[Đánh Giá Sách] “Niềm Tin Thông Minh”: Tin Tưởng, Nhưng Phải Xác Thực

Là những nhà lãnh đạo xuất sắc, bất kể họ là thủ lĩnh của một tập đoàn lớn, một công ty khởi nghiệp hay một tổ chức phi lợi nhuận, niềm tin luôn là tài sản quý báu mà họ cố gắng tận dụng hết sức. Sự thật là vậy. Các bằng chứng trong thực tế chỉ ra rằng việc đối mặt và vượt qua các thách thức trong việc xây dựng mạng lưới quan hệ dựa trên niềm tin bền vững là chìa khóa quan trọng để làm nổi bật những nhà lãnh đạo này so với phần còn lại của thế giới. Vậy làm thế nào để chúng ta có thể phát triển khả năng nhận biết và mở rộng niềm tin thông minh một cách có mục đích, từ đó đạt được sự thành công và hạnh phúc hơn trong cuộc sống hàng ngày? “Niềm Tin Thông Minh” của Stephen M. R. Covey, Greg Link và R. Merrill sẽ là sự giải đáp sâu sắc cho chúng ta.

Trong thế giới hiện đại, khi đối diện với việc tin tưởng vào một người nào đó, chúng ta thường phải đối mặt với câu hỏi: 'Chọn trái tim hay lý trí?'. Trong mọi tình huống, với bất kỳ ai, câu hỏi này có thể nảy ra bất cứ lúc nào trong tâm trí của bạn và mỗi lần xuất hiện là một lần làm cho chúng ta phải suy nghĩ.

Tại sao trong thời đại hiện nay chúng ta phải đối mặt với câu hỏi này quá thường xuyên?

Có nhiều lý do, nhưng có lẽ lý do lớn nhất mà chúng ta có thể đề cập đến chính là do thế giới ngày nay đang mất niềm tin.

Thế giới sẽ trở nên như thế nào nếu không có niềm tin?

Ngày nay, không còn lạ khi nghe một số người, đặc biệt là thanh niên, nói như thế này:

1. Không yêu nữa! Mị đã mất hết niềm tin vào đàn ông rồi chế ạ!

2. “Niềm tin đã phai, giọt lệ cuốn ký ức anh sâu thẳm!” – một ca sĩ đã từng hát như vậy.

3. Đừng tin thằng H. Nó mà cầm vô-lăng là chạy xuống ruộng ngay đấy!

4. Ôn bài đi, đừng tin thằng T. Nó lúc nào cũng nói đã học nhưng sau hỏi là quên hết! Lơ mơ là “tạch” môn đấy chứ không đùa!

5. Thời nay chả tin được bố con thằng nào, nói thật là như thế!

....

Và hàng tỉ lời oán thán theo kiểu “Đừng tin vào cái gì đó” của rất rất nhiều người.

Chẳng lẽ thế giới này đang mất dần niềm tin? Và liệu thế giới này sẽ ra sao nếu không còn niềm tin?

Có lẽ không quá khi nói rằng thế giới này sẽ sụp đổ nếu niềm tin bị mất. Đơn giản bởi vì niềm tin là một nguyên tắc của sức mạnh. Niềm tin có mối liên hệ trực tiếp với mức độ thịnh vượng, năng lượng và niềm vui mà chúng ta trải nghiệm trong cuộc sống cá nhân lẫn nghề nghiệp.

Lý do bởi vì niềm tin là nguyên tắc cơ bản của chất lượng cuộc sống và không chịu ảnh hưởng bởi thời gian. Niềm tin chính là chất xúc tác thúc đẩy và trao quyền, được đan quyện vào nhau trong mọi xã hội thịnh vượng.

Dù có ý thức hay không, chúng ta đều dựa vào niềm tin để làm cho thế giới này trở nên có ý nghĩa hơn và các mối quan hệ cũng trở nên đáng trân trọng hơn.

Triết lý của Mill cho thấy giá trị của niềm tin trong hoạt động kinh doanh và nền kinh tế là không thể phủ nhận. Niềm tin là yếu tố quan trọng trong sự phát triển kinh tế, bất kể giai đoạn nào của lịch sử nhân loại.

Niềm tin – Loại tiền tệ “mềm” của thế kỷ XXI

Hoạt động kinh doanh hiện đại luôn phụ thuộc vào niềm tin. Danh tiếng của một thương hiệu, khả năng hợp tác của thương hiệu đó, sự sáng tạo, hiệu suất của nhân viên, khả năng thu hút và giữ chân tài năng, tốc độ biến ước mơ thành hiện thực,... đều phụ thuộc vào niềm tin. Như Seidman đã nói:

Niềm tin sẽ là loại “tiền tệ mềm” của thế kỷ 21: Nơi mà niềm tin được đặt nhiều nhất vào mối quan hệ, và nơi mà mọi người mong muốn làm việc, tổ chức đó sẽ thành công.

Niềm tin thông minh cung cấp một số con số để chứng minh vai trò quan trọng của “tiền tệ mới” này trong kinh tế toàn cầu, như:

1. Năm 2009, Edelman Trust Barometer công bố một báo cáo, cho thấy 77% người tham gia khảo sát không mua sản phẩm hoặc dịch vụ từ các công ty mà họ không tin tưởng, trong khi 72% chỉ trích các công ty không trung thực trước bạn bè và đồng nghiệp.

2. Đến 55% người được hỏi cho biết họ sẵn lòng chi tiêu nhiều hơn để mua sản phẩm hoặc dịch vụ từ một công ty mà họ tin tưởng, và 76% chia sẻ về các thương hiệu đáng tin cậy với bạn bè hoặc đồng nghiệp.

Các con số trong Niềm tin thông minh nhấn mạnh mối tương đồng giữa niềm tin và tiền tệ, đặc biệt là khả năng thúc đẩy thị trường. Giống như tiền tệ, niềm tin là động lực để kích thích sự phát triển và vận hành của nền kinh tế.

Để minh họa sức mạnh của niềm tin trong nền kinh tế hiện đại, Niềm tin thông minh trình bày các minh chứng thuyết phục như các trường hợp nghiên cứu về các thương hiệu nổi tiếng hoặc các con số từ các báo cáo đáng tin cậy. Một trong những minh chứng đó là về thương hiệu bán lẻ Zappos.

Tưởng niệm Tony Hsieh – Cảm ơn anh vì đóng góp cho nhân loại

Khi nhắc đến Zappos, chúng ta không thể không nhớ đến Tony Hsieh, CEO tài năng của thương hiệu này. Năm 2020, thế giới mất đi một tâm hồn lớn của ngành bán lẻ với sự ra đi đột ngột của ông. Dù rời bỏ, Tony vẫn được nhớ đến với danh hiệu 'Tỷ phú bán giày'.

Câu chuyện về Tony Hsieh và Zappos – Min chứng cho sự phục hưng của niềm tin trong một thế giới mất niềm tin

Một doanh nhân hiện đại nổi tiếng là Tony Hsieh, Giám đốc điều hành của Zappos, bắt đầu sự nghiệp từ năm 1996 khi còn học đại học. Anh thành lập công ty LinkExchange cùng một người bạn cùng phòng. Hai năm sau, họ bán công ty cho Microsoft với giá 265 triệu đô la vì văn hóa công ty đã suy yếu.

Khi trở thành CEO của Zappos, việc quan trọng nhất của Hsieh là xây dựng văn hóa công ty, không chỉ làm giàu mà còn tạo ra môi trường làm việc tích cực và vui vẻ. Nhờ đó, Zappos từ một công ty ít giao dịch đã trở thành doanh nghiệp có doanh thu 1 tỷ đô la và được tạp chí Fortune bình chọn là một trong 100 công ty tốt nhất để làm việc.

Văn hóa của Zappos phản ánh niềm tin. Hsieh nói trong cuốn sách Delivering Happiness: 'Chúng tôi không áp đặt kịch bản cho nhân viên khi giao tiếp với khách hàng vì chúng tôi tin rằng họ có khả năng quyết định tốt nhất. Thời gian gọi không bị ghi lại và nhân viên được khuyến khích sử dụng thời gian linh hoạt để phục vụ khách hàng. Hãy tin tưởng nhân viên và khuyến khích họ làm việc tốt nhất.

Zappos tin tưởng vào khách hàng của mình, cho họ cơ hội mua sản phẩm, thử và trả lại nếu không hài lòng - với dịch vụ giao hàng miễn phí cả hai chiều và chính sách đổi trả trong vòng 365 ngày. Công ty cũng giữ vững giá trị và cam kết của mình. Mặc dù gặp lỗi về định giá trên trang web, Zappos vẫn tôn trọng giá đã chào mời.

Điều ấn tượng về Hsieh và Zappos là thành công của họ trong bối cảnh suy thoái kinh tế. Nhưng thành công của họ không chỉ đo lường bằng con số, mà còn qua việc tạo ra môi trường tích cực và hạnh phúc cho nhân viên, khách hàng và đối tác. Sứ mệnh của Zappos luôn là mang lại hạnh phúc cho thế giới.

Hsieh và Zappos đã chứng minh thành công của họ không chỉ nằm ở việc tạo ra lợi nhuận mà còn ở việc xây dựng một cộng đồng năng động và hạnh phúc. Sứ mệnh của công ty không chỉ là kinh doanh mà còn là lan tỏa niềm vui và hạnh phúc.

Niềm tin thông minh - Yếu tố chính của thành công đối với các nhà lãnh đạo.

Làm sao Tony Hsieh đã đưa Zappos vượt qua khó khăn trong thời điểm khó khăn của nền kinh tế? Bí quyết là dịch vụ xuất sắc của Zappos. Bằng dịch vụ hoàn hảo, Zappos đã giành được lòng tin của khách hàng, khiến họ sẵn lòng chi tiêu mặc dù đây là thời điểm mà hầu hết mọi người giảm tiêu dùng.

Tập trung mạnh mẽ vào dịch vụ khách hàng đã thúc đẩy Zappos phát triển. Sau này, Zappos đã mở rộng sang nhiều lĩnh vực sản phẩm mới như điện tử và đồ gia dụng. 'Tôi hi vọng sau 10 năm, mọi người sẽ không chỉ nghĩ Zappos là cửa hàng giày trực tuyến nữa. Khách hàng đã hỏi liệu Zappos có thể mở rộng sang hàng không hay thậm chí là hoạt động thuế vụ Hoa Kỳ' - Hsieh nói. '30 năm nữa, tôi muốn Zappos làm về hàng không với dịch vụ khách hàng hoàn hảo nhất'.

Câu hỏi là: Quy trình dịch vụ hoàn hảo này bắt nguồn từ đâu?

Nó bắt nguồn từ niềm tin mà Ban lãnh đạo của Zappos, dưới sự dẫn dắt của tỷ phú bán giày Tony Hsieh, đặt vào nhân viên phục vụ khách hàng. Đồng thời, nó cũng đến từ niềm tin mà Zappos trao cho khách hàng - những người làm nên thu nhập cho họ. Đúng như Jeff Bezos (người sáng lập Amazon) đã nói: 'Nếu bạn xây dựng một trải nghiệm tuyệt vời, khách hàng sẽ chia sẻ với nhau. Lời đồn là vô cùng quan trọng'.

Zappos, và Tony Hsieh, là ví dụ điển hình về việc sử dụng niềm tin thông minh. Nhờ vào niềm tin này, một quy trình dịch vụ khách hàng hoàn hảo đã được tạo ra, đưa công ty trở nên mạnh mẽ ngay cả trong thời kỳ khó khăn của nền kinh tế.

Phần còn lại là phần lịch sử.

Niềm tin thông minh là gì?

Qua cuốn sách Niềm tin thông minh, tác giả giới thiệu hệ thống tư duy rõ ràng về khái niệm này.

Niềm tin thông minh là khả năng phân biệt. Đó là một năng lực và quy trình giúp chúng ta hoạt động trong một môi trường mà niềm tin ít. Nó giảm thiểu rủi ro và tối ưu hóa khả năng bằng cách kết hợp khuynh hướng tin và phân tích.

Tóm lại, niềm tin thông minh giúp chúng ta biết cách tin tưởng trong một thế giới thiếu niềm tin.

Trong bản chất của khái niệm “niềm tin thông minh”, có hai yếu tố quan trọng là “khuynh hướng tin” và “phân tích”. Tác giả đã phân tích chi tiết về hai yếu tố này trong cuốn sách Niềm tin thông minh để giúp độc giả hiểu rõ hơn.

Khuynh hướng niềm tin – Mặt cảm xúc của niềm tin thông minh

Khuynh hướng niềm tin là xu hướng, quan điểm hoặc mong muốn tin tưởng vào người khác.

Yếu tố này bắt nguồn từ vấn đề liên quan đến trái tim. Một người biết cách điều khiển “khuynh hướng niềm tin” hiệu quả là khi anh/chị ấy biết thể hiện niềm tin trước tiên. Nói cách khác, khuynh hướng niềm tin là nền tảng tốt nhất cho một niềm tin thông minh. Theo tác giả, khuynh hướng niềm tin là cách chúng ta lắng nghe trái tim của mình và chọn cách giải quyết tình huống với niềm tin rằng “hầu hết mọi người cơ bản là tốt” và lý do chúng ta tin người đối diện vì đó là cánh cửa mở ra một thế giới mới với nhiều khả năng hoàn toàn mới.

Nhưng việc chúng ta tin tưởng vào người đối diện một cách mạnh mẽ ngay từ lúc ban đầu không có nghĩa là chúng ta sẽ quyết định trao niềm tin nơi họ sau này. Quyết định sau cùng sẽ được đưa ra sau khi chúng ta làm phép phân tích.

Vậy thì bản chất của khuynh hướng niềm tin là gì?

Bản chất của khuynh hướng niềm tin chính là bạn phải mở rộng trái tim mình trước những khả năng. Nếu một người lãnh đạo dẫn dắt đội nhóm bằng sự mất niềm tin, anh/chị ấy sẽ không thể nhìn thấy những khả năng trước mắt.

“Nếu không tin thì đừng sử dụng, nhưng nếu đã sử dụng thì phải tin” - Câu này của Tào Tháo đã thể hiện bản chất của yếu tố “khuynh hướng tin” trong niềm tin thông minh trong hoạt động quản lý và lãnh đạo.

Sự phân tích – Mặt lý trí của niềm tin thông minh

Sự phân tích sẽ làm tăng cường khuynh hướng tin và sẽ là nhân tố giúp chúng ta đưa ra quyết định cuối cùng rằng có nên đặt niềm tin vào người đối diện hay không. Sự phân tích chính là vấn đề của tâm trí và nó mang tính lý trí, và nhờ vào việc phân tích mà quyết định của chúng ta sẽ được giảm thiểu rủi ro.

Sự phân tích niềm tin thông minh sẽ được thực hiện thông qua việc đánh giá ba biến số: Cơ hội; Rủi ro; Sự tín nhiệm. Nhờ sự phân tích, niềm tin sẽ trở nên ít mù quáng hơn, từ đó niềm tin trở thành niềm tin thông minh. Đúng như câu ngạn ngữ Nga: “Hãy tin, nhưng có sự xác thực”.

Tư duy tổng quát của toàn bộ cuốn sách: Niềm tin thông minh = Khuynh hướng tin + Sự phân tích

Thực hiện các phân tích này, chúng ta có thể hiểu rõ hơn bản chất của niềm tin thông minh – là tư duy lan tỏa khắp cuốn sách cùng tên.

Để phát triển niềm tin thông minh, chúng ta cần biết đến cách củng cố kỹ năng của mình để hoàn thiện đồng thời cả hai yếu tố quan trọng là “khuynh hướng tin” và “sự phân tích”. Không có một yếu tố nào trong hai yếu tố này được phép bỏ qua khi bạn phát triển niềm tin thông minh, trong mọi tình huống.

Nếu chỉ tập trung vào khuynh hướng tin, bạn có thể rơi vào trạng thái niềm tin mù quáng. Hậu quả là bạn dễ dàng bị tổn thương bởi những sự giả dối trong một thế giới mất niềm tin ngày nay. Khi đó, sự phân tích sẽ giúp bạn trở nên lý trí hơn và đưa ra những quyết định sáng suốt hơn.

Tương tự, nếu chỉ tập trung vào sự phân tích, quan điểm của bạn có thể bị lệch lạc vì bạn quá chìm đắm vào những lý luận, giả thuyết và cân nhắc về chi phí cơ hội. Khi đó, khuynh hướng tin sẽ giúp bạn cảm thấy thoải mái hơn và dễ chịu hơn.

Hai yếu tố này hoạt động cùng nhau trong quá trình chúng ta phát triển niềm tin thông minh, và đây cũng là một trong những khái niệm quan trọng trong cuốn sách Niềm tin thông minh.

Chúng ta không bao giờ muốn làm việc với những người rất giỏi nhưng có tính gian lận, hoặc những người rất trung thực nhưng không có năng lực.

Kết

Niềm tin thông minh là một trong những kỹ năng quan trọng mà một nhà lãnh đạo cần phải có. Anh/chị ấy không thể dẫn dắt đội nhóm đi tới mục tiêu nếu trên hành trình, họ không có sự tin tưởng. Tuy nhiên, họ cũng cần phải biết đặt niềm tin vào đúng người. Nói cách khác, niềm tin là không thể thiếu trên hành trình chinh phục mục tiêu và phải được đặt vào đúng người. Đó chính là niềm tin thông minh.

Cuốn sách Niềm tin thông minh của Stephen M. R. Covey, Greg Link và R. Merrill là một tài liệu quan trọng mà mọi người nên đọc trong một thế giới đang mất đi quá nhiều niềm tin như hiện nay. Thông qua những phân tích sâu sắc, tác giả đã mang lại những lời khuyên hữu ích nhằm giúp chúng ta xây dựng thành công các đội nhóm hiệu quả và văn hóa niềm tin cao, từ đó tạo nên điều kiện thuận lợi cho sự phát triển chung. Nếu bạn mong muốn xây dựng các đội nhóm mạnh mẽ để tăng cường hiệu quả công việc thì Niềm tin thông minh sẽ là một cuốn sách đáng đọc và nghiên cứu.

Tác giả: DO

Hình ảnh: DO