
Tác phẩm gốc có tựa đề Sidewalk City: Remapping Public Space in Ho Chi Minh City, được xuất bản bởi Nhà xuất bản Đại học Chicago vào năm 2015. Phó giáo sư Kim - tác giả của cuốn sách - đã tổng hợp thông tin từ nhiều nguồn, bao gồm văn bản lịch sử, số liệu thống kê, kế hoạch đô thị, hình ảnh, và tham khảo tài liệu học thuật từ các nhà nghiên cứu lịch sử, để kể một câu chuyện sống động về sự biến đổi của vỉa hè Sài Gòn.
Trải qua hơn 300 năm phát triển và hình thành, cuộc sống trên vỉa hè Sài Gòn đã điều chỉnh theo thời kỳ lịch sử, từ thời kỳ thành lũy dưới triều Nguyễn, thành phố thuộc Pháp, đô thị thuộc địa và hiện đại như ngày nay. Mặc dù những người phụ thuộc vào vỉa hè đang phải đối mặt với nhiều áp lực từ quá trình đô thị hóa và tăng dân số, không gian vỉa hè vẫn là nền tảng cho văn hóa cộng đồng của người dân địa phương.
Trong cuốn sách này, tác giả trình bày một cái nhìn tổng quan về lịch sử của vỉa hè Sài Gòn, cùng với những câu chuyện nhân ái về cuộc sống của những người liên quan đến không gian này. Phần lớn cư dân Sài Gòn cảm thông và chia sẻ không gian vỉa hè cho những người bán hàng, đặc biệt là những người gặp khó khăn.
Nhóm nghiên cứu đã thực hiện 275 cuộc phỏng vấn, thu thập hơn 3.000 bức ảnh và video, và trải qua nhiều năm nghiên cứu trực tiếp để tìm ra các biến số, các sự kiện chưa được lý thuyết hóa, từ đó xây dựng ra một bản đồ tái thiết không gian công cộng.
Một nhà nghiên cứu phụ nữ khám phá không gian vỉa hè Sài Gòn với tư duy của một nhà chính sách công, nhưng diễn đạt chúng dưới góc nhìn của một chuyên gia về nghệ thuật thị giác. Bà giúp chúng ta nhận ra những biểu tượng và ngôn ngữ đặc biệt của vỉa hè.
Phó giáo sư Kim cũng đề cập đến tương lai của vỉa hè Sài Gòn trong quá trình đô thị hóa, khi các hoạt động đối diện với nguy cơ bị giải tán vì lý do cản trở giao thông, mất vệ sinh an toàn thực phẩm và làm xấu mỹ quan của thành phố. Bà đặt ra câu hỏi: Nếu vỉa hè đông đúc với hàng quán và những nụ cười thân thiện biến mất, Sài Gòn sẽ khác biệt như thế nào so với các đô thị khác? Tác giả cho rằng nếu thành phố muốn thúc đẩy du lịch, vỉa hè là một trong những yếu tố cần được tôn trọng, không phải phá bỏ.
Ông Nguyễn Đỗ Dũng, chuyên gia quy hoạch quốc tế với nhiều dự án đã thực hiện ở Dubai, Việt Nam và Ấn Độ, viết trong lời đề của cuốn sách bản tiếng Việt: 'Đô thị hóa không đồng nghĩa với việc bê tông hóa và theo phong cách phương Tây. Chúng tôi tin rằng việc chia sẻ những quan điểm như vậy là để lan truyền giá trị và bản sắc của TP HCM cũng như các đô thị Việt Nam, từ đó tạo ra những thay đổi tích cực trong quá trình phát triển đô thị'.
Annette M. Kim là Phó giáo sư ngành Chính sách công Sol Price, Đại học Nam California, Mỹ. Bà cũng là người sáng lập và điều hành phòng phân tích không gian đô thị SLAB. Hiện bà đang nghiên cứu về làn sóng di cư tại các thành phố châu Á, thị trường bất động sản ở châu Á và Đông Âu, cũng như không gian đô thị ở những quốc gia này. Bà đã xuất bản nhiều cuốn sách về các chủ đề liên quan đến đô thị và dân sinh.
Theo Vnexpress
