
Lần trước mình đã chia sẻ về lĩnh vực đồng hồ
Lần này, mình muốn bổ sung thêm về đồng hồ chính hãng và đồng hồ xách tay….
Trong phạm vi những bài chia sẻ này, mình muốn:
- Không định nghĩa theo từ điển mà thay vào đó là quan điểm của 'dân trong nghề'.
- Thông báo rằng những chia sẻ của mình có thể không phản ánh đúng trong mọi tình huống và thời điểm.
- Đề cập đến quan điểm cá nhân và chú ý đến việc không làm ảnh hưởng đến kinh doanh của người khác.
- Chia sẻ với mong muốn giúp mọi người có cái nhìn tổng quan và mua sắm hiệu quả.
- Thừa nhận kiến thức của mình có hạn và hoan nghênh mọi đóng góp chân thành.
- Không có ý quảng cáo cho bất kỳ thương hiệu nào trong bài viết - do mình đã rời khỏi ngành này.
- Đồng hồ chính hãng.
- Đồng hồ xách tay.
- Đồng hồ OEM/ODM.
- Đồng hồ giả, nhái…
1. Đồng hồ chính hãng:
Khái niệm đồng hồ hãng trong lĩnh vực kinh doanh đồng hồ là nhãn hiệu đã tồn tại lâu năm, được phân phối toàn cầu, với chất lượng sản phẩm và dịch vụ được người tiêu dùng trên khắp thế giới tin tưởng. Để được xem là hãng, không chỉ cần chất lượng sản phẩm được đông đảo người tiêu dùng tin dùng mà còn phải duy trì được sự uy tín qua thời gian.
Giả sử bạn sản xuất chiếc đồng hồ với thương hiệu ABC, thì khi đó không thể coi đó là hãng đồng hồ ABC. Nhưng nếu sau 20 năm, chiếc đồng hồ đó được bán rộng rãi trên toàn cầu, thì đó mới có thể được coi là hãng đồng hồ ABC.
Khi bán sản phẩm, các hãng chịu trách nhiệm về bảo hành. Do đó, các hãng thường chuyên môn hóa từng khâu như nhập khẩu, phân phối và bảo hành. Trong ngành đồng hồ ở Việt Nam, đa số các hãng ủy nhiệm đơn vị duy nhất tại quốc gia đó để đảm nhiệm các công việc trên.
Tại Việt Nam, ví dụ như Orient thì Công ty Tân Hải Minh, CASIO thì công ty Anh Khuê Watch, Tissot, Mido… là công ty Topten phân phối….Một số trường hợp phân chia thị trường miền Bắc và miền Nam có hai nhà phân phối khác nhau như Citizen ở Miền Nam (tính từ Đà Nẵng trở vào đến Cà Mau) do công ty Tân Tân phân phối, Miền Bắc (tính từ Đà Nẵng trở ra hết Miền Bắc) do công ty Hồng Bàng phân phối – sự phân chia này do thỏa thuận giữa hãng và nhà phân phối, không liên quan đến tên gọi phân chia vùng trong hành chính nước ta.
Khi anh em kinh doanh đồng hồ nói chính hãng thì phải đảm bảo 2 yếu tố:
- Sản phẩm chính hãng: Nhà phân phối cần làm việc và mua hàng trực tiếp từ hãng hoặc đơn vị do hãng chỉ định, không phải mua qua bên thứ 3 chưa được công nhận.
- Bảo hành chính hãng: Trung tâm bảo hành được hãng công nhận (ủy nhiệm).
Việc công nhận từ hãng hay bên thứ 3:
Trung tâm thương mại D tại Quận 1 đã tồn tại từ khoảng năm 2000 – 2001, và các nhà phân phối đại diện cho các hãng đồng hồ đã mở cửa hàng giới thiệu nhãn hiệu và kinh doanh ngay từ khi khai trương. Trong số đó, nhãn hiệu C được phân phối bởi công ty TT. Một ngày, Ban Quản Lý nhận được yêu cầu từ một công ty VL với nội dung “Chúng tôi là nhà phân phối chính thức nhãn hiệu C tại Việt Nam, đơn vị dưới đang kinh doanh trong trung tâm là không đúng”, kèm theo đó là giấy công nhận nhà phân phối nhãn hiệu C từ công ty VL.
Ban Quản Lý Trung tâm ngay lập tức mời cả hai công ty VL và TT đến văn phòng họp và yêu cầu mang theo giấy chứng nhận từ hãng C xác nhận họ là nhà phân phối.
Kết luận là:
Công ty VL đưa ra giấy chứng nhận từ bên thứ 3, không có chứng thư của hãng C xác nhận “bên thứ 3 được phép phân phối ngoài quốc gia và được chứng nhận là nhà phân phối thứ cấp”. Điều này có nghĩa là công ty VL trình giấy chứng nhận từ một bên mà họ không được phép chứng nhận.
Công ty TT thì đưa ra giấy chứng nhận trực tiếp từ hãng C, xác nhận họ được phép phân phối tại Việt Nam và tiếp tục kinh doanh như bình thường.
Ngoài ra, công ty VL còn bán đồng hồ thương hiệu C và giữ chứng nhận đại lý chính thức cho nhiều cửa hàng bán đồng hồ. Kết quả là, đồng hồ thương hiệu C mua từ công ty VL không được bảo hành tại trung tâm bảo hành ủy quyền của hãng C. Điều này đã làm cho các cửa hàng đồng hồ phải đối mặt với sự thật không ngờ.
Vậy thì có cần phải đến trung tâm bảo hành chính hãng không, thợ sửa đâu cũng giỏi mà:
Ngành đồng hồ thường có đặc điểm là nhiều đại lý bán đồng hồ bắt nguồn từ thợ sửa đồng hồ có nhiều kinh nghiệm, sau đó họ mở cửa hàng bán đồng hồ. Tỉ lệ này thì thường cao hơn ở các tỉnh thành so với các thành phố lớn như Hà Nội, Đà Nẵng, Hồ Chí Minh… Theo ước tính của mình, khoảng 90% các đại lý đồng hồ bắt đầu từ công việc thợ sửa đồng hồ, và chỉ có một số ít đại lý không phải thợ đồng hồ, thường là những người trẻ tuổi.
Trong quá trình làm trong ngành đồng hồ, mình đã gặp và nghe nhiều câu chuyện về việc sửa chữa đồng hồ hãng từ các anh, các bác thợ có kinh nghiệm và thường xuyên phải đối mặt với các tình huống khó khăn như:
- Thiếu linh kiện: Thường xảy ra khi đồng hồ sử dụng bộ máy độc quyền của hãng.
- Khám phá kỹ thuật khó khăn của bộ máy mà thợ chưa từng gặp. Đòi hỏi sự chia sẻ kinh nghiệm giữa các thợ thủ công.
- Trong thời gian bảo hành, đại lý buộc phải chuyển đồng hồ về trung tâm bảo hành của hãng để bảo vệ quyền lợi bảo hành.
Ngoài ra, khi hãng thành lập trung tâm bảo hành ủy quyền, họ cam kết cung cấp đầy đủ linh kiện phục vụ bảo hành và sửa chữa. Do đó, trung tâm bảo hành thường sở hữu nguồn linh kiện đa dạng và đầy đủ nhất.
Trải qua thời gian lắng nghe những câu chuyện và trao đổi của các đại lý, mình rút ra một số điểm quan trọng:- Khi giới thiệu đồng hồ chính hãng, cần phải xác định rõ hãng nào để tránh nhầm lẫn với những hãng tự phong tự xưng, tránh bị lạc lõng.
- Phân phối chính thức đồng nghĩa với việc nhận được công nhận từ hãng. Những đơn vị tự gọi mình là nhà phân phối song song cần được xem xét kỹ lưỡng.
- Chứng nhận đại lý cần phải xác định rõ đơn vị nào đã chứng nhận và liệu họ có thẩm quyền chứng nhận hay không.
- Bảo hành chính hãng cần phải có sự ủy quyền từ hãng, không nên làm mất lòng tin của khách hàng với những dịch vụ không đáng tin cậy.
- Tem chống hàng giả cần được kiểm tra cẩn thận để đảm bảo rằng đó là tem chính thức từ nhà phân phối hoặc hãng sản xuất. Có nhiều trường hợp hàng giả, nhái sử dụng tem giống hệt tem của hãng, đòi hỏi sự hiểu biết để phân biệt.

2. Đồng hồ xách tay làm thế nào?
Dựa theo ý kiến của những người làm trong ngành, đồng hồ được coi là xách tay khi nó nhập về Việt Nam không thông qua các nhà phân phối chính thức. Có thể là do cá nhân hoặc tổ chức nào đó mua từ nước ngoài và đưa về bán. Tuy nhiên, sau khi tương tác với một số cửa hàng, mình nhận thấy một số tư vấn khách hàng rằng đồng hồ xách tay cũng là chính hãng, chỉ khác về cách nhập khẩu. Đối với mình, tôi không đồng ý với quan điểm này. Nếu nói là xách tay, thì phải đáp ứng hai tiêu chí: Phân phối chính thức và bảo hành chính thức - không thể bỏ qua những tiêu chí quan trọng này. Cũng có quan điểm rằng việc mua đồng hồ xách tay giống như mua hàng chính hãng, nhưng giá rẻ hơn, tiết kiệm chi phí… tương tự như việc mua điện thoại iPhone. Về quan điểm này, mình muốn chia sẻ như sau:- Với sản phẩm có dán tem niêm phong như điện thoại, dù là hàng chính hãng hay xách tay, tem vẫn giữ nguyên và kiểm tra được việc kích hoạt của điện thoại. Ngược lại, đồng hồ không có tem niêm phong như điện thoại, nên không có đảm bảo rằng đồng hồ là nguyên zin 100% từ khi xuất kho đến khi đến tay người mua.
- Bảo hành: Khi mua hàng xách tay, bạn sẽ mất quyền lợi bảo hành của hãng. Khi đồng hồ gặp sự cố, một số người bán xách tay có thể sửa chữa hoặc chấp nhận trả phí cho trung tâm bảo hành xử lý, nhưng đó chỉ là may mắn cho người mua. Nhiều người bán hàng xách tay sử dụng các thợ không chính thức để xử lý sự cố, điều này có thể mang lại kết quả không nhất quán.
- Về việc tiết kiệm tiền khi mua hàng xách tay: Một cách tiết kiệm tiền khác để sở hữu đồng hồ chính hãng là chờ đợt khuyến mãi hoặc săn sale tại các cửa hàng, đại lý chính thức, đặc biệt là các sản phẩm có lỗi nhỏ như xước nhẹ (khó nhìn thấy bằng mắt thường), hộp bị trầy, mất hộp gốc... Các sản phẩm này thường được giảm giá đáng kể. Việc này mang lại cơ hội tiết kiệm chi phí cho những người không quá quan trọng về vấn đề bảo quản hộp đựng.
3. OEM và ODM trong lĩnh vực đồng hồ:
Ngày nay, các khái niệm này có nhiều cách giải thích khác nhau, phần lớn là do sự đa dạng của các đơn vị tham gia trong quá trình sản xuất kinh doanh. Mình không đi sâu vào định nghĩa, bạn có thể tìm hiểu thêm trên Google để hiểu rõ hơn về những vấn đề liên quan đến định nghĩa này.- Lựa chọn những sản phẩm đang 'hot' trong ngành, được đánh giá cao bởi cộng đồng.
- Thực hiện đặt hàng OEM, ODM thông qua đối tác Trung Quốc.
- Kể một câu chuyện sáng tạo xoay quanh thương hiệu của chúng ta.
- Quá trình đăng ký giấy phép và thành lập công ty tại quốc gia đăng ký chỉ là bước formality, toàn bộ hoạt động kinh doanh tập trung tại Việt Nam.
- Thúc đẩy thông tin (marketing, PR...), tạo ấn tượng mạnh mẽ như 'dù là con trâu, nhưng nếu mọi người nói đó là con bò, thì đó chính là con bò'.
- Xây dựng mối quan hệ với các đại lý uy tín...
- Đại lý chúng ta sẽ phân phối sản phẩm đến người tiêu dùng cuối cùng.
4. Về vấn đề hàng giả...
Khi nói đến vấn đề hàng giả, nhái, có thể nói là đa dạng đến nỗi khó có thể liệt kê hết, được gọi chung là 'hàng thị trường'. Có thể phân loại thành những nhóm sau đây:- Nhái theo kiểu dáng, thương hiệu: Cách làm nhái này đồng nghĩa với việc sản phẩm giả có kiểu dáng giống hệt như sản phẩm thật, kể cả màu sắc, vị trí của các nút chỉnh giờ, ngày... Tuy nhiên, điểm đặc trưng của loại này là các nút chỉnh không có tác dụng thực sự.

- Nhái theo kiểu sao chép 1-1: Loại nhái này rất tinh tế, mọi thứ đều giống hệt như sản phẩm thật, trừ khi nhìn rất kỹ (đặc biệt là đối với người trong ngành), người ta mới có thể phân biệt được, với điều kiện là chất lượng máy bên trong thường không tốt. Mục tiêu của họ là bán hàng giống hệt hàng thật nhưng giá rẻ hơn vài chục phần trăm. Chiêu trò quảng cáo thường là “hàng tồn kho được thanh lý”, “đối tác của hãng...”, “hàng replica được hãng ưu đãi…”. Tuy nhiên, chất lượng bên trong thường là đáng thất vọng.


- Ngoài ra, còn những sản phẩm giả mạo phổ biến mà có lẽ ai cũng biết đến và thị trường tiêu thụ rất nhiều như Longines, Rado, Omega… giá chỉ từ vài trăm ngàn đến vài triệu một chiếc.
