Buzz
Xin chào các bạn, hiện tại tôi đang là Senior Product Owner tại MoMo!
Trước khi đi vào bài viết, tôi muốn chia sẻ một chút: bài viết này hoàn toàn dựa trên kiến thức, kinh nghiệm và trải nghiệm cá nhân nên sẽ có những phần hơi 'đặc biệt'. Hy vọng rằng bài viết sẽ mang lại cái nhìn sâu hơn về ngành, cũng như về những người trong ngành.
Được rồi, hãy bắt đầu công việc ngay thôi!
Tại MoMo, chúng tôi bắt đầu một ngày năng động và hiệu quả từ 9:00 sáng. Thực ra, công việc của chúng tôi khá đa dạng nên ở đây tôi sẽ liệt kê các mục quan trọng và thường xuyên nhất thôi nhé.
1. Kiểm tra email
Một trong những công việc quen thuộc nhất của nhiều ngành nghề, và dĩ nhiên, PO (Product Owner), người đảm nhận vai trò kết nối, chắc chắn không thể tránh khỏi công việc này. Chúng tôi kiểm tra email để:
- Cập nhật các thông tin nội bộ quan trọng (ví dụ như cập nhật chính sách, các chương trình đào tạo nội bộ, giới thiệu dịch vụ mới….)
- Cập nhật các yêu cầu mới từ các bộ phận về sản phẩm/dự án: đơn giản nhất là kiểm tra xem có công việc mới hay không và xem liệu công việc hiện tại có thay đổi không.
Thực ra, thời điểm kiểm tra email không cố định, nhưng phương pháp mà chúng tôi thường áp dụng là xem email khi có đủ thời gian (ít nhất 30 phút) và năng lượng để phản hồi. Điều này giúp chúng tôi tối ưu hóa công việc (xem + phản hồi email) để tránh việc vô tình bỏ sót hoặc quên phản hồi.
2. Cuộc họp
Hiện tại công ty chúng tôi đang áp dụng mô hình làm việc kết hợp - Hybrid Work - tức là làm việc ở văn phòng và từ xa - vì vậy việc tổ chức họp tùy thuộc vào dự án cũng như nhóm làm việc, có thể offline tại văn phòng hoặc trực tuyến.
Chúng tôi có các cuộc họp như sau:
- Hàng ngày: PO chúng tôi cũng tổ chức các cuộc họp riêng để chia sẻ về tiến độ công việc; đối với một số dự án, chúng tôi sẽ họp cùng với đội kỹ thuật để cập nhật tiến độ luôn
- Hàng tuần: đây là hình thức khá phổ biến để cập nhật thông tin về dự án với các team liên quan, từ các team kinh doanh, phát triển sản phẩm đến vận hành; đây cũng là những cuộc họp giúp PO nhìn rõ hơn về bức tranh chung mà các team đang hình thành, ví dụ: tính năng của chúng tôi đã giúp CS giảm khối lượng công việc như thế nào, phía kinh doanh đang gặp vấn đề gì khi triển khai sản phẩm, …
Mặc dù không thường xuyên, nhưng mỗi 2 tuần chúng tôi sẽ có thêm các cuộc họp:
- Grooming/Planning/Review: đoạn này chắc chắn quen thuộc với nhiều bạn biết đến Agile rồi nên tôi sẽ không giải thích thêm nữa.
- Bất ngờ: tức là các cuộc họp phát sinh theo nhu cầu, thường là:
o Tiếp tục tiếp nhận và phân tích yêu cầu: Chúng ta sẽ cùng ngồi lại với các bên liên quan để lắng nghe những câu chuyện về nhu cầu, thị trường và hướng đi. Trong những cuộc họp này, PO cần lắng nghe một cách chuyên nghiệp để hiểu rõ vấn đề và đặt ra những câu hỏi phù hợp để khai thác thông tin từ các bên liên quan.
o Trình bày và thảo luận về các giải pháp: Ở giai đoạn này, chúng ta trở thành 'diễn giả' thực sự, sử dụng tất cả kinh nghiệm thuyết trình từ đại học để truyền đạt giải pháp của mình thông qua các flows (user flows, flow charts, swimlane diagrams và đôi khi là sequence diagrams), wireframes hoặc thậm chí là mock-up, prototype cho các nhóm liên quan.
Để có cuộc họp hiệu quả, tôi luôn cố gắng:
- Chuẩn bị trước cuộc họp: Tìm hiểu trước về vấn đề hoặc thông báo nội dung cuộc họp cho các nhóm.
- Tập trung vào cuộc họp (tối đa có thể).
- Ghi lại ghi chú cuộc họp (dù chỉ là người tham dự, tôi vẫn ghi chú lại những nội dung chính để xem lại).
- Tương tác trực tiếp với các nhóm trước để đảm bảo mời đúng số lượng thành viên và tránh các cuộc họp không cần thiết.
3. Thiết kế Sườn (Wireframes)
Với vai trò là một PO, hầu hết các giải pháp mà chúng tôi đề xuất sẽ ở dạng sườn thiết kế. Đây là thời điểm hứng khởi nhất trong công việc vì chúng tôi phải chuyển từ ý tưởng trừu tượng (nhu cầu/vấn đề) sang sản phẩm cụ thể (tính năng/sản phẩm). Đó là một cảm giác rất hài lòng.
Đây cũng là thời điểm mà tôi có cơ hội làm việc cùng nhiều đồng nghiệp nhiệt huyết và có tài năng từ nhiều bộ phận khác nhau:
- Tôi trao đổi ý kiến sâu hơn với các PO khác về cách nhìn nhận vấn đề và giải pháp mà tôi đang thực hiện.
- Tôi hợp tác với các chuyên gia phân tích dữ liệu để thu thập số liệu và kiểm chứng những giả định của mình.
- Tương tác thân thiện với nhóm thiết kế để nhận được sự tư vấn bổ sung về các vấn đề liên quan đến trải nghiệm người dùng.
- Trao đổi nhanh chóng với các nhà phát triển để kiểm tra các vấn đề kỹ thuật.
- ...
Có cơ hội giao lưu và học hỏi từ nhiều nhóm khác nhau, mình cũng đã thu thập được nhiều kiến thức và phương pháp tiếp cận từ các lĩnh vực chuyên môn khác nhau, điều này giúp mình phát triển sản phẩm của mình một cách đa dạng hơn. Không chỉ vậy, mình còn tìm thấy những người bạn đồng hành đáng tin cậy trong công việc.
Về công cụ, một phần lớn tâm huyết của mình dành cho Adobe Xd, Figma và gần đây là FigJam. Bên cạnh đó, mình còn sử dụng Draw.io, Visio, Balsamiq và luôn mang theo sổ tay.
Thực tế, điều quan trọng nhất khi chọn công cụ là khả năng của nó trong việc truyền đạt ý tưởng một cách hiệu quả. Vì vậy, khi chỉ cần trình bày với PO trong nhóm, mình sẽ sử dụng phương pháp phác thảo để nhanh chóng diễn đạt ý tưởng. Còn khi cần trình bày với nhiều nhóm, mình sẽ chọn Figma, vì nó quen thuộc với hầu hết các thành viên trong nhóm.
4. Sáng tạo với việc viết tài liệu
Đối với tôi, đây là lúc cần thiết phải tập trung tinh thần. Nếu khi làm Wireframe, tôi đã để bản thân bay bổng với sự sáng tạo, thì khi phải ngồi viết mô tả, tôi cần sự điềm tĩnh và tập trung tối đa.
Tài liệu mô tả cần đáp ứng 2 yêu cầu quan trọng:
- Đội ngũ Dev + QC (Kiểm định Chất lượng) phải hiểu đúng và đủ về yêu cầu của sản phẩm/tính năng
- Ghi lại những yêu cầu quan trọng, không thể thiếu, tránh 'tài liệu sống' (tức là những yêu cầu chỉ được truyền đạt qua lời nói, không được ghi lại trong tài liệu)
Thực sự, tài liệu cũng là cách để PO chúng tôi truyền đạt ý tưởng, vì vậy về ngôn từ, cách bày tỏ chỉ cần đơn giản để hiểu là được, không cần phải phức tạp hay nhiều từ ngữ.
Ở phần này, đồng nghiệp thân yêu của tôi là Word và Confluence, hai công cụ này giúp tôi tổ chức và quản lý tài liệu (mục lục, sơ đồ, bảng biểu) khá dễ dàng và hiệu quả. Lúc này mới nhận ra những năm tháng làm luận văn ở đại học không phải là lãng phí, vì một tài liệu có tổ chức rõ ràng, căn lề chính xác, sẽ giúp người đọc tiếp nhận thông điệp một cách dễ dàng hơn.
Trên đây chỉ là khoảng 70-80% công việc hàng ngày của PO ở MoMo, những phần còn lại sẽ đa dạng tùy thuộc vào công việc, chức danh và nhóm. Nhóm tôi thì coi việc phát triển chuyên môn là quan trọng nhất, nên chúng tôi thường tổ chức các buổi chia sẻ nội bộ để cùng nhau học hỏi về một chủ đề nào đó trong lĩnh vực. Tôi rất thích hoạt động này, vì thế giới luôn biến đổi, nên nếu ngồi yên tĩnh tức là chúng tôi đang lùi lại.
Hy vọng những dòng chia sẻ trên sẽ giúp các bạn hiểu rõ hơn về ngành, cũng như có cái nhìn chân thực hơn về công việc của PO.
Chúc bạn luôn bình an, hạnh phúc và thành công!
