Xuất thân từ gia đình thấp hèn, Zheng Yi Sao tiếp quản 6 hạm đội với 400 con tàu và gần 50 nghìn thủy thủ sau khi chồng mất. Dưới sự chỉ huy của bà, bọn cướp biển đã trở thành nỗi ám ảnh trên biển Trung Quốc.
Vợ của tên cướp biển
Zheng Yi Sao, tên thật là Shi Yang, sinh năm 1775 tại cảng Phong Thành, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. Lớn lên trong một gia đình nghèo, bà bắt đầu sự nghiệp của mình trong ngành mại dâm từ khi còn rất trẻ.
Năm 1802, Shi Yang kết hôn với Zheng Yi – một trong những thủ lĩnh cướp biển đáng sợ nhất thời đại. Sau khi chồng qua đời, bà tiếp quản hạm đội do chồng quản lý và sáp nhập vào đội tàu của mình. Với 6 hạm đội, mỗi hạm đội có 80 – 100 con tàu, bà đã nắm giữ quyền lực lớn trong khu vực.
Để phân biệt, Zheng Yi đặt tên cho từng đội tàu của mình và chỉ huy từng đội trên vùng biển Trung Quốc. Mỗi đội có một vị chỉ huy hoạt động trong khu vực được phân công.

Ước tính, Zheng Yi quản lý hơn 40 nghìn thủy thủ. Quyền lực của ông trên biển không kém gì một quan chức trong chính phủ Trung Quốc thời bấy giờ
Là một tên cướp biển quyết đoán, có tài năng lãnh đạo, Zheng Yi chấp nhận kết hôn với Shi Yang vì bà được biết đến là một người thông minh, khôn ngoan. Trong thời gian làm nghề mại dâm, Shi Yang đã học được nhiều kỹ thuật và chiêu trò kinh doanh từ khách hàng và mở rộng mối quan hệ từ doanh nhân đến quan chức địa phương. Zheng Yi hy vọng rằng Shi Yang có thể hợp tác và giúp ông mở rộng quyền lực.
Không ngoại lệ với kỳ vọng của Zheng Yi, Shi Yang tham gia cùng chồng vào các cuộc tấn công ngoài biển và nhanh chóng trở thành một nữ tướng tài ba và dũng cảm. Mục tiêu chính của họ là những con tàu chở hàng có giá trị cao như vàng, bạc, lụa, gia vị, đồ sứ Trung Quốc, trà và vải. Những hàng hóa này sau đó được bán cho các thương gia trên lãnh thổ.
Trong các cuộc tấn công vào tàu nước ngoài, họ bắt giữ thủy thủ đoàn và yêu cầu tiền chuộc. Các thị trấn, làng ven biển cũng bị tấn công hoặc cướp bóc và bị buộc phải nộp tiền hoặc hàng hóa quý giá cho bọn cướp biển để được bảo vệ.
Nhận thấy tính phù hợp của các cướp biển, Shi Yang đưa ra 6 quy tắc kỷ luật: “Bất kỳ ai không tuân theo lệnh của chỉ huy sẽ bị xử tử ngay lập tức. Ăn cắp tài sản chung hoặc của người dân ủng hộ hạm đội cũng sẽ bị xử tử. Không được phép giấu giếm vàng bạc cướp được mà phải nộp cho chỉ huy. 20% của chiến lợi phẩm sẽ được thưởng riêng cho người tìm thấy, phần còn lại sẽ được chia vào quỹ công cộng...”
Tháng 11 năm 1807, tàu của Hạm đội Cờ Đen tiến vào vùng biển nguy hiểm trong cơn bão. Zheng Yi, đang đứng trên boong tàu, bị gió quật ngã và qua đời do chấn thương sọ não. Sau khi Zheng Yi qua đời, Shi Yang cần sự trung thành của tất cả thành viên. Mặc dù có kinh nghiệm và năng lực, vị trí của Shi Yang rất dễ bị lung lay.
Shi Yao đã thu hút sự ủng hộ của Zheng Baoyang, cháu ruột của Zheng Yi và Zheng Anbang, con ruột của Zheng Qi để đạt được quyền lãnh đạo hạm đội. Sau đó, Shi Yao thuyết phục Guo Podai, chỉ huy Hạm đội Cờ Trắng và Zhang Bao, chỉ huy Hạm đội Cờ Đỏ ủng hộ mình vì đây là hai đội mạnh nhất trong lực lượng cướp biển của Zheng Yi. Sau khi lên nắm quyền, Shi Yao đổi tên thành Zheng Yi Sao, có ý nghĩa là “vợ của Zheng Yi”.

Thâu hậu quyền
Kể từ đó, để giữ vững địa vị của mình, Zheng Yi Sao đã thiết lập một bộ luật nghiêm ngặt trong hạm đội, đặt yêu cầu về lòng trung thành lên hàng đầu. Bất kỳ tên cướp nào không tuân theo mệnh lệnh của cấp trên có thể bị đoạt mạng ngay lập tức.
Hành vi xâm hại tình dục đối với các tù nhân nữ cũng bị coi là tội phạm. Cướp biển được phép cưới vợ từ số người bị bắt nhưng phải duy trì mối hôn nhân một vợ một chồng. Ai phạm tội ngoại tình sẽ bị xử tử.
Tuy nhiên, dưới sự chỉ huy của Zheng Yi Sao, cướp biển nhận được 20% của chiến lợi phẩm từ các cuộc tấn công. 80% còn lại được đóng góp vào quỹ chung, được phân phối cho toàn bộ hạm đội. Dần dần, băng đảng của Yi Sao còn can thiệp vào việc buôn bán muối giữa nhà Thanh và các nước, và tiếp quản việc buôn bán muối ở Nam Trung Quốc.
Chỉ trong một năm, băng đảng đã tiêu diệt gần một nửa số lượng đoàn cướp biển trên vùng biển Trung Quốc, thậm chí còn đe dọa an toàn của các tàu từ Mỹ, Bồ Đào Nha, Xiêm (nay là Thái Lan). Kết quả là các tàu buôn nước ngoài không dám vào các cảng Trung Quốc nếu không có sự hỗ trợ của Hạm đội Quảng Đông.
Về sau, Hạm đội Quảng Đông phải sử dụng đại bác nhập khẩu từ phương Tây, nạp đạn phía sau và bắn bằng cách kích hoạt kim hỏa thay vì phải làm chậm quá trình chiến đấu với Zheng Yi Sao, thậm chí ngăn chặn sự phát triển của hạm đội cướp biển.
Tháng 9/1808, Zheng Yi Sao chính thức liên minh với Zhang Bao, chỉ huy Hạm đội Cờ Đỏ để tấn công Hạm đội Quảng Đông dưới sự chỉ huy của Đô đốc Lin Guoliang với 135 chiến hạm. Cuộc tấn công diễn ra tại vùng biển đảo Mã Châu, phía Đông quận Bảo An (ngày nay là thành phố Thâm Quyến).
Kế hoạch của Yi Sao là di chuyển một số tàu của Hạm đội Cờ Đen sau khi chất đầy đá, di chuyển chậm nhưng làm ra vẻ như chở chiến lợi phẩm cướp được, trong khi toàn bộ hai đội Cờ Đỏ và Cờ Đen ẩn sau những đồi trụi lá ở đảo Mã Châu. Lin Quoliang rơi vào bẫy của Yi Sao, đưa ra 20 tàu của mình để chạy đua với ý định bắt sống hạm đội của đối thủ.
Khi thấy tàu của Lin Guoliang tạo thành thế bao vây gọng kìm, Shi và Zhang Bao ra lệnh tấn công. Gần 800 tàu của Cờ Đỏ và Cờ Đen hình thành vòng tròn, liên tục bắn vào Hạm đội Quảng Đông. Kết quả là 7 tàu của Lin Guoliang bị đánh chìm, số còn lại đầu hàng. Phía Yi Sao mất 18 tàu nhưng đổi lại, họ thu được 40 khẩu đại bác mới nhất.
Thừa thắng xông lên, Yi Sao và Zhang Bao tiêu diệt thêm 27 tàu thuộc Hạm đội Quảng Đông do Lin Fa chỉ huy. Chỉ trong vòng 2 tháng, Hạm đội Quảng Đông đã mất hơn một nửa lực lượng, tạo điều kiện cho Yi Sao tiến vào sông Châu Giang, thành phố Quảng Châu, tỉnh Quảng Đông.
Nếu Yi Sao chiếm được cửa sông này, quân đội Quảng Châu sẽ bị cản trở trên đường sông. Do đó, Tư lệnh Hạm đội Quảng Đông, Sun Quanmou, quyết định huy động 90 tàu chiến để tấn công Yi Sao.

Tìm kiếm sự giúp đỡ từ phương Tây
Tháng 1/1809, Hạm đội Quảng Đông tấn công Hạm đội Cờ Trắng và tiêu diệt chỉ huy Liang Bao trên vùng biển Chu Hải. Sự ra đi của Liang khiến Yi Sao nổi giận, chỉ trong không đầy một tháng sau, bà trả thù bằng cách tấn công vào Đông Quản, Thuận Đức và Xinhui. Trong vòng 6 tuần, 3 hạm đội cướp biển đã gây ra nhiều thảm họa, giết chết khoảng 12.000 dân sống ven sông Châu Giang, phá hủy nhiều thị trấn.
Sau khi bị tấn công, Hạm đội Quảng Đông cầu viện hải quân phương Tây. Tháng 10/1809, Đô đốc Antonio Botelho Homen, chỉ huy Hạm đội Bồ Đào Nha đến Trung Quốc để hỗ trợ.
Bất chấp sự khinh thường từ Đô đốc Antonio, chỉ có 50 tàu gỗ buồm của Bồ Đào Nha và Trung Quốc được cử tới Quảng Đông, nhưng chúng đã bị hạm đội của Shi bắn cháy 21 chiếc và bắt sống 18 chiếc.
Tháng 9/1809, Hải quân Anh cử một hạm đội 60 tàu đến hỗ trợ Bồ Đào Nha và Trung Quốc. Nhóm đồng minh lợi dụng gió thổi ngược, cải thiện tàu buồm thông lên 43 tàu và tấn công hạm đội của Yi Sao. Trong cuộc chiến loạn lạc, Shi và Zhang Bao dẫn đội tàu của mình thoát ra Biển Đông, nhưng mất 18 tàu và 400 tên cướp.
Sau đó, hạm đội của Yi Sao bị bao vây và không còn lối thoát. Hơn 20 nghìn tên cướp biển rơi vào cảnh đói khát. Ngày 3/1/1810, Guo Podai, chỉ huy Hạm đội Cờ Trắng đầu hàng quân đội Quảng Đông và được thăng cấp lên trung uý, vẫn giữ vai trò chỉ huy Hạm đội Cờ Trắng. Từ đó, Hạm đội Cờ Trắng chuyển hướng tấn công Hạm đội Cờ Đỏ của Zhang Bao để có thành tích.
Với sự đối diện với sự thật, Yi Sao đầu hàng chính quyền Quảng Đông, mong muốn giữ lại 5 nghìn tên cướp và 80 tàu để làm ăn, nhưng bị từ chối. Ngày 17/4, Yi Sao dẫn một nhóm gồm 17 phụ nữ và trẻ em đến Quảng Châu.
Sau nhiều cuộc đàm phán, chính quyền địa phương đồng ý cho Yi Sao kinh doanh muối nhưng chỉ với 10 tàu không vũ trang và không quá 40 thủy thủ mỗi tàu. 3 ngày sau, Shi cùng Zhang Bao và hàng ngàn tên cướp, hàng trăm tàu, vũ khí lớn và súng trường làm lễ hạ vũ khí ở Quảng Châu.
Trở về cuộc sống bình thường, Yi Sao kết hôn với Zhang Bao và chuyển đến Phúc Kiến. Họ có một con trai tên là Zhang Yulin. Sau khi Zhang Bao qua đời, Yi Sao quay lại Quảng Đông và mở sòng bạc sang trọng.
Trong lịch sử hàng hải quốc tế, Zheng Yi Sao được biết đến với biệt danh “Nữ hoàng cướp biển vĩ đại nhất lịch sử”. Biệt danh này không chỉ từ việc bà là một nữ cướp biển mà còn do bà nắm trong tay quyền lực của hàng nghìn người và hàng trăm tàu cướp biển. Bà đã trở thành nguồn cảm hứng cho loạt phim điện ảnh “Cướp biển Caribe” nổi tiếng trên toàn thế giới.
