Buzz
1. Biểu hiện của lật cổ chân
Lật cổ chân là tình trạng tổn thương các dây chằng xung quanh khớp như bị bong ra khỏi chỗ cố định, rách hoặc đứt, nhưng không làm sai lệch khớp. Trẻ thường mắc phải lật cổ chân khi chơi nhảy hoặc tham gia các hoạt động thể thao.
Trẻ có thể gặp nguy cơ lật cổ chân khi tham gia hoạt động thể thao
Khi gặp chấn thương, cổ chân của trẻ thường đau, có biểu hiện bầm tím, sưng nề và có thể giảm khả năng vận động. Trong những trường hợp nghiêm trọng hơn, trẻ có thể nghe thấy tiếng “rắc” và mất khả năng vận động.
Có thể phân loại lật cổ chân thành các mức độ sau:
- Mức độ nhẹ: Biểu hiện bên ngoài mắt cá chân chỉ là sưng nề nhẹ. Thông qua các phương pháp chẩn đoán hình ảnh như chụp X-quang, chụp cộng hưởng từ chỉ thấy tổn thương vi thể trên các sợi xơ, dây chằng bị kéo giãn nhẹ.
- Mức độ trung bình: Dây chằng bị đứt một phần, biểu hiện sưng nề ở vùng cổ chân, khả năng vững của khớp cổ chân giảm.
- Trường hợp nghiêm trọng: Dây chằng bị đứt hoàn toàn, sưng nề nặng, vùng xung quanh khớp cổ chân bị bầm tím, khả năng vận động cổ chân bị tổn thương hoặc mất hoàn toàn.
2. Điều trị cho lật cổ chân
2.1. Nguyên tắc điều trị lật cổ chân
Hầu hết các trường hợp lật cổ chân không cần phẫu thuật. Tuy nhiên, đối với những trường hợp nặng, khi phương pháp điều trị bảo tồn không hiệu quả, bác sĩ có thể quyết định thực hiện phẫu thuật nội soi để loại bỏ các mảnh sụn khớp hoặc nối dây chằng bằng các mảnh ghép gân cơ từ cơ thể tự nhiên.
Cần nghỉ ngơi sau khi bị chấn thương
Nguyên tắc trong quá trình điều trị bệnh như sau:
- Người bệnh cần phải nghỉ ngơi, thậm chí là không di chuyển. Áp dụng các biện pháp giảm sưng nề.
- Tập luyện đúng phương pháp để phục hồi khả năng vận động của khớp và tăng cường sức mạnh cơ.
Trong những trường hợp bệnh nhẹ, thường cần khoảng 3 tuần để hồi phục. Tuy nhiên, đối với các trường hợp tổn thương nặng hơn, có thể cần từ 6 đến 12 tuần, trẻ mới có thể hoạt động bình thường trở lại.
2.2. Cách điều trị lật cổ chân
Đối với những trường hợp tổn thương nhẹ, bạn có thể thực hiện điều trị tại nhà cho trẻ bằng các cách sau:
- Đảm bảo trẻ được nghỉ ngơi hoàn toàn. Không gây áp lực lên chân bị chấn thương.
- Để giảm sưng nề, bạn có thể áp dụng phương pháp chườm lạnh cho trẻ. Nhưng nhớ không được áp dụng đá lạnh trực tiếp lên vùng chấn thương mà cần bọc đá bằng một lớp khăn hoặc sử dụng túi chườm đá. Thời gian mỗi lần chườm khoảng 30 phút và có thể thực hiện từ 3 đến 4 lần mỗi ngày.
- Sử dụng băng chun để bó buộc nhẹ nhàng quanh khớp cổ chân. Trong trường hợp cần phải di chuyển, bạn có thể sử dụng nạng.
- Khi bị chấn thương, trong 48 giờ đầu tiên, hãy kê cao chân lên so với tim khoảng 10 đến 15cm. Việc này giúp máu ở chân bị tổn thương dễ dàng trở về tim, từ đó giảm phù nề hiệu quả.
- Trong một số trường hợp cần thiết, các bác sĩ có thể kê đơn thuốc chống viêm, giảm đau cho trẻ.
2.3. Sai lầm phổ biến khi điều trị lật cổ chân
Khi trẻ bị lật cổ chân, nhiều bậc phụ huynh thường tự điều trị cho con bằng cách xoa cao nóng hoặc rượu vào vùng tổn thương. Nhưng cách này hoàn toàn không đúng và có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng cho người bệnh.
Khi dây chằng bị tổn thương, phụ huynh tuyệt đối không nên áp dụng các chất gây nóng trực tiếp lên vùng tổn thương cho con. Lý do là những chất này có thể làm tăng sự chảy máu, thậm chí gây ra teo cơ hoặc cứng khớp trong tương lai.
Trong trường hợp này, cần thực hiện biện pháp chườm lạnh và giảm đau tại chỗ. Việc sử dụng phương pháp làm nóng chỉ thích hợp với các trường hợp gãy xương, vì sự nóng giúp tăng tiết dịch và kích thích sự liên kết nhanh chóng của xương.
2.4. Phòng tránh sự tái phát của bệnh
Khi không điều trị triệt để hoặc dây chằng không được phục hồi hoàn toàn, lật cổ chân có thể tái phát nhiều lần và trở thành bệnh mạn tính. Cần tránh những hành động có thể làm tình trạng lật cổ chân trở nên nghiêm trọng hơn, như đi bộ trên địa hình không bằng phẳng, tham gia các hoạt động thể thao có nguy cơ về xoắn cổ chân,...
3. Khi nào thì trẻ có thể trở lại với hoạt động thể thao?
Khi mắt cá chân của trẻ đã khôi phục khả năng cử động một cách dễ dàng và trẻ không còn cảm thấy đau đớn, thì trẻ có thể quay trở lại với hoạt động thể thao. Tuy nhiên, cần kiểm tra kỹ lưỡng để tránh những hậu quả không mong muốn.
Khi thấy dấu hiệu lạ ở trẻ, hãy đưa trẻ đi khám ngay
Mẹ có thể kiểm tra sự phục hồi của chân của trẻ bằng cách sau:
- Yêu cầu trẻ nhảy trên chân bị thương khoảng 5 lần. Nếu trẻ cảm thấy đau nhức, chân của trẻ chưa hồi phục hoàn toàn.
- Đưa con đi qua các đoạn đường zigzag để kiểm tra sự phục hồi của mắt cá chân.
Để đảm bảo trẻ đã sẵn sàng để trở lại vận động, phụ huynh nên đưa con đến bác sĩ để thăm khám và nhận lời khuyên chính xác nhất. Nếu con đã sẵn sàng, mẹ cũng cần theo dõi con thường xuyên và yêu cầu trẻ thực hiện các bài tập nhẹ nhàng trước khi tập luyện để giảm nguy cơ tổn thương.
Nếu chơi thể thao quá sớm khi cơ thể chưa hồi phục, chấn thương ở chân có thể trở nên nghiêm trọng hơn và việc điều trị sau này sẽ khó khăn hơn. Trẻ có thể phải đối mặt với những hậu quả nghiêm trọng trong tương lai.
4. Phòng ngừa lật cổ chân
- Để hạn chế lật cổ chân và các chấn thương khác, trước khi chơi thể thao, trẻ nên thực hiện các động tác khởi động.
Yêu cầu trẻ làm bài tập khởi động trước khi tham gia hoạt động thể thao
- Trong quá trình tham gia thể thao, cần mang giày phù hợp với kích cỡ chân.
- Hướng dẫn trẻ cẩn thận khi tiếp xúc với các địa hình không bằng phẳng.
- Nếu trẻ cảm thấy đau chân khi tập luyện thể thao, cần dừng ngay để tránh tổn thương nghiêm trọng hơn.
