Buzz
Thạch Lam được xem là một trong những tác giả nổi tiếng của nhóm Tự lực văn đoàn, là một trong những nhà văn hàng đầu của văn học Việt Nam vào thời kỳ 1930. Mặc dù không sáng tác nhiều, nhưng các tác phẩm văn học của Thạch Lam luôn chứa đựng những giá trị nhân văn sâu sắc, mang trong mình những câu chuyện đời thường bình dị mà những tác phẩm đó có giá trị, hấp dẫn đặc biệt với mọi thế hệ độc giả từ xưa đến nay. Để hiểu rõ hơn về phong cách và tư tưởng của Thạch Lam, chúng ta có thể phân tích thông qua truyện ngắn “Dưới bóng hoàng lan”.
“Dưới bóng hoàng lan” là một trong những tác phẩm tiêu biểu của Thạch Lam, có cốt truyện nhẹ nhàng, nội dung xoay quanh cuộc sống ở vùng quê gần gũi nhưng vẫn chứa đựng những ý tưởng mới lạ mà Thạch Lam mang lại, thể hiện sâu sắc tình cảm con người và tình thương. Những tình cảm giản dị, nhưng chứa đựng sâu sắc, đầy cảm xúc lại thu hút và gợi cảm nhận mạnh mẽ đến tâm hồn và trái tim của người đọc, người nghe.
Trong truyện ngắn “Dưới bóng hoàng lan”, nhân vật Thanh được mô tả thông qua cuộc viếng thăm quê hương, gặp lại bà và những người anh trai mà Thanh luôn yêu quý, kính trọng. Câu chuyện tạo nên một bối cảnh giản dị, thơ mộng nhưng vẫn đầy ý nghĩa, là nơi thể hiện sự ấm áp của tình người. Thanh từ nhỏ đã mồ côi cha mẹ, và người duy nhất mà Thanh yêu thương và trân trọng là bà, tuổi thơ của Thanh đầy khó khăn nhưng luôn được bảo bọc, che chở bởi tình yêu thương của người bà. Do đó, với chàng trai ấy, bà không chỉ là người cha, người mẹ, mà còn là người thân duy nhất trong cuộc đời anh.
Kể từ khi Thanh sang thành phố làm việc, ngôi nhà của bà và những người thân trở nên cô đơn, vắng vẻ hơn. “Im lặng quá, không tiếng động nào trong khu vườn, dường như mọi sự ồn ào bên ngoài đều tan biến trên bậc cửa”, dù xa nhà một khoảng thời gian dài nhưng mỗi khi trở về quê thăm, ngôi nhà vẫn không có sự thay đổi, như là tình yêu thương với người bà vậy “ …phong cảnh gian nhà cũ không có gì thay đổi, cũng giống như ngày chàng rời đi khi xưa”. Sự yên bình của ngôi nhà gợi lên trong Thanh nhiều cảm xúc, khiến anh “…cảm thấy nghẹn ngào”.
Chỉ qua vài dòng đầu tiên của tác phẩm, ta dễ dàng nhận ra tình yêu sâu đậm của Thanh với quê hương, tình cảm gắn bó sâu sắc với ngôi nhà, đặc biệt là với người bà mà anh yêu quý, tôn trọng. Do đó, mỗi khi trở về quê, Thanh luôn tràn đầy hồi hộp, hạnh phúc, đó là tình cảm của một người con xa xứ khi được quay về mái ấm thân thương, quê hương của mình, nơi mà anh được sinh ra, lớn lên “…Khi Thanh rời khỏi cái nóng bức của thành phố, bước vào ngôi nhà thoáng đãng của bà, gặp lại những điều mà anh nhớ thương sau hai năm xa cách. Sự chăm sóc ân cần của bà, hương thơm nhẹ nhàng của ngọc lan lan tỏa đem lại cho chàng cảm giác dễ chịu….” Đó là sự dễ chịu trong tâm hồn của một con người luôn yêu quê, hướng về quê hương.
Tình yêu dịu dàng giữa Thanh và Nga khiến người đọc cảm thấy xúc động vì sự trong sáng, đáng yêu của nó, qua những câu nói của Thanh và Nga, tình cảm chưa bao giờ được diễn đạt nhưng ta vẫn cảm nhận được bao nhiêu tình cảm đọng lại trong đó. Sự nhẹ nhàng, tinh tế khi Thanh cài lên tóc Nga bông hoa hoàng lan, đó là khoảnh khắc lãng mạn, tinh tế của đôi lứa. Mặc dù sau đó Thanh phải ra đi, Nga ở lại, nhưng mỗi năm, cô lại tự cài lên tóc mình bông hoa hoàng lan như khi Thanh còn ở bên cạnh. Tình yêu chưa lên tiếng, câu chuyện tình chưa đạt đến hồi kết nhưng sự dịu dàng của tình yêu ấy đã đủ để làm rung động bao tâm hồn.
Truyện ngắn “Dưới bóng hoàng lan” là một câu chuyện nhẹ nhàng, đơn giản nhưng tinh tế, sâu sắc, bởi nó mang đến cho người đọc cảm giác thoải mái, nhẹ nhàng qua câu chuyện của Thanh. Điều này đem lại cho con người bao cảm xúc yêu thương, trìu mến, vì nó khơi gợi được những tình cảm gắn bó, sâu sắc trong mỗi người, đó là tình yêu với quê hương, tình thân, tình đầu.
