Đề bài: Đánh giá ý nghĩa khổ thơ cuối bài Ánh trăng
Bài văn mẫu Đánh giá ý nghĩa khổ thơ cuối bài Ánh trăng
Mẫu văn Trình bày suy nghĩ về khổ thơ kết thúc bài Ánh trăng
Với lối viết mượt mà, sâu sắc và triết lí, nhà thơ Nguyễn Duy đặt dấu ấn trong thơ đối lập với chiến tranh chống Mỹ. 'Tre Việt Nam', 'Ngồi buồn nhớ mẹ ta xưa' là những tác phẩm nổi tiếng, và 'Ánh trăng' cũng không ngoại lệ.
Bài thơ 'Ánh trăng' ghi lại sự giật mình của thi sĩ trước vẻ đẹp ẩn chứa trong vầng trăng. Dù cuộc sống hiện đại đã làm con người quên đi quá khứ, nhưng vầng trăng vẫn thắm thiết và trung thành. Khổ thơ cuối mang đến nhiều dư vị và cảm xúc sâu lắng, gợi nhắc về ý nghĩa của tình thương và quá khứ.
'Trăng vẫn tròn và đẹp Chẳng màng người vô tình Ánh trăng im lặng tỏa Đủ để ta ghi nhớ.'
Bài thơ viết vào năm 1978 tại Thành phố Hồ Chí Minh, nơi mà những chiến sĩ trở về từ chiến trường sống giữa một thành phố hiện đại, xa hoa, bỏ lại phía sau quá khứ hùng vĩ. Ánh trăng trong bài thơ tượng trưng cho quá khứ và vẻ đẹp vĩnh hằng, luôn tồn tại mãi mãi. Hình ảnh quá khứ rực rỡ hơn, nhà thơ tự trách mình, cảm thấy có lỗi. Khung cảnh mất điện và đèn bật sáng đột ngột làm nhà thơ nhận ra sự lãng quên của mình. Với lối viết nhẹ nhàng nhưng sâu lắng, câu thơ đầu đã đem lại cho người đọc nhiều suy tư:
'Trăng vẫn tròn và tinh khôi'
Trăng là biểu tượng của bình yên, là kí ức của quá khứ. Trăng đã chứng kiến những gian nan, khó khăn từ thời niên thiếu đến khi trở thành người lính bảo vệ độc lập quốc gia. Với Hồ Chí Minh, trăng là người bạn tâm giao với nhà thơ:
'Người soi trăng ngoài cửa sổ
Trăng nhìn thấu khe cửa, ngắm nhà thơ'
Trong thời đại này, trăng không chỉ là biểu tượng của quá khứ mà còn là biểu tượng của sự không bao giờ quên. Cụm từ 'tròn vành vạnh' đã mang đến một cảm giác toàn vẹn và luôn ghi nhớ mãi không phai nhạt. Vẻ đẹp của trăng tượng trưng cho vẻ đẹp vĩnh cửu của tự nhiên, mê hoặc lòng người. Vầng trăng là hiện thân của những kỷ niệm, và chắc chắn rằng những kỷ niệm đó sẽ không bao giờ thay đổi. Những suy nghĩ của nhà thơ là lời nhắc nhở để nhà thơ tự hỏi mình:
'Kể gì cho những người vô tình'
'Người vô tình' - một cụm từ như một lời trách móc về chính nhà thơ. Trách bản thân đã quên mất những kỷ niệm, những thời khắc của tuổi trẻ, sao lại cảm thấy lạnh lùng, sao lại bị cuộc sống hiện đại nơi thành phố làm mất đi quá khứ. Sự tự trách này thể hiện sự đẹp đẽ của tính cách. Ban đầu là người biết tôn trọng và nhớ về quá khứ, nhưng rồi lại quên mất, chỉ khi dưới ánh trăng, nhà thơ mới dâng trào cảm xúc:
'Ánh trăng yên lặng lảng lơ'
Nếu trước đó, trăng là biểu tượng của hòa bình, thì ở khổ thơ này, xuất hiện 'ánh trăng'. Đây là biểu tượng của sự bao dung và tình nghĩa trung thực, một phẩm chất cao quý tác giả muốn truyền đạt. Sự im lặng của ánh trăng không phải là sự bất lực, mà là lời nhắc nhở nhẹ nhàng về những kỷ niệm, kí ức mà con người thường lơ là. Kỉ niệm và kí ức, những điều có vẻ như vô tri vô giác nhưng lại mang trong mình sức sống và linh hồn riêng biệt. Con người có thể thay đổi, nhưng những kí ức sẽ luôn sống trong thời gian, và đôi khi, dưới ánh trăng, chúng lại đánh thức tình cảm trong con người:
'Đủ để ta bật nhảy'
Một cảm giác giật mình khi nhận ra sự vô tình của chính bản thân mình. Giật mình vì hối hận, vì quên đi những ngày khó khăn, đói nghèo mà đã có những mối quan hệ tình thân. Sự thức tỉnh này khiến tác giả phải nhìn nhận lại bản thân và xung quanh. Câu kết của khổ thơ, cũng như cả bài thơ, là một bài học sâu sắc về nhận thức. Có lẽ mỗi người khi đọc câu thơ này đều đặt ra cho bản thân mình một câu hỏi? Đó chính là vẻ đẹp của nhân cách trong mỗi con người:
Bằng lối viết thể thơ năm chữ, linh hoạt và sáng tạo, cùng với giọng điệu tâm trạng, nhẹ nhàng và sâu lắng, bài thơ 'Ánh trăng' đã mang lại những khoảnh khắc đầy suy tư về những gì chúng ta đã và đang trải qua. Và khổ thơ cuối cùng, chính là khổ thơ làm nên dấu ấn sâu sắc trong ta. Tình cảm và lòng biết ơn về những người đi trước, đó chính là một trong những truyền thống quý báu của dân tộc. Và chúng ta cần phải bảo tồn và phát huy chúng.
""""-KẾT THÚC""""-
Sau khi hoàn thành đề 6 và bài tập làm văn số 7 trong môn Ngữ văn lớp 9, học sinh có thể tham khảo thêm các tài liệu sau: Tóm tắt và phân tích đoạn cuối bài thơ Ánh trăng, đồng thời tự suy nghĩ về chủ đề 'Tình đời trong chiếc lá' dựa trên trích truyện ngắn Chiếc lá cuối cùng của O.Hen-ri, Sự mộng mơ và ý nghĩa sâu sắc trong bài thơ Mây và sóng của Ta-go, cũng như tận hưởng tinh thần của Bài thơ Tức cảnh Pác Bó của Hồ Chí Minh, và cuối cùng là hình ảnh sống động về bếp lửa trong tác phẩm Bếp lửa của Bằng Việt.
