Buzz
Samsung đang đối diện với một cuộc khủng hoảng lớn chưa từng thấy trong lịch sử.
Sau một thập kỷ cầm quyền tại Samsung, Lee Jae-yong, người thừa kế của tập đoàn công nghệ hàng đầu Hàn Quốc, đang phải vượt qua thử thách kinh doanh nghiêm trọng nhất mà ông từng đối mặt.
Theo Financial Times, tỷ phú Hàn Quốc đang lãnh đạo Samsung trong bối cảnh công ty vật lộn với các vấn đề trong lĩnh vực bán dẫn. Hiện tại, Samsung đang bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua chip AI và chuẩn bị tiến hành cải tổ bộ máy lãnh đạo.
Công ty cũng đang đối mặt với làn sóng bất mãn từ nhân viên, khi công đoàn lao động của Samsung Electronics lần đầu tiên đình công vào tháng 7 do tranh cãi về tiền lương và điều kiện làm việc. Hơn nữa, các nhà đầu tư đã khiến cổ phiếu của công ty giảm hơn 30% trong năm nay dù công ty vừa công bố kế hoạch mua lại 7,1 tỷ USD vào tuần trước.
Chiến thắng của Donald Trump trong cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ và sự bất ổn trong thương mại toàn cầu đã làm gia tăng lo ngại về triển vọng của ngành công nghệ, đặc biệt là đối với Hàn Quốc, quốc gia có nền kinh tế phụ thuộc mạnh vào xuất khẩu chip và Samsung, công ty giá trị nhất nước này.
“Cuộc khủng hoảng của Samsung chính là khủng hoảng của Hàn Quốc”, Park Ju-geun, người đứng đầu nhóm nghiên cứu doanh nghiệp Leaders Index tại Seoul, nhận định.
Giáo sư kinh tế Park Sangin tại Đại học Quốc gia Seoul đã chỉ ra sự khác biệt giữa phong cách lãnh đạo thận trọng của ông Lee và các lãnh đạo thế hệ thứ ba của những tập đoàn gia đình nổi tiếng như Hyundai và LG. Ông nhận xét: "Khác với những nhà lãnh đạo này, ông Lee không thực hiện những quyết định táo bạo hay mang tính bước ngoặt".
Samsung hiện là nhà sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới, đóng vai trò then chốt trong nền kinh tế toàn cầu. Tuy nhiên, công ty đang bị tụt lại phía sau đối thủ SK Hynix trong lĩnh vực chip nhớ băng thông cao, loại chip cần thiết cho các thiết bị phần cứng AI.
Mặc dù là một trong những tên tuổi lớn trong ngành công nghiệp, Samsung vẫn chưa đạt được nhiều tiến bộ trong việc thực hiện mục tiêu của ông Lee: vượt qua Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC) để trở thành nhà cung cấp chip logic tiên tiến hàng đầu thế giới vào năm 2030. Thêm vào đó, trong các lĩnh vực như màn hình hiển thị và điện thoại thông minh, nơi Samsung từng dẫn đầu, công ty đang dần mất thị phần vào tay các đối thủ Trung Quốc.
Samsung Electronics hiện đang triển khai kế hoạch cải tổ các bộ phận bán dẫn cao cấp, đối mặt với thách thức lớn khi phải thích nghi với thị trường chip toàn cầu đang thay đổi mạnh mẽ dưới tác động của AI.
Lee, 56 tuổi, đã lớn lên dưới sự ảnh hưởng mạnh mẽ của cha mình, ông Lee Kun-hee – nhà lãnh đạo thế hệ thứ hai của Samsung, người đã thực hiện sứ mệnh nâng cao chất lượng sản phẩm. Ông nổi tiếng với quyết định cứng rắn yêu cầu nhân viên đập vỡ toàn bộ 150.000 chiếc điện thoại di động Samsung bị lỗi bằng búa trước khi ném chúng vào đống lửa.
“Hãy thay đổi mọi thứ trừ vợ và con của bạn”, đó là lời khuyên của ông Lee Kun-hee trong một cuộc họp giám đốc điều hành vào năm 1993, một tuyên bố thể hiện quyết tâm cải cách và đổi mới trong công ty.
Sau năm năm theo đuổi bằng tiến sĩ tại Trường Kinh doanh Harvard, một trong những nhiệm vụ đầu tiên của Lee Jae-yong vào năm 2000 là giám sát việc mở rộng Samsung vào các lĩnh vực internet, bao gồm các công ty an ninh mạng và dịch vụ tài chính trực tuyến. Tuy nhiên, dự án "e-Samsung" nổi tiếng cuối cùng đã thất bại.
Geoffrey Cain, tác giả cuốn sách "Samsung Rising" về lịch sử tập đoàn Samsung, cho biết Lee đã tiếp tục thăng tiến trong công ty mà không bao giờ thực sự chứng minh mình là một câu chuyện thành công, mặc dù cha ông đã thúc đẩy một "Samsung chuyên nghiệp và coi trọng năng lực hơn".
Lee chính thức trở thành giám đốc điều hành của Samsung vào năm 2009, sau khi cha ông bị kết tội giao dịch cổ phiếu bất hợp pháp, trốn thuế và hối lộ để tạo điều kiện cho con trai kế nhiệm mình.
Ba năm sau, Lee trở thành phó chủ tịch và dần trở thành người đứng đầu thực tế của Samsung vào năm 2014 khi cha ông bị đột quỵ và rơi vào trạng thái hôn mê. Ông Lee Kun-hee qua đời vào năm 2020.
Tuy nhiên, Lee Jae-yong nhanh chóng bị cuốn vào một vụ bê bối kế nhiệm khi có thông tin rằng ông đã chi hàng triệu USD cho tham vọng đua ngựa của con gái cố vấn tinh thần của cựu Tổng thống Hàn Quốc Park Geun-hye, nhằm củng cố quyền kiểm soát gia đình đối với tập đoàn Samsung.
Cả bà Park và ông Lee đều bị kết án tù vì tội hối lộ. Lee phải chịu án 19 tháng tù trước khi được thả vào năm 2021 và sau đó được ân xá vào năm 2022.
Sau đó, ông Lee đảm nhận chức vụ Chủ tịch Điều hành của Samsung Electronics, mặc dù không tham gia vào hội đồng quản trị của công ty hoặc công ty mẹ Samsung C&T.
Vào tháng 2, ông Lee được tuyên trắng án trong vụ kiện thao túng cổ phiếu và gian lận liên quan đến việc sáp nhập hai đơn vị kinh doanh của Samsung vào năm 2015, tạo ra niềm tin trong giới đầu tư rằng ông sẽ có thêm tự do để giải quyết những thách thức mà công ty đang đối mặt.
Jun Kwang-woo, cựu chủ tịch Cơ quan Hưu trí Quốc gia Hàn Quốc và là nhà đầu tư lớn thứ hai của Samsung Electronics, cho biết: "Các vấn đề pháp lý đã hạn chế khả năng quản lý của ông Lee, khiến ông không thể đưa ra những quyết định táo bạo".
"Anh ấy có nhiều phẩm chất tốt, nhưng lại bị ràng buộc bởi các rủi ro pháp lý," Jun nhận xét.
Jun cũng cho biết mảng kinh doanh pin và dược phẩm sinh học của Samsung đã có sự tăng trưởng vượt bậc. Ông mô tả Lee là "một người rất nhẹ nhàng, dễ gần, hòa đồng và luôn lắng nghe cẩn thận những gì người khác nói".
Samsung tự hào về những thành tựu mà ông Lee đã đạt được, khẳng định công ty vẫn giữ vị trí là "nhà cải tiến hàng đầu thế giới" trong lĩnh vực điện tử tiêu dùng và chất bán dẫn. Đồng thời, Samsung đã thành công trong việc đa dạng hóa các ngành nghề mới như công nghệ sinh học và phụ tùng ô tô.
Samsung cho biết ông Lee "đã đóng góp quan trọng vào thành công này, tạo ra tầm nhìn chiến lược cho sự tăng trưởng đa dạng trong tương lai, hợp lý hóa danh mục kinh doanh để nâng cao khả năng cạnh tranh cốt lõi và tận dụng các quan hệ đối tác với các công ty lớn trong ngành".
Vào thứ hai, Jun Young-hyun, người đứng đầu bộ phận kinh doanh chất bán dẫn của Samsung, người mới được bổ nhiệm vào tháng 5, đã công bố kế hoạch xây dựng một trung tâm R&D chip mới trị giá 14,4 tỷ USD, nơi ông cho biết sẽ "làm nền tảng cho một bước tiến mới".
Công ty cũng hy vọng sẽ thu hẹp khoảng cách với SK Hynix bằng cách phát hành chip nhớ “HBM4” mới vào nửa cuối năm 2025, nhằm cạnh tranh với SK trong việc cung cấp chip cho Nvidia, công ty thiết kế chip AI của Mỹ.
Một nhà đầu tư tổ chức của Samsung Electronics cho biết họ sẽ tiếp tục tin tưởng vào công ty, đồng thời nhận định rằng Samsung sẽ hưởng lợi từ sự tăng trưởng mạnh mẽ trong ngành bộ nhớ toàn cầu nhờ nhu cầu về cơ sở hạ tầng phục vụ AI.
Tuy nhiên, họ cũng cho rằng Samsung cần phải cải tổ lại cấu trúc quản lý thiếu minh bạch của mình để nâng cao hiệu suất và cải thiện giá cổ phiếu. Cổ phiếu của công ty đã rơi xuống mức thấp nhất trong bốn năm trước khi có thông báo về thương vụ mua lại vào tháng này.
Kể từ khi ra tù, ông Lee trở nên gần gũi hơn với nhân viên. Ông đã được ghi lại trong những bức ảnh trên mạng xã hội, ăn tối tại căng tin của công ty và chụp ảnh tự sướng cùng các nhân viên Samsung trên toàn cầu.
Như ông đã chia sẻ sau khi được ân xá vào năm 2022: “Tôi sẽ cố gắng nhiều hơn nữa để trở thành một doanh nhân có trách nhiệm”.
Theo: Financial Times
