
Cuốn sách đề xuất:
- 5 câu hỏi cơ bản để hiểu sâu hơn Vùng xám - nơi không có đúng sai nhưng ẩn chứa bí mật của sự lãnh đạo
- Sử dụng phương pháp 5 câu hỏi - Khám phá giải pháp cho những thách thức phức tạp nhất
Những gì gây đau đầu cho các nhà quản lý? Đó chắc chắn là các quyết định quan trọng ở những thời điểm quyết định. Có nên giải quyết một nhân viên không hiệu quả nhưng có quan hệ gần gũi với ban lãnh đạo? Làm thế nào để xử lý một sản phẩm không an toàn mà không ảnh hưởng đến uy tín của công ty?... Các quyết định dễ dàng, rõ ràng đã được đoàn thể dưới cấp thực hiện, nhưng những quyết định được đặt trên bàn của các nhà quản lý hàng ngày thường là sự lựa chọn đầy rủi ro và phức tạp nhất.
Giáo sư Joseph L. Badaracco từ Harvard, với gần 40 năm giảng dạy về chiến lược, lãnh đạo và đạo đức kinh doanh, gọi những quyết định này là “vùng xám”.
Trong thế giới của “vùng xám”, không phải là dễ dàng để phán xét đúng sai, không có một mô hình cụ thể để tham khảo. Người ra quyết định đứng trước nhiều lợi ích xung đột, giá trị khác biệt, và một tương lai không chắc chắn vì “vùng xám” không phải chỉ có màu trắng hoặc đen.
Làm thế nào để vượt qua sự u ám của “vùng xám” và đưa ra những quyết định tốt nhất có thể?
Joseph L. Badaracco đã tiết lộ trong cuốn sách “Đằng sau một quyết định lớn” rằng quy trình của ông gồm năm câu hỏi đã được chứng minh là hiệu quả qua thời gian và qua nhiều nền văn hóa.
Năm câu hỏi bao gồm: “Hệ quả cơ bản của vấn đề là gì?”, “Trách nhiệm cốt yếu của tôi là gì?”, “Kế hoạch hành động nào phù hợp với hiện thực?”, “Chúng ta là ai?”, “Liệu có thể sống chung với quyết định này hay không?”.
Câu hỏi số một giúp nhà quản lý nhìn xa và sâu vào mọi hệ quả có thể xảy ra, tức là “suy nghĩ càng rộng càng tốt”, và có cái nhìn toàn diện, khách quan về điều gì sẽ mang lại hạnh phúc nhiều nhất và ít đau khổ nhất cho nhiều người nhất.
Câu hỏi số hai: “Trách nhiệm cơ bản của tôi là gì?” - đánh thức tiếng nói nội tâm của nhà quản lý, buộc họ phải suy nghĩ về trách nhiệm “giữa người với người”, điều mà đôi khi không được nhắc đến trong những quy định. Chẳng hạn, trách nhiệm của nhà quản lý với một nhân viên thân thiết đã nghỉ việc, trách nhiệm của tổng thống Mỹ với những đứa trẻ vô tội ở đất nước mà ông đã gây ra chiến tranh…
Câu hỏi số ba: “Kế hoạch hành động nào phù hợp với thực tế?” - thảo luận về một kế hoạch thực thi mềm dẻo, linh hoạt. Điều này cần thiết, bởi như Tôn Tử đã nói, thế giới này vốn phức tạp và biến động, và cần “phải có chiến lược, ranh giới linh hoạt và khả năng điều chỉnh, cùng với sự tinh tế tâm lý.”
Trong câu hỏi số bốn: “Chúng ta là ai?”, từ khóa là “chúng ta”, nhắc nhở nhà quản lý đưa ra lựa chọn phù hợp với tôn chỉ, sứ mệnh của tổ chức mà họ thuộc về.
Và cuối cùng, vì không có quyết định nào là hoàn hảo, câu hỏi cuối cùng cần phải suy nghĩ, “Liệu có thể sống chung với quyết định này hay không?”, người ra quyết định phải dựa vào trực giác, đồng thời can đảm cam kết, chịu trách nhiệm, thuyết phục người khác về lựa chọn của mình.
Nơi mịt mờ là thử thách để kiểm tra khả năng lãnh đạo, tư duy đối phó với những tình huống không lường trước và cả tính nhân văn của người đứng đầu. Đôi khi, chúng ta có thể bị mê hoặc và bị bế tắc trước sự phức tạp và không chắc chắn của vấn đề, thậm chí là gây tổn thương cho người khác và sự nghiệp của bản thân. Nhưng khi là một nhà lãnh đạo đích thực, bạn phải biết đánh giá mọi việc một cách toàn diện và tìm hướng đi chính xác cho đội ngũ của mình.
Có một thông điệp chung trong 5 câu hỏi trên, đó là trách nhiệm nhân văn khi đối mặt với các quyết định khó khăn. Theo Joseph L. Badaracco, điều khiến nhà lãnh đạo cảm thấy không thoải mái nhất ở 'vùng mịt mờ' là trách nhiệm, lòng trắc ẩn giữa con người với con người, mà không thể được xác định một cách rõ ràng chỉ bằng dữ liệu hoặc phân tích. Một nhà lãnh đạo càng có trách nhiệm, càng có trái tim nhạy cảm với người khác, thì lại càng gặp khó khăn với 'vùng mịt mờ'. 'Đằng sau một quyết định lớn' ủng hộ sự cân bằng giữa hiệu quả và tính nhân văn. 'Hãy tiếp cận vấn đề với góc nhìn của một nhà lãnh đạo, nhưng giải quyết bằng trái tim của một con người', Badaracco viết.
Là một giáo sư chuyên về đạo đức trong kinh doanh, Badaracco nhấn mạnh rằng khi chúng ta giải quyết một vấn đề, không chỉ đơn thuần là kỹ năng xử lý vấn đề, mà còn là quan điểm nhân văn của mỗi người, bởi vì 'chúng ta hình thành và định hướng suy nghĩ, cảm giác và hành động của mình. Ở một mức độ nào đó, quan điểm nhân văn là yếu tố quyết định chúng ta là ai'. Vì vậy, Badaracco kết thúc cuốn sách của mình với hai phần phụ lục nói về chủ nghĩa nhân văn, bản chất của con người, quá trình tiến hóa và đạo đức học.
“Đằng sau một quyết định lớn” là một cuốn sách không thể thiếu trong tủ sách của mọi nhà lãnh đạo và bất kỳ ai muốn đưa ra quyết định tốt hơn.
Người nổi tiếng nói gì về cuốn sách?
“Dành cho tất cả những nhà lãnh đạo và quản lý, dù đang đối mặt với khủng hoảng nào trong công việc, đều có thể tìm thấy những hạt giống để kích hoạt tư duy và xác định hướng đi đúng đắn nhờ cuốn sách này”, Kazuhiro Tsuga - Chủ tịch tập đoàn Panasonic.
“Cuốn sách này cung cấp một khung cảnh toàn diện, thực tiễn và tinh tế để đối mặt với những thách thức cao nhất của cuộc sống và công việc”, Kevin Sharer - cựu chủ tịch và CEO của Amgen, giảng viên cấp cao của Harvard Business School.
;
Về tác giả:
Joseph L. Badaracco là giáo sư chuyên ngành đạo đức kinh doanh tại Harvard Business School. Tại đây, ông giảng dạy về lãnh đạo, chiến lược và trách nhiệm trong kinh doanh, quản lý cho các chương trình học MBA. Ngoài ra, Badaracco còn là giám đốc của trường nội trú thuộc Harvard College và là chủ tịch Uỷ ban Tư vấn Đại học Harvard.
Với nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực kinh doanh và quản lý, đã đảm nhận nhiều vai trò chủ chốt trong lãnh đạo và dành thời gian dạy học tại các trường MBA ở các quốc gia phát triển như Mỹ và Nhật Bản, Badaracco đã chia sẻ những kiến thức hữu ích và thực tế thông qua những cuốn sách nổi tiếng như Defining Moments và Leading Quietly, được xếp vào danh sách sách bán chạy nhất của New York Times.
