Buzz
Trong cấu trúc máy tính, ngoài CPU và RAM, kết nối PCI Express (PCIe) cũng rất quan trọng. Đây là một trong hai kết nối chính giúp kết nối các linh kiện, thiết bị ngoại vi như GPU, SSD, card mở rộng với nhau. PCIe đã trải qua nhiều lần nâng cấp với thế hệ 5 mới nhất, được hỗ trợ từ nền tảng Intel Alder Lake.PCIe 5.0
PCIe 5.0 là thế hệ mới của kết nối PCI Express, có nhiều cải tiến so với PCIe 4.0. Chắc chắn bạn đã nghe về PCIe 5.0 và từ năm 2022 trở đi, bạn sẽ còn nghe nhiều hơn về chuẩn này. PCIe 5.0 được hỗ trợ bởi nền tảng Intel Alder Lake, trong khi AMD Ryzen 7000 Series dự kiến sẽ hỗ trợ PCIe 5.0 vào cuối năm 2022.
So sánh giữa các thế hệ PCIe, điểm khác biệt chính là tốc độ và băng thông. PCIe 5.0 có băng thông lên đến 128 GBps và tốc độ truyền tải đạt 32 GT/s. Trên nền tảng Alder Lake-S, PCIe 5.0 cung cấp throughput 64GBps với kết nối x16 và hỗ trợ thêm PCIe 4.0 x4 khác. PCIe 5.0 cũng giải quyết vấn đề cấp điện cho các mẫu card đồ họa tiêu hao nhiều năng lượng. Với đầu nguồn 12VHPWR 16-pin PCIe 5.0 mới, chỉ cần một cáp duy nhất là đủ cho tất cả.
Theo PCI-SIG, đầu 16-pin 12VHPWR gồm 4 pin truyền dữ liệu tín hiệu, 6 pin cấp điện và 6 pin tín hiệu COM, mỗi pin có thể cấp được 9.2 A, nâng tổng cường độ dòng điện mà 12VHPWR có thể đáp ứng lên đến 55.2 A, tương ứng với công suất tải 662.4 W. Với dung sai, 12VHPWR có thể cung cấp tối đa 600 W điện cho card chỉ với 1 cáp duy nhất.PCIe 4.0
PCIe 4.0 hiện nay đã trở thành tiêu chuẩn kết nối phổ biến được hỗ trợ bởi hầu hết mainboard và CPU. Tính đến thời điểm hiện tại, tốc độ và băng thông của PCIe 4.0 vẫn rất ấn tượng, đáp ứng đủ mọi nhu cầu với 64 GBps và 16 GT/s. Các sản phẩm mới nhất sử dụng băng thông của PCIe 4.0 như M.2 SSD NVMe đều có tốc độ đọc ghi vượt quá 7000 MBps.
Trên mainboard, các khe PCIe thường có nhiều biến thể như x1, x2, x4, x8 và x16, với các con số lớn hơn tương ứng với băng thông cao hơn. Thông thường, khe PCIe dành cho card đồ họa có vị trí cao nhất gần với CPU và có 16 làn PCIe, trong khi các mẫu SSD NVMe thường sử dụng làn x4. Các khe cắm PCIe mở rộng và các chuẩn PCIe mới và cũ đều có khả năng tương thích với nhau, cho phép cắm SSD PCIe 3.0 vào khe PCIe 4.0 và ngược lại, tuy nhiên tốc độ sẽ bị giới hạn ở mức thấp hơn.Có nên nâng cấp lên PCIe 5.0?
Nếu bạn đang sử dụng máy tính hỗ trợ PCIe 4.0 hoặc thậm chí PCIe 3.0, liệu bạn có cần nâng cấp lên PCIe 5.0 không? Nếu bạn có đủ khả năng tài chính và không biết phải làm gì, câu trả lời là hãy nâng cấp. Có những trường hợp sử dụng PCIe 5.0 sẽ mang lại lợi ích tốt hơn so với thế hệ trước. Hay dù không có thêm lợi ích về tốc độ khi chuyển sang PCIe 5.0, thiết bị vẫn sẽ hoạt động mượt mà hơn trên số làn PCIe ít hơn, giải phóng không gian cho các thiết bị kết nối khác. Điều chắc chắn là sự xuất hiện của PCIe 5.0 sẽ không khiến các thiết bị PCIe 4.0 trở nên vô dụng hay lỗi thời hoặc chậm lại.
Hiện tại, chuẩn PCIe 3.0 vẫn còn được sử dụng và các thiết bị trên chuẩn này vẫn đang phát triển, ít nhất là trong vài năm tới. Ngay cả mẫu card đồ họa mạnh nhất của NVIDIA hiện nay - GeForce RTX 3090 - chỉ có thể tận dụng tối đa PCIe 4.0 x16. Nếu bạn không quan tâm đến từng khung hình khi chơi game hoặc điểm số benchmark (vì sự khác biệt là rất nhỏ và khó nhận ra), thì việc nâng cấp lên PCIe 5.0 vẫn còn quá sớm cho hệ thống máy tính của bạn. Vì vậy, hãy hài lòng với những gì bạn đã có.
