
Chuẩn bị bài thực hành về ý nghĩa
Câu 1 (trang 79 sách giáo khoa Ngữ văn lớp 12 Tập 2):
Dựa trên nghĩa rõ ràng trong câu trả lời của A Phủ và Pá Tra thì:
- A Phủ thiếu thông tin về số lượng bò mất.
- Câu trả lời thừa về việc mang súng để bắt hổ và dự định bắn con hổ của anh.
- A Phủ đã ẩn ý rằng bò bị mất do bị hổ ăn, nhưng anh ta sẽ bắn được con hổ đó.
⇒ Cách trả lời thông minh vì nó đã làm cho người nghe tập trung vào việc 'được' (một con hổ lớn), làm mờ đi vấn đề 'mất' (con bò).
b, Hàm ý là phần thông báo mặc dù không được diễn đạt trực tiếp bằng từ ngữ trong câu nhưng có thể suy ra từ những từ ngữ đó.
- Cách A Phủ trả lời là vi phạm nguyên tắc về trung thực trong giao tiếp.
Câu 2 (trang 80 sách giáo khoa Ngữ văn lớp 12 Tập 2):
a. Lời nói của Bá Kiến “tôi không phải cái kho” có ý nghĩa:
+ Từ chối yêu cầu vay tiền từ Chí Phèo.
+ Cách nói làm lệch khỏi nguyên tắc cách ứng xử.
b. Trong hai lần, Bá Kiến đã sử dụng các câu hỏi như sau:
- Lần đầu tiên: “Chí Phèo đấy à?” → câu hỏi nhưng thực chất là biểu hiện của sự bất ngờ và không hài lòng: Lại gặp mày sao!
- Lần thứ hai: “Sau này ăn mà không báo trước thì bạn bè người ta mãi à?” ⇒ câu hỏi nhưng thực chất là lời khuyên nhằm chỉ trích, phê phán về hành động của Chí Phèo.
c. Trong hai lần trước, Chí Phèo có ý nói không đủ thông tin. Ý nghĩa thực sự của anh ta được thể hiện trong lần nói thứ ba: Tao muốn làm người tốt
- Lần nói đầu tiên và thứ hai của Chí Phèo là vi phạm nguyên tắc về trung thực và cách thức: nói không đầy đủ và không rõ ràng, không xin tiền thì xin gì.
Câu 3 (trang 81 sách giáo khoa Ngữ văn lớp 12 Tập 2):
a.- Trong lần nói đầu tiên: câu hỏi nhưng không dùng để hỏi, mà để ngăn cản.
- Trong lượt nói thứ hai: lời đầu tiên mang ý nghĩa khác: không tin vào khả năng viết văn của ông, ám chỉ rằng văn của ông không đạt yêu cầu.
b. Bà đồ chọn không nói trực tiếp để tránh làm tổn thương tình cảm của chồng và cũng để chế nhạo ông.
Câu 4 (trang 81 sách giáo khoa Ngữ văn lớp 12 Tập 2):
Để tạo ra lời nói mang hàm ý, người nói phải tuân theo ngữ cảnh cụ thể và có thể sử dụng nhiều kỹ thuật cùng một lúc.
Ý D là chính xác.
