Buzz
OpenAI, công ty phát triển phần mềm ChatGPT đã cảnh báo rằng câu trả lời từ chatbot có thể không hoàn toàn chính xác. Tuy nhiên, điều này không làm giảm đi sự thuận tiện mà ChatGPT mang lại cho người dùng.
Lược dịch từ bài viết thể hiện quan điểm của Rhiannon Williams, cây bút viết cho tạp chí MIT Technology Review.
Nhận được thông báo tham gia cuộc thi London Marathon qua email, tôi vô cùng phấn khích. Nhưng cũng bất ngờ không kém. Chỉ gần sáu tháng sau cuộc marathon cuối cùng của tôi, tôi nhận ra cần phải tập luyện chăm chỉ mỗi ngày, bất kể thời tiết hay tình trạng cơ thể.
Không ai nói rằng việc chuẩn bị cho cuộc chạy marathon là dễ dàng. Nhưng thực sự, việc tập luyện mới là điều khó khăn nhất - và việc tìm ra cách làm cho mỗi buổi tập trở nên thú vị là một thách thức đích thực.
Một số người tập thể dục đã phát hiện cách cải thiện quá trình tập luyện: sử dụng chatbot trí tuệ nhân tạo ChatGPT như một huấn luyện viên cá nhân. Do OpenAI phát triển, phần mềm này có thể tạo ra mọi thứ từ lá thư tình đến văn bản pháp lý. Hiện nay, người đam mê thể dục thể thao đang sử dụng nó để làm cho buổi tập trở nên thú vị hơn. Một số người thậm chí bắt đầu kinh doanh gói tập luyện do ChatGPT thiết kế.
ChatGPT quá tiện lợi để bỏ qua - Ảnh: ADOBE STOCK.
Các điểm thu hút đã trở nên rõ ràng hơn bao giờ hết. ChatGPT có thể trả lời các câu hỏi chỉ trong vài giây, loại bỏ bước lọc thông tin thủ công cho người dùng. Bạn còn có thể hỏi một chuỗi câu liên quan để nhận được câu trả lời chi tiết và cá nhân hơn. Giọng điệu thân mật như bạn bè của ChatGPT không chỉ giúp bạn nhận được lời khuyên về giữ dáng mà còn cung cấp thông tin một cách rõ ràng.
OpenAI không tiết lộ chi tiết cụ thể, nhưng chúng ta biết rằng ChatGPT được huấn luyện dựa trên dữ liệu từ các trang web, các nguồn thông tin từ Wikipedia và sách trong các thư viện điện tử. Vì vậy, bề ngoài, nó có khả năng đáp ứng khá tốt những câu hỏi chung (mặc dù không có đảm bảo rằng câu trả lời luôn đúng).
Liệu ChatGPT có thể trở thành tương lai của thể dục thể thao hay chỉ là một kẻ tự tin không có cơ sở?
Bắt đầu từ từ
Để thử nghiệm khả năng lên kế hoạch tập luyện của ChatGPT, tôi yêu cầu nó tạo lịch trình tập luyện dài 16 tuần cho cuộc chạy marathon. Nhưng nhanh chóng tôi nhận ra rằng cách này không hiệu quả. Để chuẩn bị cho cuộc chạy marathon một cách đúng đắn, bạn cần tăng dần khoảng cách chạy hàng tuần. Nhưng ChatGPT chỉ gợi ý một quãng đường chạy dài 15 km. Tưởng tượng ra cảnh tôi chạy marathon mà không chuẩn bị kỹ lưỡng, tôi cảm thấy kinh hoàng và lo sợ bị chấn thương.
Khi yêu cầu tương tự trong một cuộc trò chuyện khác - với nội dung là “hãy tạo ra một kế hoạch tập luyện dài 16 tuần cho cuộc chạy marathon của tôi” - ChatGPT lại gợi ý tôi nên chạy khoảng 30 km mỗi tuần trước ngày thi. Một lần nữa, kế hoạch này không hợp lý và có thể khiến tôi kiệt sức trước khi bắt đầu cuộc đua, thậm chí còn có nguy cơ bị chấn thương.
Chúng ta không thể kỳ vọng trí tuệ nhân tạo giúp chúng ta nâng tạ, nhưng nó có thể đưa ra lời khuyên. Vậy liệu lời khuyên của trí tuệ nhân tạo có đúng không? - Ảnh: iStock.
Tôi không hiểu tại sao ChatGPT lại đưa ra hai câu trả lời khác nhau cho cùng một câu hỏi, vì vậy tôi đã hỏi OpenAI. Một phát ngôn viên nói với tôi rằng các mô hình ngôn ngữ lớn thường tạo ra những câu trả lời khác nhau mỗi khi được hỏi, và họ cũng giải thích rằng “ChatGPT không phải là một cơ sở dữ liệu. Nó sẽ tạo ra câu trả lời mới cho mỗi câu hỏi hoặc truy vấn”. Trang web của OpenAi cũng nói rằng mặc dù ChatGPT có thể học từ các cuộc trò chuyện, nhưng nó không sử dụng các cuộc trò chuyện trong quá khứ để tạo ra câu trả lời trong tương lai.
Khi tôi hỏi OpenAI về việc tại sao ChatGPT có thể đưa ra lời khuyên có thể gây hậu quả, một phát ngôn viên nói: “Điều quan trọng là nhận định ChatGPT chỉ là một dự án nghiên cứu - và chúng tôi sẽ cảnh báo người dùng rằng nó có thể tạo ra thông tin không chính xác, và có thể có lúc nó tạo ra hướng dẫn có hại hoặc nội dung cực đoan”.
Một trong những kế hoạch mà ChatGPT đưa ra cho tôi bao gồm lời khuyên rằng nên tham khảo ý kiến của một huấn luyện viên. Một kế hoạch khác khuyên tôi nên lắng nghe cơ thể và nghỉ ngơi vài ngày. Một số kế hoạch không chứa bất kỳ cảnh báo nào. Câu trả lời từ chatbot không nhất quán và không hữu ích.
Khi kết thúc hành trình, tôi cảm thấy thất vọng và lo lắng. Nó không giúp ích cho tôi. Tuy nhiên, khi duyệt qua TikTok, Reddit và Twitter, tôi thấy nhiều người sử dụng ChatGPT để lên kế hoạch tập thể dục. Không giống như tôi, một số người tuân thủ lời khuyên của ChatGPT.
Thách thức của ChatGPT
Lời khuyên của ChatGPT về thể dục thể thao có thể rất ấn tượng nếu chỉ xét bề mặt. Austin Goodwin, một người yêu thể dục từ Tennessee, biết đến ChatGPT khi làm việc trong lĩnh vực tiếp thị nội dung, và dần dần thử hỏi nó về thể dục.
Anh đã yêu cầu ChatGPT giải thích về khái niệm tập luyện tích luỹ áp lực tăng dần (tức là tăng trọng lượng hoặc số lần tập), và tại sao thâm hụt calo là quan trọng để giảm cân. “Nó như một người tích luỹ kiến thức hàng năm”, anh Goodwin nói. “Như Google hoặc Wikipedia được nâng cấp với steroid - mạnh mẽ và tiên tiến hơn”.
Không chỉ Goodwin nhận ra khả năng cạnh tranh của ChatGPT với Google - theo biết, ban điều hành Google đã xem xét phần mềm này như một mối đe dọa “cấp độ đỏ”.
Google sớm nhận thấy tiềm năng và rủi ro từ ChatGPT - Ảnh: Internet.
Tôi đã trải nghiệm khả năng trình bày thông tin của ChatGPT khi yêu cầu nó lập kế hoạch tập thể dục (điều này chỉ là thử nghiệm lý thuyết - tôi không có ý định theo chỉ dẫn của trí tuệ nhân tạo). Nó đưa ra một lộ trình gồm squat, hít xà và bài tập chùng chân. Khi tôi nói rằng mục tiêu của tôi là “giảm cân”, nó đề xuất cần phải quan tâm đến cân nặng. Đúng vậy.
Goodwin đã kiểm tra kiến thức của ChatGPT bằng các câu hỏi mà anh ta biết câu trả lời. Điều này cũng là cách làm của Alex Cohen, một đam mê thể dục làm việc cho startup chăm sóc sức khỏe có tên Carbon Health.
Ban đầu, Cohen yêu cầu ChatGPT tính toán năng lượng tiêu hao hàng ngày. Sau đó, anh ấy yêu cầu nó đề xuất bữa ăn và kế hoạch tập luyện chi tiết. Giống Goodwin, anh ấy ấn tượng với cách ChatGPT trình bày thông tin. Nhưng anh ấy sớm nhận ra rằng phần mềm không thể thay thế một chuyên gia dinh dưỡng hoặc một huấn luyện viên cá nhân.
“Nó không tạo ra kế hoạch tập luyện dựa trên cơ thể của tôi hoặc kinh nghiệm của tôi”, Cohen nhận xét. Ngoài ra, ChatGPT không có khả năng hỏi lại người dùng để thu thập thông tin bổ sung và cải thiện câu trả lời của mình.
Thực tế của việc tập luyện
Chất lượng các gợi ý từ ChatGPT rất đa dạng, và một số người đã thực hiện lộ trình tập luyện mà nó cung cấp.
John Yu, một nhà sáng tạo nội dung trên TikTok, đã ghi lại chi tiết 6 ngày tập luyện theo hướng dẫn của ChatGPT. Anh yêu cầu chatbot cung cấp một bài tập mẫu hàng ngày, sau đó điều chỉnh cho phù hợp với cơ thể của mình.
Các bài tập do ChatGPT đưa ra hoàn toàn hợp lý và dễ thực hiện. Tuy nhiên, John Yu nhận thấy các động tác từ chatbot thiếu sự đa dạng, khiến anh ta cảm thấy chán chường nhanh chóng.
Lee Lem, một nhà sáng tạo nội dung thể hình khác trên TikTok, cũng có trải nghiệm tương tự. Anh yêu cầu ChatGPT tạo ra một chương trình “tập chân tối ưu”, nhưng phần mềm cho ra một loạt các bài tập thông thường; tuy nhiên thời gian nghỉ giữa các bài tập quá ngắn. Anh Lem cho biết 30 giây nghỉ là quá ít so với cường độ của bài tập.
Các động tác lặp lại liên tục sẽ khiến người tập cảm thấy chán chường nhanh chóng; các huấn luyện viên đã nhận ra điều này từ lâu, nhưng ChatGPT thì không.
Hai ví dụ trên đã làm nổi bật vấn đề cốt lõi của ChatGPT khi hướng dẫn con người tập luyện: nó không xem xét được giới hạn của cơ thể con người - Ảnh: Internet.
Một số người không thể bỏ qua khả năng lập kế hoạch của ChatGPT, thậm chí họ sẵn lòng trả tiền để sử dụng dịch vụ này. Ahmed Mire, một kỹ sư phần mềm ở London đang bán các bài tập do ChatGPT soạn ra, với giá 15 USD/bài. Khách hàng cung cấp cho Mire các thông tin như mục tiêu tập luyện, số liệu cơ thể và mục đích mong muốn, và sau đó Mire sẽ tham khảo ChatGPT.
Mặc dù ChatGPT là miễn phí, nhưng nhiều người sẵn lòng chi tiền để có được sự tiện ích của nó.
Hầu hết những người tôi hỏi đều đồng tình rằng lời khuyên từ ChatGPT chỉ là những thử nghiệm thú vị, không phải là hướng dẫn chuyên nghiệp. Họ cũng có kiến thức cơ bản về thể chất, biết cơ thể của mình phù hợp với bài tập nào và có thể ngay lập tức nhận ra những điểm không hợp lý trong lộ trình tập luyện từ ChatGPT.
Tương lai của tập luyện như thế nào?
Điều này không có nghĩa là các mô hình trí tuệ nhân tạo không thể hoặc không nên lập kế hoạch tập luyện. Tuy nhiên, phải thừa nhận rằng chúng không hoàn toàn chính xác. ChatGPT sẽ được cải thiện theo thời gian và có thể sẽ có khả năng đặt câu hỏi. Ví dụ, nó có thể hỏi người dùng liệu họ có ghét bất kỳ bài tập cụ thể nào hay không, hoặc liệu họ có chấn thương không. Nhưng nhìn chung, ChatGPT không thể tự đưa ra lời khuyên có căn cứ từ nguồn gốc, và cũng không hiểu rõ bản chất của những khái niệm đang được phơi bày.
Vì ChatGPT được huấn luyện dựa trên cơ sở dữ liệu trên mạng, nên có thể nó sẽ cho ra thông tin mà bạn không biết nhưng lại có người khác biết. Điều này được Philippe De Wilde, giáo sư chuyên ngành trí tuệ nhân tạo tại Đại học Kent, Anh Quốc, nhận định. Có thể ChatGPT sẽ đưa ra câu trả lời đúng về mặt lý thuyết, nhưng gần như chắc chắn lời khuyên từ chuyên gia sẽ có giá trị hơn.
Ngay cả khi hữu ích, chúng ta vẫn nên coi ChatGPT là một công cụ để cải thiện bài tập thú vị hoặc để tìm kiếm một phương án tập luyện mà chúng ta không tự tìm hiểu được. “Nó là một công cụ, không phải là một cuốn sách hướng dẫn sức khỏe”, Rebecca Robinson, một cố vấn về thể chất và dược phẩm trong ngành thể thao cho hay.
Do đó, rời xa Internet, tôi tìm hiểu từ sách và tạp chí, viết ra kế hoạch tập luyện chạy maratông riêng cho mình. Và sau bốn tuần, tôi đã thấy kết quả rõ ràng.
Không chỉ riêng tôi, Lem và Yu cũng từ chối nghe lời khuyên của ChatGPT. Lem chỉ làm theo chỉ dẫn của nó để làm một video TikTok duy nhất, trong khi Yu quay lại với lộ trình tập luyện của mình. “Tôi thà tự tập và tự chỉnh lộ trình tập của mình, hơn là tiếp tục đưa thông tin cho ChatGPT để rồi chẳng hứng thú gì với những bài tập nó đưa cho”, Yu nhận định.
