'Cuộc cách mạng Siêu trí tuệ': Phát minh vĩ đại cuối cùng của nhân loại

Cảm giác khi đứng ở vị trí này như thế nào nhỉ?

Có lẽ sẽ rất đáng sợ – nhưng hãy nhớ lại – đứng trên dòng thời gian nghĩa là bạn không thể nhìn thấy phía bên phải. Vì vậy, cảm giác thật sự là thế này:

Nên có lẽ bạn sẽ cảm thấy cũng khá bình thường...

Một tương lai hằng xa – Đang hiện diện ngay trước mắt

Hãy tưởng tượng: nếu bạn ngồi trên chiếc máy thời gian và quay ngược về năm 1750 – thời điểm mà thế giới chưa biết đến nhiều về việc sử dụng năng lượng, còn liên lạc xa cần phải kêu lớn hoặc dùng pháo bắn lên trời, và mọi phương tiện di chuyển đều sử dụng năng lượng từ cỏ khô. Khi đến nơi, bạn lấy một người nam thanh niên, đưa anh ta về năm 2015, rồi dẫn anh ta đi tham quan và quan sát phản ứng của anh ta với môi trường xung quanh.

Chúng ta không thể tưởng tượng được cách anh ta nhìn nhận thế giới hiện đại này, với những chiếc ôtô bóng loáng đi trên đường, khả năng nói chuyện với người ở bên kia đại dương trong ngày, xem các trận đấu thể thao diễn ra hàng nghìn dặm, nghe nhạc từ 50 năm trước, hay sử dụng thiết bị di động để ghi lại những khoảnh khắc đặc biệt, tạo ra bản đồ với chấm xanh di chuyển theo từng bước chân, kể cả việc trò chuyện với người ở xa và thậm chí cả các hiện tượng kỳ bí. Chưa kể việc giới thiệu cho anh ta về Internet hoặc các khái niệm như Mytour Vũ trụ Quốc tế, máy gia tốc hạt lớn, vũ khí hạt nhân, hay thuyết tương đối rộng.

Trải nghiệm này, đối với anh ta, không chỉ là ngạc nhiên hay kinh ngạc, mà còn có thể khiến anh ta sốc đến chết đi – những từ ngữ không đủ để diễn tả.

Đây là quy luật Tăng tốc theo cấp số nhân mà Ray Kurzweil đã nói đến khi nhận thấy rằng tiến bộ của con người tăng với tốc độ ngày càng nhanh theo thời gian trôi qua. Sự tiến bộ này xảy ra vì những xã hội tiên tiến hơn có khả năng tiến bộ nhanh hơn, và điều này cũng chính là lý do tại sao họ tiên tiến hơn.

Theo Kurzweil, trong khoảng thời gian từ năm 2000 đến năm 2014, tiến bộ đã đạt mức tương đương với toàn bộ thế kỷ 20, và dự kiến sẽ đạt mức tương đương mới vào năm 2021, chỉ sau 7 năm nữa. Ông cũng dự đoán rằng trong vài thập kỷ tới, tiến bộ sẽ diễn ra nhanh chóng hơn, có thể xảy ra vài lần mỗi năm, sau đó là vài lần mỗi tháng.

Nếu như dự đoán của Kurzweil và các nhà khoa học khác là chính xác, thì chúng ta có thể chứng kiến sự thay đổi kinh ngạc tương tự như việc một người sống vào thế kỷ 1750 nhìn thấy thế giới năm 2015. Điều này chứng tỏ rằng tiến bộ sẽ diễn ra nhanh chóng và thế giới sẽ thay đổi đáng kể trong tương lai gần.

Những dự đoán này không phải là khoa học viễn tưởng mà chúng có cơ sở logic và được nhiều nhà khoa học tin tưởng chắc chắn. Dựa vào lịch sử, chúng ta có thể dự đoán rằng sự tiến bộ sẽ tiếp tục tăng nhanh trong thời gian tới.

Khi nghe câu '35 năm nữa thế giới sẽ trở nên chẳng thể nhận ra nổi,' có thể bạn cảm thấy nó khá xa vời. Tuy nhiên, lý do chúng ta hoài nghi về dự đoán tương lai là:

Khi nói về lịch sử, chúng ta thường nghĩ tuyến tính, nhưng thực tế không phải như vậy.

Khi suy nghĩ về tương lai, cần phải tưởng tượng với tốc độ phát triển cao hơn nhiều so với hiện tại.

Để dự đoán chính xác, cần nhìn vào tốc độ phát triển hiện tại và tưởng tượng mọi thứ diễn ra nhanh hơn rất nhiều.

Thời kỳ ngay sát hiện tại thường làm cho chúng ta nhìn nhận sai lệch về tương lai.

Một đường hàm mũ rất dốc có thể tỏ ra tuyến tính trong một khoảnh khắc nhỏ, giống như khi bạn nhìn thấy một đường tròn lớn và nghĩ nó là một đoạn thẳng. Tuy nhiên, sự tăng trưởng không luôn mượt mà và đồng nhất. Theo Kurzweil, tăng trưởng diễn ra theo các đường S.

Nếu nhìn chỉ vào thời điểm gần nhất, bạn có thể lầm lạc về tốc độ tăng trưởng. Từ năm 1995 đến 2007, internet và các công ty như Microsoft, Google, Facebook đã thay đổi bức tranh công nghệ. Tuy nhiên, từ 2008 đến 2015, mọi thứ trở nên yên bình hơn.

Mặc dù tốc độ tăng trưởng có vẻ chậm lại, nhưng không có nghĩa là không có những thay đổi to lớn đang diễn ra. Mọi sự tiến bộ đều có quá trình và rất có thể một đợt bùng nổ mới đang chờ đợi.

Tất cả đều là phần của quá trình tăng trưởng tự nhiên, không có sự tiến bộ nào là đơn độc và không bị ảnh hưởng bởi những thay đổi đột ngột trong thời gian ngắn.

3, Trải nghiệm của chúng ta biến chúng ta trở thành những người lớn cứng đầu khi nói về tương lai.

Chúng ta xây dựng ý thức về thế giới qua những trải nghiệm cá nhân, và những trải nghiệm đó đã đi sâu vào tâm trí, làm cho chúng ta nghĩ rằng tốc độ phát triển gần đây chính là cách mọi thứ diễn ra. Chúng ta cũng bị giới hạn bởi trí tưởng tượng của mình, sử dụng kinh nghiệm cá nhân để dự đoán về tương lai - nhưng thực tế là, những gì chúng ta biết không đưa ra những định lượng chính xác về tương lai.

Điều này có thể khiến bạn cảm thấy như thế trong quá trình đọc bài viết này, và nó có thể là không đúng. Sự thật là, nếu chúng ta tuân thủ logic và không chờ đợi các mô hình lịch sử lặp lại, chúng ta phải kết luận rằng có rất nhiều thay đổi sẽ xảy ra trong những thập kỷ tới, nhiều hơn những gì bản năng chúng ta nghĩ.

Logic cho thấy rằng nếu một loài tiên tiến nhất trên một hành tinh tiếp tục tiến xa với tốc độ ngày càng nhanh, ở một thời điểm nào đó, loài này sẽ đạt tới một bước tiến lớn đủ để thay đổi hoàn toàn cuộc sống như chúng ta hiểu và nhận thức về bản thân - giống như sự tiến hóa đã thay đổi mọi thứ và tạo ra con người, thay đổi hoàn toàn cái mà chúng ta gọi là cuộc sống của bất kỳ loài nào trên hành tinh này.

Nếu bạn theo dõi các phát triển trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, bạn sẽ thấy nhiều dấu hiệu nhẹ nhàng nhưng rõ ràng ám chỉ rằng cuộc sống mà chúng ta từng biết sẽ không thể tránh khỏi sự ảnh hưởng của bước tiến mới:

'Hành trình khám phá Siêu trí tuệ'

AI hiểu đúng là gì?

Nếu bạn như tôi, có lẽ đã từng nghĩ rằng trí tuệ nhân tạo (AI) chỉ là một đề tài khoa học khó hiểu, nhưng gần đây, người ta bắt đầu nhắc đến nó một cách nghiêm túc và bạn không thể bỏ qua vấn đề này.

Có ba lý do khiến mọi người cảm thấy bối rối khi nghe về AI:

• Chúng ta thường nhắc đến AI thông qua các bộ phim khoa học viễn tưởng. Tuy nhiên, AI không chỉ là một khái niệm trong trí tưởng tượng mà còn là một thực tế đầy hứa hẹn và tiềm năng. Do đó, chúng ta không nên coi thường AI.
  
  
• AI bao trùm mọi lĩnh vực. Từ các ứng dụng trên điện thoại di động cho đến xe tự lái và những đổi mới vượt bậc khác, AI đang thay đổi thế giới một cách đáng kinh ngạc. Vì vậy, không lạ khi nhiều người cảm thấy rối bời khi tiếp cận với AI.
  
  
• Trong cuộc sống hàng ngày, chúng ta thường xuyên tiếp xúc với AI mà không hề biết. John McCarthy, người được coi là cha đẻ của thuật ngữ “Trí tuệ nhân tạo” (AI) vào năm 1956, từng nói rằng “khi nào nó trở nên thông thạo, chẳng ai còn gọi nó là AI nữa.” Hiểu biết này khiến AI trở thành một điều xa xỉ và huyền bí hơn là một sự thật đang tồn tại và phát triển ngày nay.
  
  Theo Ray Kurzweil, nhiều người đã rơi vào cảm giác rằng AI đã thất bại từ thập kỷ 80, tương tự như việc nhiều người từng tuyên bố Internet đã 'chết' vào những năm đầu thế kỷ 21.

Chúng ta cần làm sáng tỏ một chút. Đầu tiên, hãy quên đi hình tượng robot. Robot chỉ là bề ngoài của AI, đôi khi giống con người, đôi khi không – nhưng AI là trí não bên trong robot. AI là trí não, còn robot là thể xác của nó – nếu có thể. Ví dụ, phần mềm và dữ liệu của Siri chính là AI, giọng nói mà chúng ta nghe là dạng nhân cách của AI, và ở đây không có robot nào cả.

Cuối cùng, trong khi có nhiều loại AI do AI là một khái niệm rộng lớn, điều quan trọng nhất là phân biệt theo năng lực của AI. Có ba loại năng lực chính của AI:

Năng lực AI 1) Trí tuệ nhân tạo hẹp (Artificial Narrow Intelligence – ANI): Đôi khi gọi là AI hẹp, ANI tập trung vào một lĩnh vực cụ thể. Ví dụ, có AI giành chiến thắng trước nhà vô địch cờ vua thế giới, nhưng chỉ giỏi ở lĩnh vực đó. Nếu hỏi nó về lưu trữ dữ liệu tốt hơn trong ổ cứng, nó không thể trả lời.

Năng lực AI 2) Trí tuệ nhân tạo rộng (Artificial General Intelligence – AGI): Đôi khi gọi là AI mạnh, hay AI cấp độ người, AGI là một trí não thông minh ở mức độ trung bình của con người – có thể thực hiện mọi nhiệm vụ trí tuệ con người có thể làm. Tạo ra AGI khó hơn nhiều so với ANI, và chúng ta vẫn chưa làm được điều này. Giáo sư Linda Gottfredson mô tả trí tuệ là “năng lực tinh thần rất phổ quát bao gồm nhưng không giới hạn trong khả năng lý luận, lập kế hoạch, giải quyết vấn đề, tư duy trừu tượng, hiểu biết về những ý tưởng phức tạp, học hỏi nhanh và học từ kinh nghiệm.” AGI có thể thực hiện tất cả những điều này một cách dễ dàng như bạn vậy.

Năng lực AI 3) Siêu trí tuệ nhân tạo (Artificial Superintelligence – ASI): Nick Bostrom, một nhà triết học và chuyên gia hàng đầu về trí tuệ nhân tạo tại Đại học Oxford, định nghĩa siêu trí tuệ là “trí tuệ thông minh hơn tất cả những trí não trí tuệ nhất trong mọi lĩnh vực, bao gồm cả sự sáng tạo khoa học, trí tuệ thông thường và khả năng xã hội.” ASI có thể từ một chút thông minh hơn con người cho đến hàng triệu tỷ lần thông minh của một người bình thường. ASI là nguyên nhân khiến chúng ta quan tâm đến AI và cũng là lý do tại sao các thuật ngữ “bất tử” và “tuyệt chủng” thường xuyên được nhắc đến trong bài viết này.

Ngày nay, con người đã đạt được cấp độ thấp nhất của năng lực AI – ANI – theo nhiều cách khác nhau và được sử dụng rộng rãi. Cuộc cách mạng AI là hành trình từ ANI, qua AGI, đến ASI – một quá trình có thể làm thay đổi mọi thứ, dù chúng ta có thể tồn tại hoặc không.

 Nếu bộ não của chúng ta có thể kết nối với wifi, thì một trí thông minh lớn hơn 100, 1000, hoặc thậm chí 1 tỷ lần sẽ không gặp khó khăn nào khi kiểm soát từng nguyên tử trên thế giới theo ý muốn của nó, bất cứ khi nào nó muốn – tất cả những điều này mà chúng ta xem là điều kỳ diệu, sức mạnh tuyệt đối của một vị Thượng Đế đối với chúng ta sẽ chỉ là hành động đơn giản như bật đèn cho chúng ta.

Tạo ra công nghệ để đảo ngược quá trình lão hóa, chữa trị các bệnh dịch, xóa bỏ nạn đói và thậm chí tiến tới sự bất tử, điều chỉnh thời tiết để bảo vệ cuộc sống trong tương lai trên Trái Đất – tất cả đều có khả năng thành hiện thực. Hoặc có thể, nó sẽ chấm dứt mọi sự sống trên hành tinh này. Vậy nên, nếu một ASI trở thành hiện thực, và giờ có một vị Thượng Đế trên Trái Đất – thì câu hỏi chính của chúng ta sẽ là:

'   Liệu nó có phải là một vị Thượng Đế tốt không?   '

Nguồn: Waitbutwhy
Dịch: Người dịch