'Cuốn sách Xây dựng mô hình kinh doanh vĩ đại': Liệu có một công thức chung cho doanh nghiệp theo đuổi thành công?

Mặc dù thực tế là khắc nghiệt, nhưng vẫn có những công ty được xem là tiến gần hơn đến thành công. Họ không ngừng tự đổi mới trước những biến đổi lớn trong môi trường và sở hữu một danh mục mô hình kinh doanh liên tục được khai thác và cải tiến. Đồng thời, họ cũng quản lý và khai thác một cách có hệ thống danh mục mô hình kinh doanh mới để tạo ra động lực cho sự tăng trưởng.

Làm thế nào để trở thành một doanh nghiệp thành công và đáng giá hơn? Cuốn sách Xây dựng mô hình kinh doanh vĩ đại sẽ là chiếc chìa khóa mở cánh cửa đến thành công mà bạn mong muốn.

Về cuốn sách Xây dựng mô hình kinh doanh vĩ đại

Kể từ khi các cuốn sách Xây dựng mô hình kinh doanh, Thiết kế giải pháp giá trị và Kiểm chứng ý tưởng kinh doanh lần lượt được phát hành vào 2009, 2017 và 2019, tác giả Alex Osterwalder, Yves Pigneur cùng các đồng tác giả đã biến các khung mô hình trực quan của họ thành bộ công cụ kinh doanh phổ biến và hiệu quả dành cho những doanh nhân khởi nghiệp và các doanh nghiệp start-ups. 

Nhưng làm thế nào công cụ này có thể hỗ trợ hàng triệu doanh nghiệp hiện nay cần đổi mới trước khi bị đối thủ cạnh tranh và những người mới gia nhập thị trường loại khỏi cuộc chơi? Và cuốn sách Xây dựng mô hình kinh doanh vĩ đại, đã ra đời để trả lời câu hỏi đó.

Xây dựng mô hình kinh doanh vĩ đại là cuốn thứ tư trong loạt sách của Strategyzer, thuộc bộ sách “Binh pháp cho doanh nghiệp” do Alpha Books xuất bản. Nó bổ sung cho những cuốn sách trước đó và xác định một số vấn đề cần giải quyết cho các nhóm đổi mới sáng tạo, doanh nhân và lãnh đạo cấp cao quản lý toàn bộ tổ chức. Những nội dung trong sách dựa trên những gì nhóm tác giả đã tích lũy được khi làm việc với các tổ chức hàng đầu thế giới và từ việc nghiên cứu một số công ty bất bại trên toàn cầu.

Xây dựng mô hình kinh doanh không thất bại có những điều gì độc đáo và tại sao các doanh nhân cần quan tâm?

Cuốn sách Xây dựng mô hình kinh doanh không thất bại đưa ra hai ý tưởng hấp dẫn và rất đơn giản: tìm kiếm và phát triển. Để tồn tại lâu dài và duy trì tính cạnh tranh, một công ty cần đầu tư nhiều nguồn lực nhất có thể vào việc khám phá các lĩnh vực kinh doanh mới và khai thác hiệu quả các lĩnh vực hiện có.

Ở phần mở đầu, tác giả ngay lập tức đưa ra câu trả lời đơn giản cho câu hỏi “Làm thế nào để trở thành doanh nghiệp không thất bại?”

• Liên tục cải thiện bản thân: Để vượt xa mọi người và đánh bại các rủi ro tiềm ẩn, bạn cần liên tục cải thiện bản thân. Các mô hình kinh doanh sớm trở nên lạc hậu theo thời gian. Sự cạnh tranh ngày càng gay gắt đến từ những nguồn gốc không thể dự đoán như các doanh nghiệp khởi nghiệp mới cùng với các đối thủ truyền thống. Các công ty không thất bại luôn luôn cải thiện bản thân theo cách họ là ai, đâu, và đặc biệt là cách họ cạnh tranh để duy trì sự phù hợp và dẫn đầu.

• Cạnh tranh dựa trên các mô hình kinh doanh xuất sắc: Cuộc đua trở nên gay gắt hơn khi các thương hiệu cạnh tranh về sản phẩm, dịch vụ, giá cả và công nghệ mới. Vượt qua các đối thủ trong khi tận dụng tối đa cơ hội thị trường, các nhu cầu khách hàng mới và các công nghệ mới bằng cách áp dụng các mô hình kinh doanh xuất sắc. Thiết kế, thử nghiệm và xây dựng các mô hình kinh doanh vượt trội có thể tạo ra hiệu ứng cải tiến đồng thời phá vỡ các đối thủ khác trong khi chính các mô hình này lại khó bị vượt qua.

• Vượt qua ranh giới ngành: Các tổ chức thành công nhất không bị ràng buộc bởi ranh giới ngành hoặc áp lực từ bên trong ngành. Trên thực tế, họ thường phá vỡ ranh giới ngành và tạo ra hiệu ứng cải tiến đột phá cho cách làm của các tổ chức khác. Mô hình kinh doanh hoặc danh mục kinh doanh của họ không phải là sản phẩm của một tổ chức liên tục khám phá những cách mới để tạo ra giá trị quanh các cơ hội thị trường.

Khác với những cuốn sách thông thường chỉ đơn giản là lật từng trang, cuốn sách này độc đáo ở chỗ chỉ ra một “bản đồ” đọc tùy thuộc vào vai trò của bạn trong kinh doanh. Với từng vai trò như “Nhà lãnh đạo cấp cao”, “Nhà lãnh đạo và đội ngũ đổi mới sáng tạo” hoặc “Các doanh nhân” lại cần tập trung vào những nội dung cụ thể ở các phần khác nhau. Điều này giúp bạn tiết kiệm thời gian cho việc đọc, nghiên cứu và áp dụng trong việc xây dựng một mô hình kinh doanh thích hợp.

Cuốn sách được phân chia thành 05 phần, đi kèm là hàng loạt tình huống thực tế quý giá của những doanh nghiệp thành công nhất hiện nay.

Dụng cụ

Phần này cung cấp cho bạn một công cụ đặc biệt: Bản đồ khám phá và khai thác. Các công ty không thể đánh bại không tập trung hơn vào việc khai thác so với khám phá. Họ xuất sắc trong việc liên tục khám phá các lĩnh vực kinh doanh hiện tại. Họ nuôi dưỡng văn hóa “một ngày như ngày đầu”, duy trì tinh thần khởi nghiệp trong khi quản lý hàng nghìn, thậm chí hàng trăm nghìn nhân viên cùng các đơn vị kinh doanh trị giá hàng tỷ đô la. Khả năng quản lý khám phá và khai thác như vậy không chỉ giới hạn trong các tập đoàn lớn mà còn là vấn đề quan trọng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, cũng như các start-up với các mô hình kinh doanh có vòng đời ngày càng ngắn ở nhiều lĩnh vực.

Quản lý

Các doanh nghiệp không thể đánh bại áp dụng các chiến lược hướng dẫn, đa dạng hóa đánh giá và thực hiện đồng thời trên hai lĩnh vực kinh doanh: hiện tại và tiềm năng.

- Hướng dẫn: Cung cấp chỉ dẫn về danh mục đầu tư chiến lược cần thiết để làm rõ loại dự án, đổi mới sáng tạo, cải tiến hoặc hành động cần duy trì hoặc loại bỏ.

- Đa dạng hóa: Xây dựng phễu đổi mới sáng tạo, phân tán rủi ro nhằm giảm thiểu rủi ro sáng tạo. Tạo điều kiện cho việc hình thành các nhóm và dự án xuất sắc nhất. Tăng cường đầu tư cho các nhóm chứng minh được hiệu quả.

- Đánh giá: Đánh giá có hệ thống và trực quan hóa đổi mới và rủi ro sáng tạo của tất cả các lĩnh vực kinh doanh cũng như cơ hội đi kèm. Hiểu được tính phù hợp của danh mục đầu tư trong tương lai.

- Hành động: Thực hiện một loạt các hành động liên quan đến danh mục nhằm tối ưu hóa chúng. Phát triển các lĩnh vực kinh doanh nội tại, thâu tóm và thoái vốn, hoặc thực hiện cả hai đồng thời tùy thuộc vào bối cảnh.

Thư viện dạng thức độc đáo

Các loại mô hình kinh doanh có thể phát triển từ giai đoạn Tiền kỳ (tập trung vào khách hàng), giai đoạn Hậu kỳ (tập trung vào nguồn lực) hoặc Công thức tạo lợi nhuận (tập trung vào tài chính) của một mô hình kinh doanh.

Thư viện dạng thức tiên tiến

Các mô hình kinh doanh hiện tại thường sớm trở nên lỗi thời, suy giảm và cần được cải tiến hoàn thiện. Trong phần này, nhóm tác giả tập trung vào các công ty tiêu biểu bắt đầu từ mô hình kinh doanh hiện tại, áp dụng 12 loại dạng thức khác nhau để cải thiện, đồng thời nâng cao hiệu quả của mô hình kinh doanh hiện tại. Các tác giả chi tiết mô tả để bạn có thể sử dụng chúng như một “thư viện tham khảo”.

Trong phần này, nói về 04 sự dịch chuyển: Dịch chuyển Đề xuất Giá trị, dịch chuyển do Tiền kỳ tác động, dịch chuyển do Hậu kỳ tác động và dịch chuyển do Công thức tạo lợi nhuận tác động.

Nền văn hóa

Để xây dựng một tổ chức không thể đánh bại, bạn cần phải tạo ra, quản lý và kết hợp hai nền văn hóa hoàn toàn trái ngược dưới một mái nhà - cả hai đều đóng vai trò quan trọng. Bạn cần khám phá và tận dụng cả hai đồng thời.

Văn hóa khám phá thúc đẩy việc sáng tạo, khám phá, xác minh và tăng tốc độ đối với những ý tưởng hoàn toàn mới trong một tổ chức.

Văn hóa khai thác tập trung vào quản lý hoạt động, cải tiến hệ thống và phát triển của các lĩnh vực kinh doanh hiện có.

Phần kết

Một tổ chức cần liên tục đổi mới trước khi trở nên lạc hậu. Doanh nghiệp không thể đánh bại đồng thời khám phá tương lai và khai thác hiện tại một cách xuất sắc. Họ phát triển nền văn hóa sáng tạo đổi mới và thực thi hòa hợp dưới một mái nhà, cùng cạnh tranh dựa trên các mô hình kinh doanh xuất sắc vượt qua ranh giới ngành truyền thống.

Nếu doanh nghiệp của bạn đang hồi phục sau đại dịch Covid, thì đây thực sự là thời điểm lý tưởng để đọc và áp dụng những điều mà “Xây dựng mô hình doanh nghiệp không thể đánh bại” truyền đạt, hãy tận dụng để tái tạo một mô hình kinh doanh không thể đánh bại cho doanh nghiệp của bạn!