Buzz
Thách thức bạn giải câu đố chữ này, nhé!
Dấu thanh 'ngang, huyền, hỏi, sắc, nặng' làm cho tiếng Việt phong phú, thay đổi từ vựng theo cách sáng tạo. Một chữ, thay đổi dấu là có nghĩa khác biệt.
Ví dụ như 'co' (động từ) nghĩa là 'gập tay hoặc chân vào, hoặc tự thu gọn thân hình lại', hoặc 'tự thu nhỏ bớt thể tích, phạm vi (do chịu sự tác động từ bên ngoài)', thêm dấu huyền thành 'cò' (danh từ) - 'chim có chân cao, cổ dài, mỏ nhọn, lông trắng, sống thành bầy ở gần vùng nước, ăn tôm cá nhỏ'.
Thêm dấu sắc thành 'có' (động từ) - từ biểu thị trạng thái tồn tại nào đó nói chung', thêm dấu nặng lại thành 'cọ' (danh từ) - 'cây cao, thuộc họ dừa, lá hình quạt, mọc thành chùm ở ngọn, thường dùng để lợp nhà, làm nón...', (động từ) - 'áp vào và chuyển động sát bề mặt một vật rắn khác', 'làm cho sạch lớp bẩn bám ở mặt ngoài bằng cách dùng vật ráp chà xát nhiều lần'. Thêm dấu hỏi thành 'cỏ' (danh từ) - 'cây thân mềm và thấp, thường mọc lan thành đám trên mặt đất, có nhiều loài khác nhau, dùng để làm thức ăn cho trâu, bò, ngựa...'.
Tận dụng tính đặc biệt của hệ thống dấu thanh, người ta đã sáng tạo ra nhiều câu đố chữ vui nhộn để thách thức từ vựng, tư duy, và liên tưởng. Một câu đố dưới đây từng khiến nhiều người đau đầu, đầu hàng không tìm ra đáp án. Hãy thử xem, bạn có giải được hay không. Câu đố cụ thể như sau:
'Nguyên thể mùi hôi, thêm sắc thành ra họ hàng, đố là chữ gì?
Bật mí cho bạn, ở vế thứ nhất, chữ này là tên của một loài động vật có mùi rất hôi, nhưng chỉ cần bỏ dấu huyền và thay bằng dấu sắc thì nó lại là một từ chỉ họ hàng của chúng ra, cụ thể là 'em trai của bố'.
Nói đến đây, ắt hẳn bạn phải đoán ra rồi đúng không! Nếu gợi ý như vậy rồi mà bạn vẫn cảm thấy mông lung thì xin mác nước cho bạn luôn, đó là chữ 'chù', tên của loài 'chuột chù', bỏ huyền thêm sắc sẽ thành ra chữ 'chú'.
Từ 'chú' ngoài dùng để chỉ 'em trai của bố' thì còn được thiếu nhi dùng để chỉ hoặc gọi người đàn ông đáng bậc chú mình, với ý yêu mến, kính trọng (chú bộ đội); hoặc dùng để chỉ một cậu bé với ý yêu mến, thân mật (chú bé lém lỉnh). Ngoài ra từ này còn một số cách dùng khác như:
- Dùng để chỉ người con trai hoặc người đàn ông trẻ tuổi hay (chú tiểu, chú rể).
- Dùng để chỉ con vật theo lối nhân cách hoá, với ý hài hước (chú ếch con).
- Trong cuộc trò chuyện, sử dụng để gọi người đàn ông như một bậc chú, với tình cảm yêu thương và tôn trọng, hoặc để người đàn ông tự xưng một cách thân mật với người coi như hàng cháu.
- Từ người đàn ông được dùng trong cuộc trò chuyện để gọi em trai (hoặc em trai của chồng) khi đã lớn tuổi, với ý tôn trọng, hoặc để gọi một cách thân mật người đàn ông khác như vai trò của em (theo cách mà con mình gọi).
