Con cò là tên gọi của một nhóm thực vật trong họ Cói (Cyperaceae), chủ yếu thuộc chi Cyperus (cùng các loài lác, cú).
Tại Việt Nam
Ở Việt Nam, cây cói mọc và được trồng ở các tỉnh phía Bắc từ Quảng Ninh đến Thanh Hóa và dọc ven biển các tỉnh Nam Trung Bộ. Hai loài chủ yếu được trồng là cói bông trắng (Cyperus tegetiformis) và cói bông nâu (Cyperus corymbosus).
Cây cói được sử dụng chủ yếu để dệt chiếu cói và sản xuất các sản phẩm thủ công mỹ nghệ như túi, làn, dép, nón cói và nhiều mặt hàng khác được ưa chuộng. Khi làm chiếu cói, sợi cói được chẻ mỏng, phơi khô rồi dệt thành chiếu. Sợi cói cũng có thể được ghép lại để tạo ra sợi lớn hơn thay vì dùng ở dạng sợi nguyên. Với sản phẩm từ cói, 30% sản lượng được tiêu thụ trong nước và phần còn lại được xuất khẩu.
Trước đây các sản phẩm cói như chiếu cói được tiêu thụ chủ yếu tại thị trường Đông Âu. Tuy nhiên, sau khi Liên Xô và các nước xã hội chủ nghĩa Đông Âu sụp đổ, các sản phẩm này đã được xuất khẩu chủ yếu sang Trung Quốc và một số nước khác. Hiện nay, sản phẩm từ cói đang gặp nhiều khó khăn trong việc tiêu thụ.
Các địa phương có truyền thống trong nghề thủ công từ cây cói như Tiền Hải (Thái Bình), Kim Sơn (Ninh Bình), Nga Sơn (Thanh Hóa).
Chiếu cói là mặt hàng lâu đời đã nổi tiếng và được người dân ưa chuộng, trở thành ca dao trong dân gian.
- 'Chiếu Nga Sơn gạch Bát Tràng
- Vải tơ Nam Định lụa hàng Hà Đông'
Ở Hà Nội, chiếu cói xưa được bày bán nhiều tại khu vực Ô Quan Chưởng, từng khiến đoạn đường này được gọi là 'Hàng chiếu cói.'
Gieo trồng và chăm sóc cây trồng
Cói là phương pháp trồng trọt và nhân giống cây trồng bằng phương pháp vô tính. Đất phù sa ven biển hay ven sông với nước lợ, pH khoảng 6-7 và độ mặn khoảng 0,15 ‰ là loại đất thích hợp nhất. Ở miền Bắc Việt Nam, cói chủ yếu diễn ra vào tháng 2-3 (vụ chiêm) và tháng 7-8 (vụ mùa); cói bãi trồng thường được thực hiện vào tháng 5-6 khi mùa lũ bắt đầu và độ mặn giảm.
Ghi chú
Liên kết bên ngoài
- Thông tin về Cói trong Từ điển bách khoa Việt Nam
- Nghề cói tại Kim Sơn Lưu trữ vào ngày 11 tháng 2 năm 2009 tại Wayback Machine
