Cúm ở trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi
Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ dễ mắc các vấn đề từ cúm. Các triệu chứng cúm nghiêm trọng hơn cả cảm lạnh có thể bao gồm sốt, ớn lạnh, cơ thể run rẩy, ho khan, mệt mỏi, nôn mửa và tiêu chảy. Bệnh cúm có thể lây lan khi tiếp xúc với người bị nhiễm bệnh hoặc các bề mặt bị ô nhiễm.
1. Cúm là gì và ảnh hưởng của cúm đến trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi
Cúm là tình trạng nhiễm trùng mũi, họng và phổi do virus cúm gây ra. Bệnh cúm có thể nguy hiểm thậm chí gây chết người đối với trẻ sơ sinh. Trẻ nhỏ đặc biệt là những trẻ dưới 2 tuổi có nguy cơ bị các biến chứng nghiêm trọng nếu bị cúm. Mỗi năm có khoảng 20.000 người, hầu hết là trẻ em dưới 5 tuổi, phải nhập viện vì các biến chứng của bệnh cúm như viêm phổi.
Nhiễm trùng cúm phổ biến nhất trong "mùa cúm", kéo dài từ khoảng tháng 10 đến tháng 5. Có nhiều loại virus cúm khác nhau, và trong bất kỳ năm nào, một số loại virus này phổ biến hơn những loại khác.
2. Các triệu chứng và dấu hiệu của bệnh cúm ở trẻ sơ sinh hoặc trẻ mới biết đi
Các triệu chứng cúm ở trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi thường bao gồm:
- Sốt (tuy nhiên, trẻ có thể bị cúm mà không bị sốt)
- Ớn lạnh và cơ thể run rẩy
- Ho khan
- Đau họng
- Chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi
- Mệt mỏi
- Kém ăn
- Đau tai hoặc cảm giác áp lực ở đầu hoặc mặt
- Đôi khi nôn mửa và tiêu chảy (điều này xảy ra ở trẻ em, nhưng không xảy ra ở người lớn)
Những người bị cúm cũng thường xuyên bị đau đầu và đau cơ, mặc dù khó phát hiện ở trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ. Vì trẻ có thể không thể nói cho bạn biết điều gì gây đau đớn, nhưng bạn cần chú ý đến cách con bạn cư xử. Nhìn chung trẻ có vẻ quấy khóc hơn, khó chịu hơn và ốm yếu hơn những gì tcó thể xảy ra nếu trẻ bị cảm lạnh.
Các triệu chứng trẻ sơ sinh bị cúm và trẻ mới biết đi so với các triệu chứng cảm lạnh. Cả cảm lạnh thông thường và cảm cúm đều là bệnh đường hô hấp, nhưng chúng do các loại virus khác nhau gây ra. Cảm cúm thường khiến trẻ em (và người lớn) cảm thấy đau khổ hơn nhiều so với cảm lạnh. Trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ bị cảm lạnh thường có:
- Không sốt hoặc sốt nhẹ (nhiệt độ cúm có thể cao từ 39.5 độ C đến 41 độ C, trong khi cảm lạnh hiếm khi gây sốt)
- Chảy nước mũi hoặc nghẹt mũi
- Chỉ ho nhẹ
- Các triệu chứng xuất hiện dần dần thay vì đột ngột
Trong một số tình huống cụ thể, cha mẹ nên liên hệ với bác sĩ ngay nếu bé hoặc trẻ mới biết đi có các triệu chứng cúm. Ngay cả khi không chắc rằng bé bị cúm, hãy gọi bác sĩ nếu bé dưới 12 tháng và có bất kỳ triệu chứng nào sau đây:
- Sốt từ 38 độ C trở lên ở bé dưới 3 tháng (có thể là dấu hiệu nhiễm trùng nặng)
- Sốt từ 39.5 độ C ở bé 3-6 tháng
- Sốt cao hơn 39.5 độ C ở bé trên 6 tháng
- Sốt kéo dài hơn 24 giờ
- Ho không cải thiện sau một tuần
Theo CDC, trẻ khỏe mạnh cũng có thể mắc cúm nguy hiểm.
Nếu bé có các triệu chứng sau, hãy đưa bé cấp cứu ngay:
- Thở nhanh hoặc khó khăn (xương sườn co lại mỗi lần thở)
- Màu da xanh hoặc xám
- Không uống đủ nước (ít đi tiểu hơn bình thường)
- Nôn mửa dữ dội hoặc liên tục
- Không tỉnh táo hoặc không phản ứng khi thức
- Co giật
- Sốt trên 40 độ C
- Khó chịu đến mức bé không muốn bị giữ
- Các triệu chứng giống cảm lạnh nhưng sau đó lại sốt
- Sốt kèm phát ban
- Các vấn đề sức khỏe khác (như bệnh tim hoặc phổi hoặc hen suyễn) và xuất hiện triệu chứng cúm
- Tình trạng sức khỏe đã có trở nên tồi tệ hơn
3. Cách lây lan của cúm
Khi bé ở gần người cúm và họ hoặc hắt, bé có thể hít phải những giọt bị nhiễm bệnh. Người cúm có thể lây nhiễm 1-2 ngày trước khi triệu chứng bắt đầu và 5-7 ngày sau đó. Trẻ em có thể nhiễm lâu hơn.
Bé cũng có thể nhiễm bệnh nếu chạm vào vật nhiễm virus (đồ chơi, bàn) và sau đó chạm vào mắt, mũi hoặc miệng. Virus cúm có thể sống trên bề mặt đến 2 ngày.
Vì cúm lây lan gần nhau, nó có thể lây lan qua trường học, nhà trẻ, các nhóm chơi và gia đình. Mọi người thường bị bệnh 1-4 ngày sau khi tiếp xúc.
Mức độ nghiêm trọng của cúm khác nhau, nên có thể nhiễm virus mà không biết. Nếu chỉ có triệu chứng nhẹ, bạn có thể nghĩ đó là cảm lạnh và không may truyền virus cúm.
4. Trẻ có bị cúm nếu bố mẹ bị không?
Có thể, nhưng bạn có thể giảm khả năng bé mắc cúm bằng cách:
- Nếu một trong hai bố mẹ bị cúm, hãy để người khỏe mạnh chăm sóc bé nhiều hơn. Nếu cả hai bố mẹ đều bị, hãy xem xét nhờ người thân giúp đỡ.
- Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước, đặc biệt là sau khi hoặc hắt hơi, cũng như trước khi tiếp xúc với bé. Nếu không có nước, dùng nước rửa tay có cồn.
- Không chạm tay vào mắt, mũi hoặc miệng của bé, vì đó là cách truyền vi trùng dễ dàng.
- Tránh tiếp xúc trực tiếp với bé khi bố mẹ đang bị bệnh. Bạn có thể đeo khẩu trang để tránh hít thở trực tiếp vào mặt bé.
- Làm sạch các bề mặt trong nhà bằng chất sát trùng. Xà phòng và nước cũng hiệu quả. Hoặc thử nước tẩy hoặc chất sát trùng "được EPA chấp thuận" để diệt khuẩn và virus. Luôn tuân thủ hướng dẫn trên nhãn sản phẩm.
5. Bà mẹ có nên tiếp tục cho bé bú sữa mẹ khi bị cúm không?
Cúm không lây qua sữa mẹ. Ngược lại, sữa mẹ chứa kháng thể bảo vệ bé khỏi nhiễm trùng.
- Nếu ai đó giúp bạn chăm sóc bé khi bạn ốm, hãy hút sữa và nhờ họ cho bé bú. (Rửa tay sạch và vệ sinh máy bơm trước khi bơm.)
- Nếu nguồn sữa giảm khi bạn ốm, đừng lo. Nguồn sữa sẽ trở lại bình thường khi bạn khỏe. Liên hệ bác sĩ hoặc chuyên gia về việc nuôi con nếu bạn lo lắng.
6. Điều trị cúm ở trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi
Không phải tất cả trẻ cần thuốc khi mắc cúm. Nhưng với trẻ dưới 2 tuổi, đặc biệt là trẻ 14 tháng mắc cúm hoặc trẻ 16 tháng mắc cúm, cần sử dụng thuốc kháng virus.
Thuốc kháng virus hiệu quả nhất khi bắt đầu trong 2 ngày đầu tiên. Chúng giúp giảm triệu chứng và ngăn ngừa các biến chứng như viêm phổi. Thuốc oseltamivir (Tamiflu) được phê duyệt điều trị cúm ở trẻ dưới 2 tuần, và CDC khuyến nghị nó cho trẻ dưới 3 tháng. Hỏi bác sĩ về liều lượng hiện tại.
Kháng sinh chỉ tác động chống lại vi khuẩn, không có tác dụng đối với virus gây cúm. Tuy nhiên, kháng sinh có thể cần thiết nếu bé bị nhiễm khuẩn vi khuẩn cùng lúc với cúm, như viêm phổi, nhiễm tai hoặc viêm phế quản.
7. Biện pháp điều trị tại nhà giúp trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi khỏi bệnh cúm
Cho dù có kê đơn thuốc hay không, bạn vẫn có thể giúp bé vượt qua cúm với những biện pháp sau:
- Uống nước: Đảm bảo bé uống đủ nước. Bú thường xuyên nếu bé đang bú mẹ hoặc bú bình. Nếu bé ăn thức ăn đặc, thử các loại trái cây đông lạnh và súp hoặc nước dùng.
- Nghỉ ngơi: Giữ bé ở nhà để bé nghỉ ngơi đầy đủ.
- Giảm đau: Nếu bé không thoải mái, hỏi bác sĩ có thể dùng thuốc giảm đau như acetaminophen cho trẻ (nếu bé trên 6 tháng và không mất nước hoặc nôn liên tục). (Không dùng aspirin cho bé trừ khi bác sĩ khuyến cáo. Aspirin có thể gây hội chứng Reye, một tình trạng hiếm nhưng nguy hiểm. Đồng thời, không dùng thuốc ho và cảm lạnh không kê đơn cho bé vì chúng có thể gây tác dụng phụ nghiêm trọng.)
8. Thời gian mắc bệnh cúm ở trẻ sơ sinh và trẻ mới biết đi
Sau một hoặc hai tuần, trẻ sẽ cảm thấy khá hơn. Cơn sốt đầu tiên sẽ giảm, và sự thèm ăn sẽ trở lại. Tuy nhiên, một số trẻ (và người lớn) có thể phải đối mặt với ho kéo dài hơn hai tuần.
9. Một số biện pháp phòng ngừa
Để phòng ngừa cúm, có những biện pháp như tiêm phòng cúm, duy trì vệ sinh cá nhân, và tránh tiếp xúc với những người đang bị nhiễm bệnh.
9.1. Tiêm vắc xin cúm
Nếu trẻ từ 6 tháng trở lên, có thể tiêm vắc xin cúm. Sau liều đầu tiên, trẻ cần tiếp tục với liều thứ hai và cách liều này ít nhất bốn tuần. Sau đó, trẻ cần tiêm mỗi năm một lần. Dạng xịt mũi cũng phổ biến cho trẻ từ 2 tuổi trở lên.
Nếu bé quá nhỏ để tiêm, hãy đảm bảo tất cả người xung quanh bé đã được tiêm để giảm nguy cơ lây nhiễm.
Đặt lịch tiêm vắc xin đầu mùa. Thường cúm đạt đỉnh từ tháng 12 đến tháng 2, nhưng có thể bùng phát từ tháng 10. Cần một vài tuần để cơ thể phản ứng và tạo ra kháng thể. Hãy thảo luận với bác sĩ về thời điểm phù hợp để tiêm vắc xin cho trẻ.
Hiệu quả của vắc xin cúm phụ thuộc vào tình trạng sức khỏe của trẻ (hiệu quả cao hơn ở trẻ khỏe mạnh) và sự phù hợp của vắc xin với loại virus đang hoạt động. Cúm có nhiều chủng virus khác nhau, và trong một số năm, vắc xin có thể không hoạt động nhiều. Vì vậy, nên tiêm vắc xin hàng năm.
Nếu trẻ mắc cúm sau khi tiêm vắc xin, có thể do nhiễm một chủng virus nằm ngoài dự đoán của vắc xin. Tuy nhiên, triệu chứng thường nhẹ hơn nếu đã được tiêm vắc xin.
9.2. Duy trì vệ sinh cá nhân
- Giữ tay luôn sạch sẽ. Rửa tay cho trẻ bằng xà phòng và nước ấm, và khuyến khích mọi người trong gia đình rửa tay thường xuyên. Sử dụng chất khử trùng có cồn nếu không có xà phòng và nước.
- Khi ho, che miệng và mũi bằng khăn giấy, sau đó vứt ngay vào thùng rác. Hạn chế chạm tay vào mắt, mũi, và miệng.
- Khử trùng. Lau sạch các bề mặt như phòng tắm, nhà bếp, và đồ chơi bằng xà phòng và nước hoặc chất khử trùng được EPA chấp thuận để tiêu diệt virus và vi khuẩn.
- Tránh tiếp xúc với những người đang bị bệnh.
- Để trẻ tránh xa người bị nhiễm bệnh. Nếu có người bị bệnh trong gia đình, hãy giữ họ cách xa trẻ nhất có thể.
- Báo cho bác sĩ nếu trẻ có tiếp xúc với người nhiễm cúm. Bác sĩ có thể kê đơn thuốc kháng virus để ngăn cản sự phát triển của bệnh.
- Mặc dù bạn có cẩn trọng đến đâu, việc trẻ bị cúm vẫn là khả năng. Tuy nhiên, nếu bị cúm, trẻ thường có khả năng ít tái nhiễm trong cùng một năm do cơ thể đã phát triển miễn dịch đặc biệt đối với chủng virus đó.
10. Cách ngăn trẻ lây cúm cho người khác
Khi chăm sóc trẻ, bạn cũng có thể thực hiện một số bước để tránh trẻ truyền virus cho người khác:
- Rửa tay bằng xà phòng và nước sau khi chăm sóc trẻ hoặc trẻ mới biết đi.
- Giảm tiếp xúc với người khác khi trẻ bị bệnh.
- Rửa sạch đồ dùng và đồ chơi của trẻ bằng nước xà phòng nóng hoặc đưa qua máy rửa chén để diệt khuẩn. Điều này cũng giúp bạn không lây nhiễm vi khuẩn cho trẻ.
- Không để người lớn hoặc khách đến chơi sử dụng đồ chơi, bát đĩa và vật dụng của trẻ.
Ngoài ra, để trẻ phát triển toàn diện và khỏe mạnh, hãy duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối và đầy đủ. Nếu trẻ thiếu chất dinh dưỡng, có thể gặp vấn đề về sức khỏe và phát triển. Việc chăm sóc giai đoạn ăn dặm là quan trọng để trẻ phát triển toàn diện. Trẻ cần nhận đủ chất dinh dưỡng và chăm sóc dinh dưỡng để phòng tránh tình trạng thiếu hoặc thừa chất dinh dưỡng, đảm bảo sự phát triển toàn diện về thể chất, tinh thần và khả năng vận động.
Cha mẹ có thể tham khảo thêm:
Dấu hiệu thiếu kẽm ở trẻ
Thiếu dinh dưỡng và tình trạng không tăng cân ở trẻ
Tham Khảo: babycenter.com
