Buzz
Dàn ý phân tích
I. Mở đầu:
- Nguyễn Tuân là một nhà văn yêu cái đẹp và luôn tìm kiếm nó. Tác phẩm của ông thường có những nhân vật, hoàn cảnh đẹp một cách hoàn hảo, và phân cảnh 'Cho chữ' trong tác phẩm 'Chữ người tử tù' là một ví dụ điển hình.
- Phân cảnh 'Cho chữ' trong tác phẩm 'Chữ người tử tù' là trọng tâm của giá trị nghệ thuật, khắc họa hình ảnh người tử tù hiên ngang và phản ánh sâu sắc tư tưởng nhân văn.
- Phân cảnh 'Cho chữ' là một đoạn văn độc đáo chưa từng có.
II. Thân bài:
1. Hoàn cảnh trước khi cho chữ:
- Huấn Cao là một người có tâm hồn tự do, yêu cái đẹp và giữ gìn thiên lương trong sáng. Ông có tài viết chữ nổi tiếng, nhưng chỉ cho những người ông quý trọng và không bao giờ cúi đầu trước quyền lực và tiền bạc.
- Quản ngục là người có lương tâm, yêu cái đẹp, nhưng làm nghề quản ngục. Ông khao khát có được chữ của Huấn Cao treo trong nhà, một khao khát lớn trong cuộc đời ông.
- Cảnh cho chữ diễn ra trong ngục tối.
- Trong hoàn cảnh giữa người tù và quản ngục, ban đầu Huấn Cao không nhận ra tấm lòng của quản ngục, nhưng sau đó ông không thể từ chối mong muốn chính đáng của một người có con mắt biết quý trọng tài năng.
2. Diễn biến cảnh cho chữ:
- Thời gian: Phân cảnh 'Cho chữ' diễn ra trong thời gian giữa đêm, cũng là thời gian cuối cùng của một người tài hoa.
- Không gian: Phân cảnh thiêng liêng diễn ra trong ngục tối, nơi đất ẩm thấp, có mùi hôi của côn trùng.
- Người cho chữ là người tử tù nhưng oai phong, ban cho quản ngục ân huệ cuối cùng. Quản ngục cúi đầu nhận ơn.
3. Ý nghĩa của phân cảnh 'Cho chữ':
- Tôn vinh tấm lòng lương thiện của Huấn Cao và quản ngục.
- Tôn vinh sự chiến thắng của cái đẹp ngay cả trong hoàn cảnh u ám.
- Khẳng định vẻ đẹp tâm hồn của Huấn Cao và quan niệm thẩm mỹ của Nguyễn Tuân.
III. Kết bài:
- Tóm tắt lại vấn đề.
Bài mẫu
Bài tham khảo số 1
Khi nhắc đến phong cách văn chương luôn khao khát hướng tới chân - thiện - mỹ, người ta nghĩ ngay đến Nguyễn Tuân - người nghệ sĩ luôn mải miết kiếm tìm vẻ đẹp. Ông được xem là một trong những ngòi bút xuất sắc nhất của văn học Việt Nam hiện đại. Trong các tác phẩm của ông, nhân vật thường được phác họa như nghệ sĩ, và tác phẩm “Chữ người tử tù” cũng không ngoại lệ. Bằng sự sáng tạo tài tình, nhà văn đã tạo nên một tình huống truyện độc đáo: cảnh cho chữ trong nhà giam là điểm nhấn đặc sắc nhất của tác phẩm này.
Cảnh cho chữ xuất hiện ở cuối truyện và đẩy tình huống lên đỉnh điểm khi viên quản ngục nhận được công văn về việc xử tử những kẻ phản nghịch, bao gồm cả Huấn Cao. Đây là điểm tháo gỡ tình huống, giải tỏa sự chờ đợi của người đọc và làm nổi bật những giá trị của tác phẩm.
Sau khi tiếp nhận thông tin, viên quản ngục đã thổ lộ với thầy thơ lại. Thầy thơ lại vội xuống buồng giam Huấn Cao để truyền đạt. Đêm đó, trong không gian chật hẹp với ánh lửa bập bùng, một cảnh tượng chưa từng có đang diễn ra. Thường thì sáng tạo nghệ thuật diễn ra ở nơi thoáng đãng, yên tĩnh, nhưng ở đây, trong không gian tối tăm và bẩn thỉu của nhà giam, sự sáng tạo vẫn diễn ra. Thời gian cũng gợi lên số phận của người tử tù, đây có thể là đêm cuối cùng của Huấn Cao.
Trong cảnh tượng đó, Huấn Cao dù bị gông cùm vẫn ung dung viết chữ trên tấm lụa trắng, trong khi viên quản ngục và thầy thơ lại khiêm nhường quan sát. Mối quan hệ giữa họ dường như bị đảo lộn: người tử tù ban phát ân huệ, trong khi người có quyền lại phải cúi đầu trước cái đẹp.
Cảnh tượng này đánh dấu cuộc gặp gỡ đặc biệt giữa Huấn Cao, người có tài viết chữ nhanh và đẹp, với viên quản ngục và thầy thơ lại, những người yêu thích nghệ thuật chữ. Họ gặp nhau trong hoàn cảnh khó tin: một bên là kẻ phải nhận án tử, bên kia là những người đại diện cho pháp luật. Trên phương diện xã hội, họ đối lập, nhưng về nghệ thuật, họ là tri âm, tri kỉ.
Sự tương phản giữa ánh sáng và bóng tối, sự chuyển động của nhân vật đều thể hiện rõ nét chủ đề của truyện: cái đẹp chiến thắng cái xấu xa, thiên lương thắng tội ác. Cái đẹp có thể xuất hiện từ bóng tối, nhưng không thể tồn tại cùng với cái ác.
Sau khi cho chữ, Huấn Cao khuyên viên quản ngục rời bỏ nhà giam để giữ gìn thiên lương. Trong môi trường u tối, cái đẹp khó tồn tại. Chữ nghĩa phải gắn với thiên lương và đạo đức.
Trước lời khuyên của Huấn Cao, viên quản ngục xúc động cúi đầu và rơi lệ. Sự tác động của nhân cách cao cả và tài năng xuất chúng của Huấn Cao đã dẫn dắt quản ngục đến cuộc sống của cái thiện. Trong khi Huấn Cao đang trên đường đến cái chết, ông vẫn gieo mầm cuộc sống cho những người khác.
Trong khung cảnh tù ngục tối tăm, hình tượng Huấn Cao bỗng trở nên rực rỡ, cao lớn hơn cuộc sống xung quanh. Niềm tin của con người về chân - thiện - mỹ được thể hiện rõ ràng.
Có quan điểm cho rằng Nguyễn Tuân là nhà văn chỉ quan tâm đến cái đẹp. Tuy nhiên, qua “Chữ người tử tù” và đặc biệt là cảnh cho chữ, ta thấy rằng quan điểm này là phiến diện. Ông ca ngợi cái đẹp, nhưng luôn gắn với thiên lương và đạo đức. Truyện ca ngợi viên quản ngục và thầy thơ lại sống trong môi trường độc ác, nhưng vẫn giữ được tâm hồn trong sáng.
“Chữ người tử tù” là bản hùng ca bất diệt về thiên lương, tài năng và nhân cách cao cả. Hành động cho chữ của Huấn Cao truyền lại sự tài hoa cho thế hệ sau. Đó là cách ông giữ gìn cái đẹp cho đời.
Nguyễn Tuân dùng nhịp điệu chậm rãi, câu văn giàu hình ảnh để tạo nên tác phẩm như một bộ phim quay chậm. Từng chi tiết, động tác được mô tả sống động, tạo không khí cổ điển cho truyện. Ông sử dụng ngôn ngữ Hán Việt để miêu tả nghệ thuật chữ và tái hiện cổ xưa bằng kỹ thuật hiện đại.
Cảnh cho chữ trong “Chữ người tử tù” thể hiện tài năng và tư tưởng độc đáo của Nguyễn Tuân. Ông bày tỏ lòng ngưỡng mộ và tiếc nuối cho những con người tài hoa, nghĩa khí và nhân cách cao thượng. Tác phẩm còn nói lên niềm đau trước cái đẹp chân chính bị hủy hoại, góp thêm tiếng nói nhân văn vào cuộc đời.
