Mỗi loại kháng sinh đều tác động đến một phần cụ thể trong chuỗi phản ứng sinh học của vi khuẩn, từ chặn đứng sự phát triển tới tiêu diệt tế bào vi khuẩn. Cần sự phối hợp kháng sinh đúng để nâng cao hiệu quả điều trị.

Kháng sinh khi đi vào tế bào vi khuẩn tác động đến bốn thành phần cấu tạo cơ bản, từ vách tế bào đến protein và acid nucleic, nhằm kìm khuẩn. Phối hợp kháng sinh đúng cách cần giữ cho sự phát triển của vi khuẩn bị ngừng lại, tránh tình trạng kháng lại.

Loại kháng sinh nào tác động đến vị trí nào trong tế bào vi khuẩn, làm ngừng sự phát triển và tiêu diệt chúng. Sự phối hợp đúng giúp ngăn chặn khả năng kháng của vi khuẩn, tránh tác dụng ngược và tăng hiệu quả điều trị.

Trong trường hợp vi khuẩn không bị tiêu diệt hoặc tái sinh, có thể dẫn đến sự phát triển của vi khuẩn kháng lại, làm giảm hiệu quả của kháng sinh.

Kháng kháng sinh là rủi ro lớn, khiến cho vi khuẩn trở nên kháng lại, làm suy giảm hiệu quả điều trị, kéo dài thời gian bệnh, và tăng chi phí điều trị.

Sự đồng bộ của kháng sinh nhằm tăng cường hiệu quả điều trị, do đó, trong các trường hợp cần thiết, sự đồng bộ của kháng sinh là không thể thiếu. Mục tiêu cụ thể của sự đồng bộ như sau:

• Đồng bộ kháng sinh để giảm nguy cơ xuất hiện chủng vi khuẩn đề kháng: Việc đồng bộ kháng sinh là yếu tố then chốt giảm khả năng xuất hiện chủng vi khuẩn đa đột biến. Thông thường, đồng bộ kháng sinh được ưu tiên trong điều trị lao, phong hoặc khi bệnh nhân cần điều trị kéo dài.
• Đồng bộ kháng sinh để điều trị nhiễm khuẩn do nhiều loại vi khuẩn: Một số bệnh thường do nhiều loại vi khuẩn gây ra, và mỗi loại kháng sinh có tác động đặc trưng. Đồng bộ sẽ tăng cường hiệu quả của kháng sinh kìm khuẩn.

Kết quả của sự đồng bộ kháng sinh có thể mang lại tác dụng không mong muốn. Kháng sinh thường gây ra tác dụng phụ (nhẹ hoặc nặng tùy thuộc vào thuốc, cơ địa của người bệnh), và việc đồng bộ có thể làm tăng nguy cơ này.

Bên cạnh đó, đồng bộ kháng sinh không giảm liều lượng từng thuốc, và cần phải chú ý đến việc vi khuẩn có thể trở nên kháng lại kháng sinh, điều này có thể nguy hiểm nếu không có thuốc thay thế phù hợp. Đồng thời, đồng bộ kháng sinh có thể tạo ra tác dụng cộng hưởng, đối kháng hoặc không có sự thay đổi so với việc sử dụng một thuốc kháng sinh.

• Đối kháng: Điều này xảy ra khi các kháng sinh cùng tác động vào một đích, làm giảm hiệu quả vì chúng cạnh tranh. Ví dụ, đồng bộ kháng sinh tetracyclin với penicilin có thể dẫn đến hiện tượng đối kháng, vì penicilin tác động vào tế bào đang nhân lên, trong khi tetracyclin ức chế sự phát triển của chúng, dẫn đến đối kháng.
• Cộng hưởng: Điều này là khi sự đồng bộ của các kháng sinh tăng cường hiệu quả gấp đôi. Ví dụ, đồng bộ kháng sinh Trimethoprim và sulfamethoxazol tăng cường ức chế ở hai chặng khác nhau của con đường tổng hợp coenzym - acid folic cần thiết cho vi khuẩn, tạo thành một sản phẩm duy nhất (Co-trimoxazol). Đồng thời, sự đồng bộ giữa một aminoglycosid với một beta-lactam cũng tăng hiệu quả gấp đôi, vì beta-lactam làm mất vách tế bào, tạo điều kiện cho aminoglycosid tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh.

Việc đồng bộ kháng sinh là cần thiết trong những trường hợp đặc biệt như điều trị lao, viêm màng tim, hoặc Brucellosis. Trong những tình huống nghiêm trọng, không có chẩn đoán vi sinh, hoặc cần phải bắt đầu điều trị ngay khi sức đề kháng suy giảm, đồng bộ kháng sinh là không thể thiếu. Tuy nhiên, khi sử dụng đồng bộ kháng sinh, cần chú ý đến một số điều như:

• Đảm bảo sử dụng đúng liều lượng khi đồng bộ kháng sinh để điều trị bệnh;
• Lựa chọn các loại kháng sinh có tính chất dược động học tương tự hoặc có tác dụng hiệp đồng;
• Khi phát hiện nhiễm khuẩn ký sinh, sử dụng kháng sinh metronidazol để đồng bộ chữa trị nhiễm phúc mạc hoặc nhiễm khuẩn ổ bụng;
• Trong trường hợp nghi nhiễm khuẩn ký sinh ở vùng đầu và hô hấp, sử dụng đồng bộ với clindamycin, vì loại kháng sinh này đặc biệt hiệu quả đối với ký sinh trùng và vi khuẩn Gram-dương.

Summarizing, đa số khi sử dụng đồng bộ kháng sinh, kết quả điều trị thường không khác biệt so với việc sử dụng một loại kháng sinh. Tuy nhiên, cần cảnh báo về các tác dụng phụ mà đồng bộ này có thể mang lại, chú ý và giám sát người bệnh một cách cẩn thận khi sử dụng kháng sinh, đặc biệt là đồng bộ kháng sinh.