Buzz
Năm 2023 đã trải qua nửa chặng đường với nhiều thay đổi quan trọng về chính sách lao động. Hãy cùng Mytour tìm hiểu về 8 chính sách BHXH, lao động và tiền lương có hiệu lực từ năm 2023 mà HR không thể bỏ qua nhé!
1. Tăng hệ số trượt giá BHXH năm 2023
Chính sách BHXH đầu tiên được đề cập trong Thông tư 01/2023/TT-BLĐTBXH điều chỉnh mức lương và thu nhập tháng đã đóng BHXH.
Từ ngày 01/01/2023, tiền lương tháng đóng BHXH của người lao động bắt buộc quy định tại Điều 1 Thông tư 01/2023/TT-BLĐTBXH sẽ được điều chỉnh theo công thức sau:
Tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội sau điều chỉnh mỗi năm = Tổng tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội mỗi năm x Mức điều chỉnh tiền lương đã đóng bảo hiểm xã hội của năm tương ứng.
Trong đó, hệ số trượt giá BHXH năm 2023 đã được điều chỉnh như sau:
Việc tăng hệ số trượt giá BHXH này sẽ giúp bù đắp sự mất giá của đồng tiền cho những người đóng BHXH ở những năm trước đó.
2. Đơn giản hóa điều kiện nhận BHXH một lần với một số trường hợp
Chính sách BHXH tiếp theo được cập nhật trong Thông tư 18/2022/TT-BYT đã sửa đổi hướng dẫn về các trường hợp mắc bệnh được hưởng BHXH một lần so với quy định trước đó.
Cụ thể, đối với những trường hợp mắc các bệnh nguy hiểm như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS thì được hưởng BHXH 1 lần.
(Trước đây, người lao động thuộc trường hợp này chỉ được nhận BHXH khi bệnh tới mức không tự chăm sóc được)
Vì vậy, theo quy định mới, việc nhận BHXH một lần cho trường hợp kể trên đã được đơn giản hóa.
3. Thêm 01 bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH
Chính sách BHXH thứ ba được điều chỉnh trong Thông tư 02/2023/TT-BYT sửa đổi Thông tư 15/2016/TT-BYT về danh sách bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH (có hiệu lực từ ngày 01/4/2023).
Cụ thể, việc thêm “bệnh COVID-19 nghề nghiệp” vào danh sách bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH.
Trong đó, những người làm việc trong lĩnh vực y tế là những người thường tiếp xúc với vi rút SARS-CoV-2.
+ Nhân viên làm việc tại các cơ sở y tế.
+ Các nhân viên làm việc trong phòng thí nghiệm, lấy mẫu, vận chuyển mẫu, xử lý, bảo quản và tiêu hủy mẫu chứa vi rút SARS-CoV-2.
+ Các nhân viên tham gia công tác phòng chống dịch, phục vụ, cứu trợ người nhiễm vi rút SARS-CoV-2, bao gồm các công việc trực tiếp tại khu cách ly, cách ly y tế tại nhà, cách ly y tế vùng có dịch, và hỗ trợ chăm sóc người bệnh COVID-19 tại nhà.
+ Những người tham gia vận chuyển, phục vụ người bệnh COVID-19; vận chuyển, khâm liệm, bảo quản, hỏa táng, mai táng thi hài người bệnh COVID-19; thực hiện công tác giám sát, điều tra, xác minh dịch COVID-19; nhân viên hải quan, ngoại giao, nhân viên xuất nhập cảnh.
+ Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan, chiến sĩ quân đội nhân dân, công chức quốc phòng, công nhân quốc phòng và viên chức quốc phòng; chiến sĩ, sĩ quan thuộc lực lượng công an và những người tham gia các công việc liên quan đến phòng chống dịch COVID-19.
4. Tăng phụ cấp ưu đãi nghề với nhiều nhân viên y tế
Vào ngày 15/02/2023, Chính phủ đã ban hành Nghị định 05/2023/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 56/2011/NĐ-CP về chế độ phụ cấp ưu đãi theo nghề cho công chức, viên chức làm việc tại các cơ sở y tế công lập.
Theo đó, các viên chức y tế dự phòng, y tế cơ sở sẽ được hưởng mức phụ cấp ưu đãi theo nghề từ ngày 1/1/2022 đến hết ngày 31/12/2023 như sau:
Mức phụ cấp 100% áp dụng cho các viên chức thường xuyên, trực tiếp thực hiện công việc y tế dự phòng, bao gồm kiểm dịch y tế biên giới; và thực hiện công việc y tế tại các cơ sở y tế cấp xã, phường, thị trấn, phòng khám đa khoa khu vực, nhà hộ sinh, trung tâm y tế cấp huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và bệnh viện tuyến huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương.
Trong thời gian áp dụng mức phụ cấp ưu đãi theo nghề cho các viên chức y tế dự phòng, y tế cơ sở, không áp dụng quy định tại khoản 2 và khoản 4 Điều 3 Nghị định 56/2011/NĐ-CP.
5. Lương viên chức chuyên ngành kiểm định kỹ thuật an toàn lao động
Chính sách lương này được quy định tại Thông tư 30/2022/TT-BLĐTBXH về mã số và tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp viên chức chuyên ngành kiểm định kỹ thuật an toàn lao động, có hiệu lực từ ngày 13/02/2023.
Theo đó, các chức danh nghề nghiệp viên chức chuyên ngành kiểm định kỹ thuật an toàn lao động sẽ áp dụng bảng lương chuyên môn, nghiệp vụ đối với cán bộ, viên chức trong các đơn vị sự nghiệp của Nhà nước, như quy định tại Bảng 3 kèm theo Nghị định 204/2004/NĐ-CP.
– Chức danh nghề nghiệp Kiểm định viên chính kỹ thuật an toàn lao động sẽ được áp dụng hệ số lương của viên chức loại A2 nhóm 1 (từ hệ số lương 4,40 đến hệ số lương 6,78);
– Chức danh nghề nghiệp Kiểm định viên kỹ thuật an toàn lao động sẽ được áp dụng hệ số lương của viên chức loại A1 (từ hệ số lương 2,34 đến hệ số lương 4,98);
– Chức danh nghề nghiệp Kỹ thuật viên kiểm định kỹ thuật an toàn lao động sẽ được áp dụng hệ số lương của viên chức loại B (từ hệ số lương 1,86 đến hệ số lương 4,06).
Xếp lương sau khi hoàn thành thời gian tập sự và được bổ nhiệm vào chức danh nghề nghiệp:
– Nếu có trình độ tiến sĩ thì sẽ được xếp bậc 3, hệ số lương 3,00 của chức danh nghề nghiệp Kiểm định viên kỹ thuật an toàn lao động, mã số: V.09.03.02;
– Trong trường hợp có trình độ thạc sĩ thì sẽ được xếp bậc 2, hệ số lương 2,67 của chức danh nghề nghiệp Kiểm định viên kỹ thuật an toàn lao động, mã số: V.09.03.02;
– Trường hợp có trình độ cao đẳng sẽ được xếp bậc 2, hệ số lương 2,06 của chức danh nghề nghiệp Kỹ thuật viên kiểm định kỹ thuật an toàn lao động, mã số: V.09.03.03.
Quy trình chuyển xếp lương đối với viên chức từ chức danh nghề nghiệp hiện tại sang chức danh nghề nghiệp viên chức chuyên ngành kiểm định kỹ thuật an toàn lao động được hướng dẫn tại khoản 2, Mục II, Thông tư 02/2007/TT-BNV.
6. Mức bồi dưỡng bằng hiện vật với lao động làm việc trong điều kiện nguy hiểm
Chính sách lao động này được cập nhật tại Thông tư 24/2022/TT-BLĐTBXH về việc bồi dưỡng bằng hiện vật đối với người lao động làm việc trong điều kiện có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại theo quy định của Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (có hiệu lực từ ngày 01/3/2023).
Cụ thể, mức bồi dưỡng bằng hiện vật được tính theo định suất hàng ngày và có giá trị bằng tiền như sau:
– Mức 1: 13.000 đồng (tăng 3.000 đồng);
– Mức 2: 20.000 đồng (tăng 5.000 đồng);
– Mức 3: 26.000 đồng (tăng 6.000 đồng);
– Mức 4: 32.000 đồng (tăng 7.000 đồng).
Đối với lao động đủ điều kiện nhận bồi dưỡng, mức bồi dưỡng cụ thể theo từng nghề, công việc được quy định tại Phụ lục I của Thông tư 24/2022/TT-BLĐTBXH và áp dụng theo thời gian làm việc như sau:
– Nếu làm việc từ 50% thời giờ làm việc bình thường trở lên trong một ngày làm việc, sẽ được hưởng toàn bộ định suất bồi dưỡng;
– Nếu làm dưới 50% thời giờ làm việc bình thường trong một ngày làm việc, sẽ được hưởng một nửa định suất bồi dưỡng.
– Trong trường hợp lao động làm thêm giờ, định suất bồi dưỡng bằng hiện vật sẽ được tăng lên tương ứng với số giờ làm thêm theo nguyên tắc trên.
7. Điều kiện được trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân
Nội dung này được quy định tại Thông tư 25/2022/TT-BLĐTBXH về chế độ trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân trong lao động, ban hành bởi Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội, có hiệu lực từ ngày 01/4/2023.
Cụ thể, những công việc tiếp xúc với một trong những yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại sau đây sẽ được trang bị phương tiện bảo vệ cá nhân:
– Tiếp xúc với yếu tố vật lý không đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh. (Hiện nay, theo Thông tư 04/2014, tiếp xúc với yếu tố vật lý xấu)
– Tiếp xúc với bụi và hóa chất độc hại.
– Tiếp xúc với yếu tố sinh học độc hại:
+ Tiếp xúc với vi rút, vi khuẩn gây bệnh, côn trùng nguy hiểm;
+ Tiếp xúc với phân, nước thải, rác, cống rãnh;
+ Tiếp xúc với các yếu tố sinh học độc hại khác.
– Thực hiện công việc với máy móc, thiết bị, công cụ lao động có nguy cơ mất an toàn, vệ sinh lao động; làm việc ở vị trí gây nguy hiểm dễ xảy ra tai nạn lao động; làm việc trên cao; làm việc trong môi trường thiếu ôxy; làm việc trên biển, sông nước, trong hang động, không gian hạn chế, rừng; làm việc trong môi trường nguy hiểm, độc hại khác.
8. Thời hạn giám định tư pháp cho các vụ việc liên quan đến lĩnh vực BHXH, bảo hiểm thất nghiệp
Thông tư 23/2022/TT-BLĐTBXH quy định về giám định tư pháp theo vụ việc trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp do Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội ban hành, có hiệu lực từ ngày 03/01/2023.
Thời hạn giám định tư pháp theo vụ việc lĩnh vực BHXH, bảo hiểm thất nghiệp được quy định như sau:
(1) Thời hạn giám định tư pháp được tính từ ngày cơ quan, tổ chức giám định tư pháp nhận quyết định trưng cầu giám định và đủ hồ sơ, thông tin, tài liệu, đồ vật như quy định tại quyết định trưng cầu giám định.
(2) Thời hạn giám định tư pháp thực hiện theo thời hạn ghi trong quyết định trưng cầu của người trưng cầu giám định.
(3) Thời hạn giám định tư pháp tối đa đối với các trường hợp không thuộc quy định tại khoản (2) như sau:
– Giám định các nội dung liên quan đến thu bảo hiểm xã hội, thu bảo hiểm thất nghiệp, thời hạn giám định tối đa là 01 tháng.
– Giám định các phần liên quan đến việc giải quyết hưởng các chế độ bảo hiểm xã hội, thời hạn giám định tối đa là 02 tháng.
– Giám định các vấn đề liên quan đến việc chi trả các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, thời hạn giám định tối đa là 01 tháng.
– Giám định các vấn đề khác liên quan đến lĩnh vực bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp thuộc thẩm quyền giải quyết của Bảo hiểm xã hội Việt Nam, thời hạn giám định tối đa là 03 tháng.
– Đối với trường hợp giám định từ 02 nội dung khác nhau trở lên hoặc có tính chất phức tạp liên quan đến nhiều tổ chức, cá nhân, thời hạn giám định tối đa là 04 tháng.
Nếu cần, người giám định tư pháp hoặc tổ chức giám định tư pháp có thể đề nghị gia hạn theo thẩm quyền.
Đây là những điều cần lưu ý từ luật lao động năm 2023, HR cần chú ý để xây dựng chính sách phù hợp với quy định pháp luật và lợi ích của người lao động.
