Đà Lạt, mùa của những cánh hồng...

Mùa này, những con đường u ám, phủ đầy đất đỏ trong cái lạnh đầu đông của Đà Lạt, như một bức tranh mơ màng, lấp lánh dưới ánh nắng, vẫn còn những bông hồng như ngọn lửa sáng rực trên cành.

Đà Lạt, nơi tháng hồng…

Nhớ lại thời gian không lâu trước đây, thông tin trên báo nói về việc giá hồng Đà Lạt giảm mạnh, loại hồng giòn, hồng trứng được thu mua từ nhà vườn chỉ với 2.000 – 3.000 đồng/kg.

Tại khu vực trồng hồng lớn nhất tỉnh Lâm Đồng, như thị trấn D’ran, huyện Đơn Dương và xã Xuân Trường (TP Đà Lạt), giá hồng giòn, hồng trứng được chủ vựa mua sỉ từ nhà vườn chỉ với 2.000-3.000 đồng/kg, giảm khoảng 300% so với giá ban đầu.

Một cuộc điện thoại hỏi thăm một người bạn có cửa hàng trái cây và hoa ở D’ran, người bạn vẫn vui vẻ: “Những loại hồng giảm giá là loại không tốt chị ạ, ở Đà Lạt không ai còn ăn nữa”. Bạn cũng giải thích thêm: “Đó là loại hồng trứng lốc, thịt bở và vị lạ. Chất lượng không tốt nên giá rẻ. Những loại hồng ngon vẫn bán rất nhanh”.

Buông điện thoại xuống, lại nhớ những chuyến đi về Đà Lạt trong tháng 10, 11.

Mùa này, luôn có những con đường mênh mông, đi qua vườn hồng rực rỡ trái chín đỏ ở xã Xuân Trường (đồi trà Cầu Đất), hay khu vực vườn gần dinh III Bảo Đại (đường Triệu Việt Vương, phường 2), rồi đến khu vực đèo Mimosa (đường đèo Prenn cũ)...

Giống như khu vực D’ran, những con đường êm ái, phủ đầy màu đất đỏ trong cái lạnh đầu đông, ánh nắng vàng rực rỡ. Và dưới ánh nắng, những trái hồng như ngọn lửa rực sáng trên cành cây.

Những vườn hồng này, chủ nhân thường mở cửa chào đón khách du lịch, chụp hình kỷ niệm, thưởng thức trái hồng chín ngay tại chỗ và mua về làm quà cho người thân.

Chỉ cần nhớ không tự ý vào mà không xin phép, cũng như không hái trái mà không hỏi người trồng trọt.

Một chủ vườn ở khu vực đèo Mimosa giải thích: “Không phải cứ thấy trái hồng chín đỏ trên cây là có thể ăn được. Có khi còn chát nên cần để trái đó chưa hái. Muốn thưởng thức hồng ngon thì nên xin hướng dẫn, vì người Đà Lạt rất hiếu khách và không tiếc một chút công sức. Nếu không hỏi ai, chỉ tự mình chụp hình và hái lung tung, không chỉ không ăn được mà còn tạo ấn tượng xấu”.

Người Đà Lạt xưa kể rằng cây hồng đến với vùng đất này từ nhiều nguồn khác nhau theo từng thời kỳ. Chính thức có lẽ là vào năm 1889, khi người Pháp thành lập vườn ươm giống tại khu vực Dankia.

Sau đó, vào năm 1933, khi Đà Lạt có đường xe lửa và xe hơi, cây hồng được trồng rộng rãi hơn. Từ khoảng năm 1956 đến 1975, đã có nhiều giống hồng từ Nhật, Mỹ... được mang về và trồng tại Đà Lạt.

Người Đà Lạt xưa thích trồng hồng không chỉ vì độ dài tuổi thọ cao mà còn vì ít bị sâu bệnh. Trước khi trái chín là mùa hoa thơm phức (thường vào tháng 6, tháng 7), sau hai tháng sẽ bắt đầu có trái và chín đỏ vào cuối tháng 9, tháng 10.

Câu chuyện cũ kể rằng trái hồng Đà Lạt ngày xưa khi chín thường có màu vàng cam chứ không phải đỏ như ngày nay. Tùy theo người trồng mà có nhiều loại hồng với tên gọi khác nhau.

Trong số đó, hồng vuông và hồng bánh xe được ưa chuộng. Hồng vuông có trái to, giòn và ngọt. Còn hồng bánh xe khi chín có vị dẻo, ngọt và thơm vị đường. Nhưng để ăn trái từ cây thì phải để chín hoàn toàn, nếu không sẽ bị chát. Vì thế, hồng tươi ở Đà Lạt ngày xưa thường ít, chỉ có hồng khô và hồng sấy.

Hiện nay, cây hồng Đà Lạt có nhiều giống mới. Tuy nhiên, chung lại có hồng nước, bao gồm các loại hồng dẻo, hồng dai (hay còn gọi là hồng trứng vì có nhiều nước trong trái). Loại này thường được ăn tươi, ép nước, ngâm rượu và thậm chí làm giấm hồng (dùng cho các món rau trộn ở Đà Lạt).

Loại hồng giòn, được người dân ưa chuộng, còn được biết đến là hồng vuông, hồng chén, hay hồng ngọt. Được trái hồng Trung Quốc mô phỏng với hình dạng lớn, vuông vắn. Mặc dù bề ngoài bóng loáng, khi chín màu vàng cam, nhưng khi ăn vẫn mang hương vị chát, thậm chí cay đắng.

Những người Đà Lạt thân thiện cảnh báo không nên mua hồng được bày bán ven đường lộ, nơi có nhiều xe qua lại. Phần lớn là hồng dạt, không thể bảo quản lâu và không ngon.

Nếu muốn mua hãy đến các vựa hoặc nhờ người địa phương mua từ những người bán tại nhà. Hồng có chất lượng tốt hơn và giá cả không chênh lệch nhiều.

Hồng giòn - Đặc sản Đà Lạt cuối thu đầu đông

Gần đây, người dân Đà Lạt chuyển sang thu hoạch trái hồng khi chúng đã chín (vỏ chuyển sang màu vàng) để chế biến thành hồng giòn. Dễ di chuyển, không bị hỏng khi để lâu, hương vị ngọt ngào khi ăn.

Cách chế biến cũng rất đơn giản. Quả hồng được hái từ cây, sau đó được chọn lựa kỹ lưỡng. Những quả bị tổn thương sẽ được sử dụng làm hồng khô hoặc hồng sấy. Những quả đẹp và nguyên vẹn sẽ được ủ để tạo thành hồng giòn.

Khi ủ không dùng nước vôi, chỉ cần bỏ hồng vào túi nilông trắng, sạch rồi cột chặt khoảng 10 ngày, trái sẽ mất hết vị chát, chỉ còn lại vị giòn ngọt vừa ăn. Đây cũng là loại hồng giòn, vỏ xanh ửng, nhỏ vào mùa tháng 9 – 10 vẫn được bày bán ở chợ Đà Lạt.

Theo Tuoitre.vn

 ***

Tham khảo: Cẩm nang du lịch Mytour.com