Buzz
Tesla đang bước vào một giai đoạn quan trọng trong lịch sử 20 năm của công ty dưới sự lãnh đạo của Elon Musk.
Việc Tesla cắt giảm mạnh giá của các mẫu xe gần đây thể hiện một chương trình quan trọng trong câu chuyện gần 20 năm của công ty.
Hành động này có thể cho thấy công ty tiên phong trong lĩnh vực xe điện đã mất lợi thế của mình và đang theo đuổi 'thói quen xấu' của các đối thủ hiện tại hoặc đây cũng có thể là một phần của cuộc cách mạng toàn diện trong ngành mà Elon Musk đang nhắm đến.
Sau hơn 1 thập kỷ khởi đầu một con đường mới cho ngành ô tô, Tesla đã kiếm được lợi nhuận đầy ắp. Tuy nhiên, các lần giảm giá gần đây đang gửi đi những dấu hiệu mâu thuẫn về nhu cầu của khách hàng đối với xe Tesla.
Tuần trước, Musk đã giải thích chiến lược đứng sau các hành động 'lạ' mà công ty đã thực hiện. Ông tuyên bố rằng Tesla sẽ ưu tiên việc duy trì tăng trưởng doanh số bán hàng thay vì lợi nhuận ngắn hạn.
Lập trường này làm cho một số nhà đầu tư lo ngại. Họ đã mong đợi rằng công ty sẽ tiếp tục gia tăng sản lượng giao hàng một cách vô tổ chức trong khi vẫn giữ được tỷ suất lợi nhuận đáng ghen tị. Trước đây, việc đạt được cả hai yếu tố này đã làm cho giá trị thị trường của Tesla tăng vọt, vượt xa các đối thủ cạnh tranh 'già' hàng trăm năm tuổi của họ.
Tuy nhiên, một số người lo ngại rằng Musk đang áp dụng một chiến lược 'cũ kỹ' của ngành bằng cách theo đuổi vị thế dẫn đầu về doanh số bán hàng toàn cầu, có thể sẽ phải trả giá bằng tỷ suất lợi nhuận.
Musk khẳng định rằng ông đang thực hiện một cuộc đánh cược của thế kỷ 21, trong đó, theo thời gian, ông có thể thu được lợi nhuận từ doanh thu thuần từ các chủ sở hữu xe Tesla, bao gồm cả khả năng tự lái.
'Chúng tôi tin rằng đang... đặt nền tảng ở đây và tốt hơn hết là nên vận chuyển một số lượng lớn xe ô tô với mức lợi nhuận thấp hơn và sau đó thu được mức lợi nhuận lớn hơn trong tương lai khi công ty hoàn thiện tính năng tự lái của xe', Musk nói trong tuần trước.
Lập luận của ông hoàn toàn tương tự như lập luận của Apple về iPhone và doanh số bán hàng trên App Store: Mỗi chiếc xe Tesla được bán ra ngày hôm nay càng nhiều, thì càng có nhiều tiềm năng thu được lợi nhuận từ phần mềm có tỷ suất lợi nhuận cao hơn trong tương lai.
Nhưng nếu chỉ tập trung vào doanh thu và đặt cược rằng việc tiết kiệm chi phí sản xuất sẽ đến từ việc có nhiều người mua - điều này là nguyên nhân của một số thất bại nghiêm trọng nhất của ngành ô tô trong vài thế hệ gần đây.
Trong đó có thể kể đến việc sáp nhập thất bại giữa Chrysler Corp. và Daimler-Benz AG vào năm 2007 và mối quan hệ phức tạp giữa Renault SA và Nissan Motor Co. - một liên minh đang gặp khó khăn.
Vụ bê bối gian lận khí thải của Volkswagen AG cũng bắt nguồn từ tham vọng trở thành nhà sản xuất ô tô bán chạy nhất thế giới.
Ngay cả công ty dẫn đầu về doanh số bán hàng toàn cầu hiện nay như Toyota Motor cũng phải đối mặt với các vấn đề về chất lượng và an toàn sau khi đặt mục tiêu trở thành nhà sản xuất ô tô đầu tiên đạt 10 triệu lượt giao hàng mỗi năm hơn 15 năm trước. Theo đuổi mục tiêu đó, nhà sản xuất ô tô Nhật Bản cuối cùng đã trở thành số 1 toàn cầu, vượt qua General Motors.
Sự suy sụp của GM vào năm 2009 cũng xuất phát từ việc sản xuất ô tô quá mức và sau đó sử dụng các biện pháp giảm giá mạnh để thúc đẩy doanh số bán hàng.
Tại một thời điểm, khoảng 25 năm trước, các CEO của GM đã tập trung vào thị phần đến mức họ đã đeo những chiếc ghim ve áo có dòng chữ “29”. Con số này tượng trưng cho mục tiêu nắm giữ thị phần tại Mỹ lên 29% sau khi chứng kiến thị phần này giảm từ mức đỉnh hơn 50%.
Musk đang đánh cược rằng cuộc đua phát triển công nghệ ô tô tự lái của mình sẽ có thể nâng cao các nguyên tắc cơ bản của ngành kinh doanh ô tô, nói rằng khoản lỗ lãi hiện tại sẽ được bù đắp bằng cách có nhiều xe Tesla hơn trên đường trong tương lai, và do đó sẽ nhiều hơn nữa khách hàng tích hợp cho phần mềm mà họ bán dưới dạng tải xuống.
Một số nhà phân tích tỏ ra nghi ngờ, đặc biệt là khi Tesla vẫn chưa chứng minh được một chiếc xe tự lái hoàn toàn. Nhiều công ty xe hơi đã nói về mặt tích cực của việc bán phần mềm, điều mà hầu hết ngành công nghiệp vẫn khó nắm bắt. Và các nhà đầu tư lo lắng việc giảm giá của Tesla sẽ gây ra một cuộc chiến giá cả rộng lớn hơn mà sau cùng sẽ làm tổn thương tất cả mọi người.
Trong quá trình phát triển theo kỳ vọng, Tesla đang tăng cường sản lượng sản xuất, bao gồm cả một nhà máy mới được công bố ở Mexico, để vượt qua con số hơn hai triệu chiếc mà công ty cho biết hiện có thể sản xuất hàng năm.
Cuối cùng, Tesla đã đề xuất, có thể tốn gần 150 tỷ USD để đạt được mục tiêu 20 triệu ô tô được sản xuất hàng năm vào năm 2030.
Một số nhà đầu tư đang tỏ ra lạc quan. Họ đặt cược rằng, bỏ qua việc bán phần mềm, lợi thế về chi phí sản xuất ô tô điện của Tesla sẽ cho phép hãng thực hiện các đợt giảm giá và đạt được mục tiêu số lượng bán ra mà các đối thủ vẫn đang cố gắng bắt kịp.
Tuy nhiên, việc mở rộng diễn ra trong bối cảnh thị trường xe hơi mới phát triển ngày càng không chắc chắn. Lãi suất đang làm cho việc mua xe trở nên khó khăn hơn và các đối thủ cạnh tranh đang tràn ngập thị trường bằng các mẫu xe điện của riêng họ. Tăng trưởng doanh số bán hàng của Tesla đã chậm lại dưới mức mục tiêu 50% hàng năm mà Musk đã hứa.
Với việc giảm giá, lượng giao hàng trong quý đầu tiên đã tăng 36% trong khi lợi nhuận giảm gần 25%.
Tệ hơn nữa, trong mắt một số nhà đầu tư, tỷ suất lợi nhuận hoạt động của Tesla, thước đo khả năng sinh lời, tụt lại phía sau so với các nhà sản xuất ô tô châu Âu như Mercedes-Benz và BMW. Tỷ lệ này là khi tính toán kết quả mà loại trừ khoản tiền mà Tesla nhận được từ việc bán các khoản tín dụng theo quy định cho các đối thủ.
Hiện nay, các đối thủ không đuổi theo Tesla trong cuộc chiến giảm giá. Các nhà sản xuất ô tô truyền thống phần lớn đã từ bỏ việc cạnh tranh thị phần để tập trung vào lợi nhuận.
Giám đốc điều hành GM Mary Barra đang đối mặt với các câu hỏi khó về cách GM có thể bắt kịp với lợi nhuận hoạt động cao hơn của Tesla đối với xe điện và lợi thế về chi phí sản xuất chúng.
Trong buổi báo cáo kết quả kinh doanh của GM với các nhà phân tích hôm thứ ba, bà Barra đã được hỏi rằng bà muốn đạt được điều gì nếu buộc phải lựa chọn: Mục tiêu lợi nhuận hay mục tiêu của GM là đạt doanh số một triệu xe điện ở Bắc Mỹ vào năm 2025?
Barra đáp: “Chúng tôi đang nỗ lực để đạt được tăng trưởng lợi nhuận”.
Nguồn: WSJ
