Cuộc hành trình của mỗi con người là trở về 'tâm hồn trẻ thơ'

Cuộc hành trình của dòng sông là hướng về biển cả, cuộc hành trình của con người là hướng về bản thân. Đó chính là 'tâm hồn trẻ thơ'.

“Hãy để cho trẻ em đến với Thầy, đừng ngăn cản họ. Vì Nước Trời là của những ai giống như chúng” – Trích Kinh Thánh (Mt19,13-15).

Nói đơn giản, chỉ có 'trẻ thơ' mới đủ phẩm chất để trở về với Chúa hay Nước Trời. Hay nói rộng hơn, người lớn muốn đạt Thiên Đàng phải giữ cho tâm hồn trẻ thơ.

Sức mạnh bản năng của tâm hồn trẻ thơ

Lý do cốt lõi, tâm hồn trẻ thơ sở hữu một 'sức mạnh bản năng' mạnh mẽ và trong trắng. Nói một cách khác, sức mạnh bản năng của tâm hồn trẻ thơ là khả năng tập trung và trải nghiệm mà không cần cố gắng gì (effortless).

Khi trẻ thơ chơi hoặc làm bất cứ điều gì, họ trải nghiệm một cách trọn vẹn và tự nhiên. Họ hạnh phúc với những điều đơn giản vì tâm trí chỉ tập trung vào hiện tại, không hồi tưởng về quá khứ và không mơ tưởng về tương lai, chỉ tập trung vào đây và ngay lúc này.

Sức mạnh bản năng của tâm hồn trẻ thơ tương đương với tri giác cao nhất của Nhà Phật, Giới – Định – Tuệ tự tánh. Chỉ có 2 loại người đạt được Định cao nhất này, một là trẻ thơ, hai là bậc tu sĩ tâm linh đã thanh tịnh mọi ý niệm.

Dần mất đi định lực, trẻ thơ bắt đầu chìm đắm trong thế giới lập trình từ gia đình, trường học, xã hội trực tuyến và ngoại trời, kể cả người hàng xóm.

Tâm trí bị đầy ắp những khái niệm, tư tưởng, hình ảnh, và quy chuẩn xã hội, khiến trẻ thơ hình thành khái niệm về quá khứ và tương lai. Quá khứ ghi lại mọi trải nghiệm, tốt và xấu, trong khi tương lai dựa trên kỳ vọng và tiêu chuẩn xã hội.

Điều này giải thích vì sao người lớn thường gặp khó khăn trong việc hưởng thụ hiện tại. Họ liên tục lạc quan và lo lắng về quá khứ, cũng như ảo tưởng về tương lai, tạo ra hàng nghìn suy nghĩ mỗi ngày. Thiếu định lực càng làm cho cuộc sống trở nên tự nhiên và khó kiểm soát.

Triết gia Nietzsche mô tả hành trình nhận thức như con lạc đà, chịu gánh nặng của mong đợi, kiến thức, trải nghiệm và sự khôn ngoan trong cuộc sống.

Sau một thời gian, gánh nặng trên lưng con lạc đà trở nên quá nặng, buộc phải ‘buông’ bớt những hiểu biết đã có, hoá thân thành con Sư tử. Sư tử đấu tranh với thời gian, phát ra tiếng gầm lớn, rồi hoá thân thành Trẻ thơ. Khái niệm ‘trẻ thơ’ mà Nietzsche mô tả hoàn toàn trùng khớp với Kinh Thánh và triết lý Đạo Phật.

Hành trình của con người từ thời thơ ấu là không có gì. Tiếp theo là sự tích lũy về vật chất/danh tiếng (bên ngoài) và tri kiến/tư tưởng (bên trong). Nếu không ‘buông’ được những gì đã tích lũy, chúng ta sẽ luân phiên tái sinh cho đến khi chấp nhận buông bỏ hết.

Hành trình của một dòng sông là trở về biển cả, hành trình của một con người là trở về chính mình.

Việc ‘buông’ quan trọng nhất là để trở về bản nguyên, đến với tâm hồn ‘trẻ thơ’ thuần khiết, hoàn toàn không gò ép bởi khái niệm, chỉ đơn thuần tồn tại tại đây và bây giờ.

Như Socrates, bậc thầy của các triết gia, khi mọi người hỏi về tình cảnh của mình, ông đáp:

“Không gì cả”, ông nói.

Đó là khoảnh khắc, triết học phương Tây và cả phương Đông đều hội tụ về một điểm, quay trở lại ‘tâm hồn trẻ thơ’.

–

Người đăng: Thảo Ngân

Từ khóa: Hành trình trở về ‘tâm hồn thơ ngây’ của mỗi con người