Buzz
So sánh và đưa ra nhận xét về cách miêu tả nhân vật của Nguyễn Du trong đoạn trích Kim – Kiều gặp gỡ
Câu 1
Trả lời Câu hỏi 1 trang 84 trong sách giáo khoa Văn lớp 9 Kết nối tri thức
So sánh và đưa ra nhận xét về cách miêu tả nhân vật của Nguyễn Du trong đoạn trích Kim – Kiều gặp gỡ (từ câu Bóng hồng nhác thấy nẻo xa đến câu Bên cầu tơ liễu bóng chiều thướt tha) so với đoạn trích sau:
Hai cô gái không thể tránh khỏi, phải cùng bước ra chào. Kim Trọng gập tay cúi lễ rồi lui ra thì thấy Thúy Kiều trán nhỏ mà dài, mắt sâu mà sáng, gương mặt như trăng thu, vẻ đẹp tự nhiên như hoa đào; còn Thúy Vân thì tâm hồn trầm tĩnh, nhan sắc dịu dàng, có một phong cách riêng, khó mô tả…
(Trích từ Thanh Tâm Tài Nhân, tác phẩm Kim Vân Kiều)
Phương pháp giải:
Kích thích nhớ lại kiến thức trong đoạn trích Kim – Kiều gặp gỡ và đoạn trích của Thanh Tâm Tài Nhân.
Lời giải chi tiết:
- Tương đồng: Cả hai tập trung vào cảnh hai nhân vật Thúy Kiều và Kim Trọng gặp nhau lần đầu và cảm xúc của Kim Trọng đối với Thúy Kiều.
- Khác biệt:
+ Kim – Kiều gặp gỡ (Nguyễn Du): Hai nhân vật gặp nhau ngoài trời, trong không gian mở với phong cảnh thiên nhiên. Không có sự xuất hiện của Thúy Vân. Tác giả tập trung vào việc miêu tả sự ấn tượng của Kim Trọng với Thúy Kiều và cũng miêu tả sự ấn tượng của Thúy Kiều với Kim Trọng.
+ Trích từ Thanh Tâm Tài Nhân: Cảnh gặp gỡ không diễn ra ngoài trời mở. Kim Trọng gặp cả Thúy Vân và Thúy Kiều. Không có mô tả về bên ngoài của Kim Trọng. Tác giả tập trung vào mong muốn của Kim Trọng muốn lấy cả hai cô gái (không chỉ là ấn tượng với Thúy Kiều mà còn là ấn tượng với cả Thúy Vân).
-> Cách miêu tả mang nét đặc trưng của mỗi tác giả.
Câu 2
Trả lời Câu hỏi 2 trang 85 trong sách giáo khoa Văn lớp 9 Kết nối tri thức
Hoàn thành bảng vào vở theo mẫu dưới đây và điền thông tin phù hợp về các đoạn văn đọc trong bài.
Phương pháp giải:
Gợi nhớ kiến thức từ phần đọc để hoàn thành bảng
Lời giải chi tiết:
|
STT |
Văn bản |
Tác giả |
Thể loại |
Nội dung chủ đề |
Đặc sắc nghệ thuật |
|
1 |
Kim – Kiều gặp gỡ |
Nguyễn Du |
Lục bát |
Tác giả đã bày tỏ nỗi xót thương cũng như đồng cảm với những số phận bi kịch. Nhà thơ còn đề cao nỗi khát vọng, quyền sống, quyền mưu cầu hạnh phúc của con người. Nhà thơ cũng lên án tố cáo thực trạng của một xã hội vì đồng tiền mà cái ác lên ngôi |
Nguyễn Du đã thành công sử dụng nghệ thuật xây dựng tâm lí nhân vật, thể thơ cũng như người kể chuyện đã khắc họa nên được cảnh Kim trọng gặp gỡ Thúy Kiều thật đặc sắc. Và thông qua những hình ảnh ẩn ý bức tranh thiên nhiên như thời gian, không gian, sự vật tác giả đã thể hiện ngụ ý tâm trạng của nhân vật thật ấn tượng. Thế giới nội tâm nhân vật được thể hiện bằng ngôn ngữ đối thoại và độc thoại bằng phương pháp tả cảnh ngụ tình đã làm nên giá trị của đoạn trích. |
|
2 |
Lục Vân Tiên đánh cướp, cứu Kiều Nguyệt Nga |
Nguyễn Đình Chiểu |
Lục bát |
Thể hiện khát vọng giúp đời của tác giả và khắc hoạ những phẩm chất tốt đẹp của 2 nhân vật Lục Vân Tiên và Kiều Nguyệt Nga. |
Ngôn ngữ: mộc mạc, bình dị, gần với lời nói thông thường và mang màu sắc địa phương Nam bộ. Giọng điệu: thay đổi linh hoạt, phù hợp với tình tiết truyện và tính cách nhân vật. |
|
3 |
Tự tình (Bài 2) |
Hồ Xuân Hương |
Thất ngôn bát cú Đường luật |
Bài thơ nói lên bi kịch tình yêu, gia đình của người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa. Đồng thời đó là tâm trạng vừa buồn tủi, vừa phẫn uất trước duyên phận éo le và cuộc sống, số phận cay đắng của họ, dù đã gắng gượng vương lên nhưng vẫn rơi vào bi kịch của cuộc đời.
Bài thơ cũng cho thấy khát vọng sống, khát vọng hạnh phúc - những điều vô cùng giản đơn, bình dị nhưng lại là khao khát, niềm mơ ước cả cuộc đời của Hồ Xuân Hương nói riêng, của tất cả những người phụ nữ trong xã hội phong kiến nói chung. |
Tác giả đã vận dụng sáng tạo thể thơ thất ngôn bát cú Đường Luật với ngôn ngữ tiếng Việt nhưng không làm mất đi giá trị của thể thơ mà trái lại nó còn mang đến cho thể thơ cổ điển ấy một vẻ đẹp mới, gần gũi, thân thuộc hơn với người Việt. |
Câu 3
Trả lời Câu hỏi 3 trang 85 trong sách giáo khoa Văn lớp 9 Kết nối tri thức
Chọn một đoạn thơ (ít nhất 12 câu) từ Truyện Kiều (Nguyễn Du) hoặc Truyện Lục Vân Tiên (Nguyễn Đình Chiểu) và thực hiện các yêu cầu sau:
a. Xác định vị trí và cấu trúc của đoạn trích.
b. Phân tích hình tượng của thiên nhiên hoặc con người trong đoạn trích.
c. Đề cập đến những đặc điểm nổi bật về nội dung và nghệ thuật của đoạn trích.
Phương pháp giải:
Nhắc lại kiến thức để chọn đoạn thơ và thực hiện các yêu cầu
Lời giải chi tiết:
- Chọn Chị em Thúy Kiều
a.
- Vị trí: Đoạn trích nằm ở phần mở đầu của chương 1: Gặp gỡ và thỏa thuận.
- Bố cục:
+ Đoạn 1 (4 câu đầu): Tổng quan về hai chị em Thúy Kiều.
+ Đoạn 2 (4 câu tiếp): Mô tả vẻ đẹp của Thúy Vân.
+ Đoạn 3 (12 câu tiếp): Mô tả vẻ đẹp của Thúy Kiều.
+ Đoạn 4 (4 câu cuối): Nhận xét tổng quan về cuộc sống của hai chị em.
b.
* Hình ảnh về Thúy Vân:
- Câu thơ mở đầu tóm tắt vẻ đẹp của Thúy Vân, mô tả vẻ uy nghi, sang trọng.
- Vẻ đẹp của Thúy Vân được so sánh với những vật phẩm tinh tú nhất: trăng, hoa, mây, tuyết, ngọc.
- Hình ảnh Thúy Vân được mô tả chi tiết từ mái tóc đến nụ cười, giọng điệu, cách ứng xử trang trọng: khuôn mặt rất đẹp, phong cách quý phái, lông mày rõ nét như đá quý, miệng tươi như hoa, dáng vẻ như ngọc,...
- Hình ảnh dự đoán về số phận: “mây thua”, “tuyết nhường” ⇒ số phận an nhàn.
c.
- Ý nghĩa: Đoạn trích đã rõ ràng mô tả hình ảnh đẹp đẽ của chị em Thúy Kiều, ca ngợi sự xuất sắc, tài năng và trực giác về số phận tài ba của Thúy Kiều, thể hiện tinh thần nhân văn của Nguyễn Du.
- Nghệ thuật: Điểm nổi bật của đoạn trích là việc sử dụng nghệ thuật miêu tả nhân vật một cách lãng mạn và tượng trưng - lấy cảnh đẹp của tự nhiên để nhấn mạnh vẻ đẹp của con người, không tả chi tiết cụ thể mà tập trung vào việc gợi lên, sử dụng các biện pháp nhấn mạnh để làm nổi bật vẻ đẹp của Thúy Kiều.
