Cuộc phiêu lưu ký của Giáo sư Vũ Hà Văn

Tại sao cuốn sách của Giáo sư Vũ Hà Văn, người đã 52 tuổi, lại mang tên 'phiêu lưu ký'? Ông giải thích: 'Đối với tôi, việc rời khỏi lĩnh vực an toàn của mình là một cuộc phiêu lưu. Tôi không phải là nhà văn chuyên nghiệp hay nhà nghiên cứu xã hội, nhưng cuốn sách này bao gồm cả văn hóa, lịch sử và nhiều chủ đề khác, đó cũng là một loại phiêu lưu đối với tôi'.

Từ nhỏ, Giáo sư Vũ Hà Văn đã trở thành một phần của không gian chữ nghĩa. Với cha là nhà thơ Vũ Quần Phương, ông đã nhiều lần đọc thơ trên Đài Tiếng nói Việt Nam và tham gia các chương trình nghệ thuật. Viết sách cũng là một phần của truyền thống gia đình đối với ông. Cuốn sách của Giáo sư Vũ Hà Văn có hơn 250 trang, chia thành 5 phần: 'Ký ức thời thơ ấu', 'Theo dòng lịch sử', 'Nhìn lại quá khứ', 'Giáo sư phiêu lưu ký' và 'Chuyện nghề'. Những bài viết của ông, dù ngắn hay dài, đều chứa đựng những suy tư sâu sắc và được thể hiện bằng một phong cách hài hước. Ông nói: 'Quan trọng nhất là gợi mở cho độc giả suy luận và tưởng tượng theo cách của họ'.

Đọc cuốn sách 'Giáo sư phiêu lưu ký', điều đặc biệt khiến độc giả ngạc nhiên là khả năng diễn đạt thông minh và khéo léo của GS Vũ Hà Văn. Có những từ được ông đặt đúng chỗ, trở nên quý báu. Ví dụ, từ 'thiên tài' trong đoạn văn mà GS Vũ Hà Văn nói về áp lực của học sinh thế hệ mình ứng tuyển vào lớp chuyên toán: 'Sở Giáo dục ra một quyết định thiên tài là các kỳ thi tuyển phải được tổ chức vào cuối hè, nên từ đầu tháng sáu đến giữa tháng tám, tổng cộng chừng bảy mươi nhăm ngày, các phụ huynh mỗi ngày nhắc nhở ba lần 'con phải lo thi xong đã, rồi chơi gì hãy chơi'. Thi xong là chừng 20 tháng tám, không biết chơi gì bây giờ? Nên học sinh chuyên toán khi lớn lên, yêu quý kính trọng thầy cô giáo thì có, nhưng tình cảm với Sở thì hình như không được mặn mà'.

Sau khi tốt nghiệp trung học tại Trường Chu Văn An - Hà Nội, Vũ Hà Văn đã sang Hungary học chuyên ngành toán lý thuyết tại Đại học Eotvos Lorand, sau đó hoàn thành luận án Tiến sĩ tại Đại học Yale - Mỹ. Những ký ức về những ngày hồn nhiên được ông ghi lại với nhiều xúc cảm và mong muốn những bạn trẻ hiện nay hãy trân trọng giai đoạn tươi đẹp ấy: 'Thời gian của chúng ta không mất, nó trở thành trí tuệ, trở thành tâm hồn của chúng ta. Nó không mất, nên không cần tìm kiếm, và dù có tìm kiếm cũng không thấy được. Con đường tiến lên có nhiều, nhưng tuổi thơ chỉ có một'.

Giáo sư Vũ Hà Văn có tư duy mạch lạc và khoa học. Tuy nhiên, ưu điểm của một nhà toán học ở GS Vũ Hà Văn hiện lên rõ ràng khi ông tựa vào cách nhìn cá nhân về nhân vật, về sự kiện. Vì thế, những điều ông thêm vào về Trần Anh Tông, Tuệ Trung Thượng Sĩ, Triệu Vũ Đế, Đào Duy Từ, Lê Thái Tông, Trần Khắc Chung, Lê Văn Duyệt... rất hấp dẫn. Thậm chí, khi thể hiện sự kính trọng đối với vạn thế sư Khổng Tử, GS Vũ Hà Văn còn nói: 'Nếu ông sống ở Mỹ ngày nay, sự nghiệp chính trị của ông chắc chắn sẽ phát triển hơn nhiều. Đúng là không cần phải nói gì về việc ứng cử tổng thống đâu'.

Với tên tuổi của giáo sư Vũ Hà Văn, có lẽ lĩnh vực giáo dục là điều mà công chúng quan tâm nhất trong cuốn sách 'Giáo sư phiêu lưu ký'. Ngoài những câu chuyện 'Nhật ký Yale', GS Vũ Hà Văn cũng bàn về một số góc nhìn khác về giáo dục trong thời kỳ hội nhập toàn cầu. Ông khuyên các du học sinh nên thử thêm vài trường mà họ cảm thấy không phù hợp nhưng vẫn thú vị, vì 'Tâm lý và suy nghĩ của học sinh cuối cùng của trung học thay đổi một cách cơ bản khi họ bắt đầu chuẩn bị cho cuộc sống độc lập, và quan điểm về trường đại học của họ cũng thay đổi theo. Hãy dành một số cơ hội cho bản thân khi bạn muốn thay đổi suy nghĩ'.

Dựa vào quan sát, so sánh và đối chiếu, GS Vũ Hà Văn mạnh dạn phát biểu về trình độ của giáo sư hiện tại ở Việt Nam. Ông tuyên bố: 'Giáo sư giỏi có thể hướng dẫn nhiều nghiên cứu sinh cùng một lúc, và tất cả đều có thể đạt chuẩn quốc tế, vì họ tiếp tục cập nhật kiến thức và phương pháp mới trên thế giới, hiểu được sự liên kết giữa các lĩnh vực khác nhau. Nhưng hiện nay, học vị giáo sư trở thành chỉ là một bằng cấp. Thống kê trên báo đã nhiều lần chỉ ra rằng có nhiều giáo sư không nghiên cứu mà cũng không giảng dạy'.

Cuốn sách 'Giáo sư phiêu lưu ký' thuyết phục độc giả không chỉ qua những suy ngẫm sâu sắc mà còn qua những lời khéo léo và hài hước. Khi nhắc đến Jeff Bezos - Chủ tịch Amazon và Bill Gates - Chủ tịch Microsoft, người từng tự hào vì rửa bát cho vợ nhưng sau đó lại ly dị, GS Vũ Hà Văn đưa ra lời khuyên hài hước: 'Để bảo vệ hạnh phúc gia đình, phụ nữ cần phải cẩn thận với nhóm rửa bát. Hãy khiến chồng ra ngoài nhậu, đánh golf, xem bóng đá, trò chuyện và giữ bí mật ở nơi nào đó. Hãy kiên quyết, và nếu cần, hãy dùng tiền và đẩy chồng ra khỏi nhà. Tâm trí họ sẽ rất thoải mái, và họ sẽ quay về nhà mà không biết tại sao, ngoài việc được ở bên cạnh vợ tuyệt vời đó'.

GS Vũ Hà Văn cho rằng: 'Thường những người hài hước có thể cười với những điều rất đơn giản, thường là những điều mà hầu hết mọi người sẽ bỏ qua. Đặc biệt là khả năng tự châm chọc. Sự hài hước hiện diện ở mọi tình huống, nhưng mỗi người sẽ nhìn nhận theo một cách khác nhau'.

Do đó, ông nói về người khác một cách trung thực và cũng tự mình thẳng thắn. Thái độ lịch sự và sẵn lòng chia sẻ của GS Vũ Hà Văn khá rõ ràng: 'Chúng ta chỉ có thể đánh giá người xưa dựa trên bối cảnh lịch sử của họ. Quan điểm về cái được chấp nhận thay đổi theo thời gian và nhận thức của con người, ngày càng phát triển. Có thể sau một hai trăm năm, hoặc ngay cả sớm hơn, khi nguồn năng lượng trên thế giới cạn kiệt, chúng ta sẽ bị lũ con cháu lên án, vì đã đốt cháy nhiều than đá và dầu mỏ, phạm tội ác nguy hiểm và đáng lên án nhất là làm hại đến trái đất'.

Như đã đề cập, GS Vũ Hà Văn là con trai của nhà thơ Vũ Quần Phương, do đó ông không xa lạ với văn chương. GS Vũ Hà Văn từng đứng trông chiếc xe đạp cho nhà thơ Xuân Diệu mỗi khi 'ông hoàng thơ tình' ghé nhà, và cũng được nhà thơ Xuân Diệu cho kẹo ngoại để đi khoe khắp phố. Nhớ về Xuân Diệu, GS Vũ Hà Văn tỏ ra tiếc nuối: 'Thế hệ của Xuân Diệu đã ra đi, và quy củ của Hội Nhà văn cũng dần thay đổi, không còn như xưa nữa'.

Trong quá trình nuôi dưỡng tâm hồn, tôi tin rằng văn chương đóng vai trò quan trọng. Ví dụ như tác phẩm 'Thương nhớ mười hai' của Vũ Bằng, nó đã giúp tôi nuôi dưỡng tình yêu với quê hương. Câu chữ đậm nét và tình cảm sâu lắng trong đó sẽ luôn giữ quê hương trong trái tim của bạn.

Xin lỗi, chúng tôi không tìm thấy nội dung cho yêu cầu của bạn.

Hãy cùng Mytour khám phá Singapore cùng GS Vũ Hà Văn trong một chuyến phiêu lưu đầy thú vị.

Tuần vừa qua, tôi đã có cơ hội thăm thú Đại học Quốc gia Singapore (NUS).

Trải qua thời gian ở Singapore, tôi nhận ra rằng nơi đây không chỉ có nhiều điểm du lịch hấp dẫn mà còn có sự hiếu khách và mến khách của người dân. Họ luôn chào đón khách du lịch một cách nồng hậu và mời gọi họ tham gia các hoạt động vui chơi một cách thân thiện.

Đa số người Singapore gốc Trung Quốc, họ thường nói tiếng Trung với nhau. Tuy nhiên, vẫn có sự phân biệt giữa họ. Có vẻ như những người Trung Quốc đã sinh sống ở Singapore từ nhiều thế hệ và thường chiếm giữ các vị trí quan trọng trong xã hội. Đáng chú ý là người Singapore rất quan trọng về quốc phòng. Tất cả thanh niên sau khi tốt nghiệp trung học đều phải tham gia quân đội trong 2 năm, một chính sách tương tự như Hàn Quốc và Israel. Một điểm khác biệt là hai quốc gia này luôn phải đối mặt với các mối đe dọa rõ ràng, trong khi Singapore có vẻ không phải đối mặt với tình hình đó.

Trong buổi ăn tối đầu tiên, một người đồng nghiệp gốc Trung Quốc kể về con trai anh ta đang phục vụ trong quân đội và ước mơ trở thành tài xế xe tăng, nhưng không được chấp nhận vì ông bố của anh ta, một người nhập cư từ Trung Quốc, làm cho con trai anh ta không có cơ hội này. Có vẻ như chỉ đến thế hệ cháu mới có thể trở thành tài xế xe tăng.

Đường phố ở Singapore được biết đến với sự sạch sẽ tuyệt vời, hệ thống giao thông được xây dựng và quản lý rất có trật tự, các bệnh viện có chất lượng tốt nhưng chi phí lại rất thấp. Điều này đã được nhiều người khen ngợi. Đáng chú ý hơn, tất cả những điều này được thực hiện với mức thuế thu nhập hầu như thấp nhất thế giới, ở mức trung bình khoảng 12%.

Mặc dù đã đạt được sự sạch sẽ như vậy, chính phủ của Singapore vẫn đang nỗ lực cải thiện. Trong buổi ăn tối thứ hai, một quan chức của chính phủ tiết lộ rằng họ đang nghiên cứu cách giảm nhiệt độ của toàn thành phố xuống 4 độ C (vì nhiệt độ ở Singapore hiện đang cao). Điều này áp dụng cho nhiệt độ bên ngoài đường phố, không phải bên trong các tòa nhà, nơi đã được điều hòa không khí liên tục. Một phương án là sơn lại toàn bộ các con đường và mái nhà bằng màu sáng và sử dụng loại sơn đặc biệt không hấp thụ nhiệt.

Trong buổi ăn tối thứ ba, có năm người tham gia, trong đó có bốn người châu Á và một người Tây. Cả bốn người châu Á đều yêu thích đọc tiểu thuyết võ hiệp của Kim Dung (mỗi người bằng một ngôn ngữ khác nhau), chỉ có người Tây không hiểu gì về chuyện này. Một vấn đề được đặt ra là tại sao nam giới lại thích đọc tiểu thuyết võ hiệp? Liệu có phải vì họ thích võ sĩ? Điều này không hẳn là đúng, vì tôi là một người yêu hòa bình cực kỳ. Hoặc có thể họ thích khám phá các câu chuyện phức tạp và rắc rối? Có lẽ cũng có một phần thật.

Câu trả lời xuất sắc nhất được đưa ra bởi một đồng nghiệp từ khoa kinh tế. Theo ông này, nếu ta nhìn kỹ, tất cả các nhân vật nam chính trong truyện Kim Dung đều có nguồn gốc nghèo khó, cuộc sống khó khăn, trong khi các nhân vật nữ chính, đối tượng tình yêu của họ, không chỉ xuất thân quý tộc mà còn xinh đẹp tuyệt trần. Những nhân vật nam chính vẫn sống bình yên, làm thuê làm việc, nhưng bất ngờ họ có được năng lực võ công vượt trội, hoặc tình cờ tìm thấy bí kíp bất tử giữa hàng ngàn quyển sách cũ. Rồi, khi ra ngoài đường, họ gặp phải những người phụ nữ xinh đẹp và quý tộc, nhưng đồng thời cũng phải đối mặt với những tình huống bất ngờ. Những điều như vậy khiến người đọc cảm thấy cuộc sống có những tia hi vọng.

Trong bữa ăn thứ tư, vấn đề lớn nhất là không thể tiếp tục ăn. Các đồng nghiệp rất tận tình theo phong cách của Quảng Đông, mỗi bữa có rất nhiều món ăn, mỗi người dùng số lượng đồ ăn đủ cho một gia đình bốn người và hai con mèo, mà tất cả các món đều rất bổ dưỡng (mặc dù sau khi ăn không cảm thấy sức mạnh võ công tăng lên một chút nào, chỉ thấy bụng cảm thấy nặng nặng).

Câu hỏi quan trọng trong bữa ăn này là đàn ông thời hiện đại và thời Trung cổ ai dũng cảm hơn? Các quan khách đồng tình rằng đàn ông thời nay là những người dũng cảm nhất.

Trong các truyện cổ tích, các hiệp sĩ (đại diện cho sự dũng cảm) thường chiến đấu đối mặt với sư tử (hoặc hổ, báo, rồng, tùy thuộc vào văn hóa của từng quốc gia) để cứu công chúa (và sau đó kết hôn với họ). Các hiệp sĩ hiện đại luôn kết hôn với sư tử!

Thông báo: Người viết bài này không phải là một hiệp sĩ. Để đảm bảo an toàn, anh cũng không quen biết ai là hiệp sĩ.

Theo CAND & Blog của Giáo sư Vũ Hà Văn