Cuộc chiến mua lại Instagram của Facebook: Bí mật trong đám đông của Zuckerberg?

Vào ngày 4 tháng 12 năm 2012, tờ Daily Mail đưa tin: “Mười ba nhân viên của dịch vụ chia sẻ ảnh Instagram đã tổ chức bữa ăn mừng hôm nay sau khi biết họ sẽ trở thành triệu phú”.

Tưởng như chỉ là chiêu trò thu hút lượt xem, nhưng không phải. Mark Zuckerberg đã chính thức mua lại Instagram với giá 1 tỷ đô la. Khi đó, mỗi nhân viên của Instagram sở hữu 77 triệu đô la.

Vụ sáp nhập được coi là bước đi thông minh nhất của Facebook cho đến nay, cùng với chiến lược “mua để tiêu diệt” của Zuckerberg, Instagram đã chính thức trở thành một phần của họ. Systrom và Krieger cuối cùng đã phải đánh đổi sự đắng cay và từ bỏ đứa con của mình.

Tuy nhiên, nếu nhìn vào quy mô phát triển và giá trị thương mại hiện tại của Instagram, không thể phủ nhận sự đóng góp của “ông bầu” Facebook. Liệu rằng tuyên bố Zuckerberg đã “tiêu diệt” Instagram có phải là đúng?

Với những chi tiết “chưa từng được tiết lộ” từ các nguồn tin độc quyền, phóng viên Sarah Frier sẽ đưa bạn vào câu chuyện lớn của Instagram từ khi ra đời cho đến hiện tại qua cuốn sách “Thương vụ Facebook thâu hôm Instagram”. Cuốn sách sẽ là cầu nối giúp bạn hiểu rõ hơn về sức mạnh của Instagram đối với xã hội, mối quan hệ phức tạp giữa chúng ta và công nghệ, cuộc chiến thu hút người dùng và tham vọng kiểm soát đáng sợ của Facebook.

Khám phá những bí mật đằng sau quyết định “thâu hôm Instagram” của Mark Zuckerberg.

'   Instagram đã như thế nào trong bài kiểm tra của Zuckerberg?   '

Ngay từ những ngày đầu, Systrom và Krieger đã xác định rõ những giá trị mà Instagram theo đuổi: thiết kế tỉ mỉ, tính đơn giản và nội dung chất lượng. Nhưng triết lý “phát triển bằng mọi giá” của Facebook đã làm lung lay những giá trị này. 

Systrom muốn thành công trên quy mô lớn như Facebook, nhưng cũng muốn giữ giá trị của sản phẩm. Nhưng Instagram phát triển quá nhanh, và Systrom không thể làm cả hai. Mark Zuckerberg đã cho anh thấy điều này, đặc biệt là trong quảng cáo. 

Frier đã phân tích tình huống này trong sách như sau: 

Cuối cùng, Instagram quyết định họ không muốn trở thành môi giới như Facebook. Thay vào đó, họ muốn tập trung vào cải thiện mối quan hệ với người dùng, điều này là lý do hàng đầu khiến nhiều người tham gia và yêu thích Instagram hơn. 

Sự phản đối không ngừng. Ở văn phòng London, nhân viên cố gắng mô tả văn hóa của Instagram và nhấn mạnh sự khác biệt của ứng dụng này so với Facebook, như những gì đội ngũ tại California đã làm. 

Những hành động cuối cùng chỉ làm dấy lên mối quan hệ căng thẳng giữa Zuckerberg và Systrom, hoặc Facebook và Instagram. Đến lúc này, ông chủ Facebook không thể lờ đi được nữa. 

'   Instagram phát triển nhanh làm lung lay vị thế dẫn đầu của Facebook   '

Sau thương vụ 1 tỷ đô-la thành công, Facebook đã giúp Instagram đạt được ước mơ: tiếp cận đông đảo công chúng toàn cầu. Nhưng câu hỏi là bây giờ nó phải làm sao để biểu lộ lòng biết ơn với công ty mẹ hùng mạnh Facebook, tổ chức đang lo lắng về vị thế dẫn đầu của mình? 

Ông chủ Facebook tin rằng vấn đề là “tất cả người dùng của anh đều có một mạng xã hội khác để truy cập, cái mà Facebook đã và đang quảng cáo trên trang web của chính mình suốt nhiều năm”. 

Nhưng Mark đang sở hữu Instagram, đúng không? Systrom phản bác với lập luận Instagram không ăn cắp khách hàng của Facebook, mà chỉ đơn giản là khách hàng đang trở nên nhiều hơn. 

Nhưng Facebook là đứa con cưng của Zuckerberg. Và vị CEO rõ ràng đang đọc dữ liệu với sự thiên vị. Như cách một cựu giám đốc tại Insta ví von châm biếm: “Facebook giống như một cô chị muốn diện đẹp cho cô em đi dự tiệc nhưng không muốn cô em xinh hơn mình”. 

Zuckerberg đưa ra một quyết định nhỏ vào cuối năm 2017, một sự thay đổi mà người dùng rất khó nhận ra: Anh yêu cầu Systrom tạo một liên kết dễ thấy trong Instagram để dẫn người dùng từ đây sang Facebook. Còn trên bảng tin của Facebook, Zuckerberg đã xóa bỏ liên kết đến Instagram. 

'   Zuckerberg có phải là nhân vật phản diện trong câu chuyện này?     '

Khi Facebook bắt đầu ra mắt các bản sao Stories đầu tiên, không có cái nào trong số đó gây được tiếng vang lớn như Instagram. Đây đáng ra phải là tin vui, nhưng Zuckerberg không nhìn nhận theo hướng đó. Tất cả anh thấy là Instagram đánh cắp cơ hội của Facebook – đứa con ruột được cưng chiều.

Như Sarah đánh giá về phản ứng của vị CEO trẻ tuổi:

Zuckerberg nhiều lần thẳng thắn với Systrom trong cuộc họp rằng anh nghĩ Instagram thành công với Stories chẳng phải vì thiết kế của nó, mà vì Instagram đã đi trước. Dù ý kiến này chẳng khác nào một cú đấm vào mặt Systrom – và những gì anh đã cố công gây dựng với Instagram, anh đủ hiểu tranh luận với Zuckerberg sẽ chẳng dẫn tới đâu ngoại trừ bị đuổi việc. 

Nhưng dường như sự việc trên chỉ kéo dài thêm thời gian Systrom gắn bó với công ty. Vào năm 2018, sau nhiều cuộc cãi vã căng thẳng, anh đã quyết định rời bỏ Facebook, và tất nhiên là cả Instagram. Chẳng phải đợi lâu, Mark Zuckerberg đổi tên ứng dụng thành Instagram from Facebook một thời gian ngắn sau đó. 

Trong suốt câu chuyện này, Zuckerberg dường như luôn là kẻ phản diện. 

'   Cái giá của vụ thâu tóm này là bao nhiêu? Ai là người thắng, người thua?   '

Năm 2019, Instagram đã mang về khoản doanh thu xấp xỉ 20 tỷ đô-la, hơn một phần tư tổng doanh thu của Facebook. Thỏa thuận mua lại Instagram bằng tiền và cổ phiếu vào năm 2012 của Facebook là thương vụ siêu hời trong lịch sử thâu tóm doanh nghiệp. 

Giờ đây, Instagram ngày càng giống với hình ảnh của Facebook hơn bao giờ hết. Một quyết định hợp lý đã được đưa ra, và chính những nhân viên của Instagram cũng thừa nhận rằng nó là điều hợp lý: Zuckerberg nắm giữ quyền kiểm soát nhiều hơn với sản phẩm. 

Systrom và Krieger bán Instagram cho Facebook vì họ muốn nó lớn mạnh hơn, phát triển hơn và tồn tại lâu dài hơn. Cả hai đã luôn cố gắng rất nhiều để tạo ra giá trị cho thế giới, nhưng cuối cùng vẫn mắc kẹt trong những rắc rối của doanh nghiệp về cá nhân, lòng tự trọng và ưu tiên. 

Cuối cùng, Sarah Frier kết thúc cuốn sách của mình bằng một câu nói sâu sắc, đặt ra câu hỏi đầy ý nghĩa trong tâm trí của người đọc:

Vũ Thành Long