Cuộc đua phát triển xe tự lái hoàn toàn đang ngày càng trở nên sôi động hơn bao giờ hết.
Các tên tuổi lớn trong ngành công nghệ như Waymo, Tesla, và các công ty khởi nghiệp khác đang nỗ lực đưa công nghệ xe tự lái vào cuộc sống, với tham vọng cách mạng hóa giao thông và cung cấp dịch vụ taxi không cần tài xế. Trong khi xe tự lái của Waymo đã hoạt động tại San Francisco, Phoenix và nhiều thành phố khác ở Mỹ, một báo cáo gần đây từ New York Times đã tiết lộ những điều ít ai biết về cách thức hoạt động thực sự của các phương tiện này.

Công nghệ tự lái: Không hoàn toàn tự động
Nhiều người cho rằng xe tự lái hoàn toàn dựa vào cảm biến, camera và máy tính để nhận diện môi trường và đưa ra quyết định. Dù điều này đúng một phần, ít ai biết rằng bên cạnh các cảm biến hiện đại, các công ty vận hành xe tự lái như Zoox và Waymo vẫn duy trì đội ngũ kỹ sư hỗ trợ từ xa khi xe gặp khó khăn - can thiệp khi xe không thể tự giải quyết tình huống.
Chẳng hạn, khi xe tự lái gặp phải khu vực xây dựng hoặc sự cố trên đường mà chúng không thể nhận diện, hệ thống sẽ gửi cảnh báo cho kỹ sư, và họ sẽ ngay lập tức can thiệp. Một kỹ sư từ Zoox, Marc Jennings, cho biết rằng đội ngũ kỹ thuật không hoàn toàn điều khiển xe, mà chỉ cung cấp hướng dẫn để giúp xe vượt qua những tình huống phức tạp. Họ có thể sử dụng chuột để vẽ một lộ trình thay thế trên màn hình, giúp xe di chuyển an toàn qua các chướng ngại vật.

Vai trò quan trọng của con người
Dù hệ thống tự lái đã có những bước tiến mạnh mẽ trong những năm qua, nhưng vẫn thường xuyên xảy ra những tình huống bất ngờ, cần có sự can thiệp của con người. Một báo cáo cho biết, xe tự lái có thể gặp khó khăn trước các tình huống như xe cứu hỏa đỗ giữa đường hoặc sự thay đổi của mặt đường do công trình xây dựng. Trong những trường hợp này, các kỹ sư sẽ được gọi đến để hỗ trợ xe tìm ra giải pháp.
Tuy nhiên, các công ty như Waymo và Zoox vẫn giữ thái độ cẩn trọng khi công khai thông tin về mức độ phụ thuộc vào đội ngũ hỗ trợ từ xa. Họ không tiết lộ số lượng kỹ sư đang hoạt động, hay tần suất các tình huống cần can thiệp. Điều này cho thấy, mặc dù công nghệ tự lái đã có những tiến bộ đáng kể, việc đạt được một hệ thống hoàn toàn tự động vẫn còn nhiều thách thức.

Công nghệ hứa hẹn và sự cạnh tranh khốc liệt
Với hàng tỷ đô la được đầu tư vào nghiên cứu và phát triển xe tự lái, các công ty trong ngành đang cạnh tranh gay gắt để giành lợi thế trong cuộc đua công nghệ. Tesla, dưới sự lãnh đạo của CEO Elon Musk, đã nhiều lần tuyên bố rằng xe của hãng sẽ sớm tự lái hoàn toàn, nhưng thực tế cho thấy công nghệ này vẫn chưa sẵn sàng để triển khai rộng rãi. Trong khi đó, dịch vụ taxi tự lái của Waymo đã hoạt động khá thành công ở các thành phố lớn của Mỹ, nhưng vẫn cần sự hỗ trợ từ xa của các chuyên gia kỹ thuật.
Sự cạnh tranh trong ngành không chỉ xoay quanh việc phát triển công nghệ, mà còn ở việc thu hút nguồn vốn đầu tư. Các công ty khởi nghiệp và tập đoàn lớn đều cần một nguồn lực tài chính lớn để duy trì quá trình nghiên cứu, phát triển và thử nghiệm xe tự lái. Để đạt được điều này, họ thường phải “khoác áo” cho tiềm năng của công nghệ, tạo ấn tượng về một tương lai nơi xe cộ có thể tự vận hành mà không cần sự can thiệp của con người.

Trong khi Mỹ và các quốc gia phát triển đang dần triển khai dịch vụ taxi tự lái, câu hỏi đặt ra là liệu công nghệ này có thể phổ biến ở các thị trường mới nổi như Việt Nam? Hệ thống giao thông ở Việt Nam với mật độ phương tiện cao và cấu trúc đường phố phức tạp có thể là thách thức lớn đối với xe tự lái. Tuy nhiên, với sự phát triển không ngừng của công nghệ, Việt Nam không thể đứng ngoài xu hướng toàn cầu này.
Các hãng xe công nghệ có thể sẽ chú ý đến việc thử nghiệm công nghệ tự lái tại các thành phố lớn của Việt Nam, nơi nhu cầu vận chuyển cao và sự đổi mới công nghệ diễn ra mạnh mẽ. Tuy nhiên, việc triển khai xe tự lái đòi hỏi hạ tầng đường bộ hiện đại, hệ thống giao thông đồng bộ, và quan trọng nhất là sự thay đổi trong tư duy của người tiêu dùng về di chuyển.

Xe tự lái đang ngày càng trở nên khả thi hơn trong cuộc sống hàng ngày, nhưng sự phụ thuộc vào con người vẫn còn rất lớn. Công nghệ này không chỉ cần những bước đột phá về kỹ thuật mà còn phải có sự hỗ trợ đáng kể từ các kỹ sư và chuyên gia khi đối mặt với những tình huống bất ngờ. Mặc dù đã có nhiều tiến bộ, hành trình hướng tới sự tự lái hoàn toàn vẫn còn dài và đầy thách thức.
Với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, không khó để hình dung rằng một ngày nào đó chúng ta sẽ thấy những chiếc taxi tự lái không chỉ trên các con đường ở Mỹ mà còn xuất hiện trên những tuyến phố đông đúc ở Việt Nam. Tuy nhiên, con đường đó sẽ cần nhiều thời gian và nỗ lực để trở thành hiện thực.
