Cộng đồng chuyên gia công nghệ lên án Facebook sau khi mạng xã hội lớn nhất thế giới đóng cửa tài khoản của một nhóm các nhà nghiên cứu tại đại học New York, Mỹ, những người đang điều tra về hiện tượng thông tin sai lệch cũng như quảng cáo có tính chính trị trên nền tảng MXH này. Họ cho rằng, đây là một hành động bịt miệng những nhà nghiên cứu để không biến Facebook trở thành một mạng xã hội tồi tệ, lợi bất cập hại hơn những gì nó đang thể hiện trong mắt người dùng toàn cầu.
Năm ngoái, các chuyên gia tại NYU Ad Observatory đã phát triển một công cụ thu thập thông tin về các quảng cáo chính trị mà người dùng Facebook có thể xem hàng ngày. Khoảng 16.000 người đã cài đặt tiện ích cho trình duyệt chứa công cụ thu thập đó. Nhiệm vụ của nó là chia sẻ dữ liệu với các nhà nghiên cứu, bao gồm dữ liệu về các quảng cáo hiển thị trên Bản tin và lý do quảng cáo đó được định hướng tới một người dùng cụ thể.Trong một bài viết trên blog, Mike Clark, quản lý sản phẩm của Facebook, giải thích lý do nhóm nghiên cứu bị khóa tài khoản cá nhân, trang, ứng dụng và bị cấm tiếp cận nền tảng Facebook: “Dự án nghiên cứu về quảng cáo chính trị của NYU Ad Observatory đã sử dụng các phương pháp không đúng đắn để truy cập và thu thập dữ liệu từ Facebook, vi phạm các quy định sử dụng dịch vụ của chúng tôi.” Clark cũng nói thêm, Facebook đã phải khóa toàn bộ tài khoản của các chuyên gia nghiên cứu thuộc đại học New York “để ngăn chặn việc thu thập dữ liệu không đúng đắn và bảo vệ quyền riêng tư của người dùng”, ám chỉ đến hậu quả mà Facebook phải chịu sau vụ scandal liên quan đến Cambridge Analytica đã khiến họ phải nộp phạt 5 tỷ USD cho Ủy ban Thương mại Liên bang Mỹ vào năm 2019.Tuy nhiên, vào hôm thứ Tư vừa qua, các nhà nghiên cứu của NYU Ad Observatory đã bác bỏ những cáo buộc của Facebook, cho biết họ không thu thập dữ liệu cá nhân của người dùng Facebook. Laura Edelson, học viên đào tạo tiến sĩ của đại học New York, một trong những người dẫn đầu cuộc nghiên cứu và cũng là người bị khóa tài khoản Facebook, nói: “Chúng tôi hoàn toàn không thu thập bất kỳ dữ liệu gì không liên quan đến quảng cáo trên mạng xã hội này, không thu thập dữ liệu không công khai, và vô cùng cẩn trọng trong quá trình thu thập thông tin.” Bà cũng cho biết thêm rằng, toàn bộ mã nguồn của công cụ thu thập dữ liệu mà đại học New York đã tạo ra đều là công khai và đã được các chuyên gia độc lập xem xét.Facebook cũng cho biết rằng, công cụ thu thập dữ liệu như trên đã vi phạm quy định sử dụng dịch vụ vì nó thu thập dữ liệu về các đơn vị quảng cáo, bao gồm tên tuổi, ID Facebook và hình ảnh của họ. Facebook cũng nói thêm rằng, dữ liệu mà công cụ của NYU thu thập cũng có thể xác định danh tính và thông tin cá nhân của những người dùng đã tương tác với những quảng cáo nhưng không muốn chia sẻ thông tin cá nhân của họ.Damon McCoy, phó giáo sư tại trường đại học New York, người cũng bị khóa tài khoản Facebook, cho rằng MXH lớn nhất thế giới chỉ đang sử dụng lý do quyền riêng tư để ngăn chặn thông tin không có lợi cho họ được nghiên cứu và công bố công khai: “Cứ như là Facebook đang cố gắng đe dọa chúng tôi, và không chỉ riêng chúng tôi, họ đang cố đánh đồng tất cả các nhà nghiên cứu độc lập khác đang cố gắng khai thác nền tảng này. Chúng ta cần sự minh bạch và trách nhiệm.”Một phần của cuộc nghiên cứu từ NYU Ad Observatory đã phát hiện rằng, trong những quảng cáo chính trị trên Facebook vào tháng 11/2020, thời điểm diễn ra bầu cử Mỹ, Facebook gần như thất bại trong việc ngăn chặn thông tin giả mạo và không có căn cứ tiếp cận đến cử tri Mỹ. Không chỉ dừng lại ở đó, họ còn nghiên cứu sâu hơn về tin giả liên quan đến đại dịch COVID-19, thứ đã và đang gây tranh cãi giữa Facebook và Nhà Trắng, khi Tổng thống Joe Biden chỉ trích Facebook là “kẻ giết người” khi để thông tin sai lệch về đại dịch corona lan tràn trên MXH này.Sự cố giữa những nhà nghiên cứu tại trường đại học New York và Facebook cũng đã thu hút sự quan tâm của nhiều nhà lập pháp tại Mỹ. Thượng nghị sĩ Mark Warner cho biết quyết định của Facebook khóa tài khoản những nhà nghiên cứu là rất đáng lo ngại: “Nhiều năm qua, tôi đã kêu gọi các nền tảng mạng xã hội như Facebook hợp tác và trao quyền cho các nhà nghiên cứu độc lập, những người luôn cố gắng cải thiện tính minh bạch và an toàn của các nền tảng MXH bằng cách tiết lộ hành vi có hại trên các nền tảng đó. Thay vào đó, Facebook dường như đang thực hiện điều ngược lại.” Nhà lập pháp từ bang Virginia này cho rằng nghị viện “nên hành động để đem lại sự minh bạch cho thị trường quảng cáo trực tuyến đang hoạt động trong bóng tối.”
Theo NPR
Buzz
