Buzz
Câu hỏi 1
NGỮ CẢNH VÀ NGHĨA CỦA TỪ NGỮ TRONG BỐI CẢNH
Câu hỏi 1 (trang 92 Sách Giáo Khoa Ngữ Văn 7, tập 1)
Diễn giải ý nghĩa của những từ được in đậm trong các dòng thơ dưới đây:
a. Mùa xuân người cầm súng
Lộc đầy ở phía sau lưng
Mùa xuân người ra cánh đồng
Lộc rải dài trên cánh đồng.
b. Quốc gia như một ngôi sao
Hãy tiến về phía trước.
c. Chúng ta trở thành chú chim hót
Chúng ta trở thành một bông hoa
Cách giải:
Hãy đọc kỹ các câu thơ và đặt các từ in đậm vào ngữ cảnh của bài thơ để giải thích ý nghĩa phù hợp nhất
Hướng dẫn chi tiết:
a.
- Trong từ điển, từ lộc có nghĩa là chồi lá non.
- Hình ảnh “lộc” trong đoạn thơ có thể hiểu là: không chỉ mang ý nghĩa chồi non, lá non mà còn ẩn dụ ý may mắn, hạnh phúc. Như vậy, với cách sử dụng từ lộc của nhà thơ Thanh Hải đã diễn đạt rõ: Người cầm súng như mang theo sức xuân trên đường hành quân, người ra đồng như gieo mùa xuân trên từng cánh đồng. Chính người cầm súng và người ra đồng đã tạo nên mùa xuân hạnh phúc cho đất nước.
b.
- Từ “tiến” theo nghĩa thông thường có thể hiểu là hành động di chuyển về phía trước bằng đôi chân của con người.
- Nhưng khi đặt trong ngữ cảnh của đoạn thơ trên có thể hiểu “tiến” ở đây là sự phát triển tiến tới không ngừng của đất nước. Với việc sử dụng từ tiến, nhà thơ đã thể hiện niềm tin vào sự tiến bộ vững chắc của đất nước trong tương lai.
c.
- Từ “trở thành” theo nghĩa thông thường được hiểu là hành động thay đổi, biến đổi từ một trạng thái sang trạng thái khác. Còn từ “trở thành” trong văn bản có nghĩa là biến thành, hoá thân. Nhà thơ Thanh Hải đã thể hiện ước nguyện biến thành con chim hót, trở thành một cành hoa... để dâng hiến cho cuộc sống, làm đẹp cho cuộc sống.
Câu hỏi 2
Câu hỏi 2 (trang 93 Sách Giáo Khoa Ngữ Văn 7, tập 1)
Từ giọt trong đoạn thơ sau có nhiều cách hiểu khác nhau. Có người cho là giọt sương, có người hiểu là giọt mưa xuân và cũng có người giải thích là “giọt âm thanh” tiếng chim. Theo em, trong ngữ cảnh này, em nghĩ cách hiểu nào là phù hợp nhất? Vì sao?
Ơi, con chim kêu ríu rít
Hót mà vọng xa xôi
Từng giọt lấp lánh rơi
Tôi bắt lấy trong lòng bàn tay
Cách giải:
Hãy đọc kỹ khổ thơ và giải nghĩa từ “giọt” trong ngữ cảnh của bài thơ.
Hướng dẫn chi tiết:
Theo định nghĩa trong từ điển, nghĩa của từ giọt trong giọt mưa, giọt nước, giọt sương là một lượng rất nhỏ chất lỏng, có dạng hạt. Trong trường hợp này, dựa trên ngữ cảnh (giọt lấp lánh) có thể hiểu là giọt âm thanh - tiếng chim hót. Nhưng vì chỉ có từ lấp lánh - chỉ tính chất sáng, đẹp của giọt mà không có từ chỉ sự vật cụ thể như mưa, sương, nước hay tiếng chim nên có thể gợi liên tưởng đến giọt mùa xuân - sức sống của mùa xuân đang dâng trào, đào dạt.
Câu hỏi 3
CÁCH SỬ DỤNG BIỆN PHÁP TU TỪ
Câu hỏi 3 (trang 93 Sách Giáo Khoa Ngữ Văn 7, tập 1)
Theo em, trong bài thơ Mùa xuân nhỏ nhắn, biện pháp tu từ nào có vị trí nổi bật nhất? Hãy cho biết tác dụng của việc sử dụng biện pháp tu từ đó.
Cách giải:
Hãy nhớ lại những biện pháp tu từ được sử dụng trong bài và chọn biện pháp nổi bật nhất
Hướng dẫn chi tiết:
- Trong bài thơ Mùa xuân nhỏ nhắn sử dụng nhiều biện pháp tu từ như điệu từ, liệt kê, ẩn dụ trong đó nổi bật nhất là biện pháp tu từ ẩn dụ.
- Biện pháp ẩn dụ được thể hiện qua các hình ảnh như sau:
+ Con chim, cành hoa, nốt trầm, mùa xuân nhỏ nhắn đều là những biểu tượng cho vẻ đẹp của thiên nhiên, đất trời và cũng là biểu tượng cho sự sống đẹp của con người.
+ Giọt lấp lánh rơi ẩn dụ cho tiếng chim hót êm đềm, ca tụng đất trời.
+ Tuổi hai mươi và lúc tóc bạc ẩn dụ cho con người trong tuổi trẻ và khi tuổi đã cao.
- Biện pháp tu từ ẩn dụ giúp nâng cao giá trị hình ảnh, gợi cảm cho văn bản đồng thời nhấn mạnh vẻ đẹp của mùa xuân cũng như thể hiện khao khát cống hiến mãnh liệt của tác giả đối với quê hương, đất nước.
