Chuyên gia đề xuất Việt Nam cần có hướng và chi tiết trong việc đào tạo nhân lực cho ngành bán dẫn, tránh tình trạng đào tạo ra... tài xế lái xe công nghệ.
' Ở Việt Nam hiện nay có nhiều trường đại học mở trung tâm đào tạo về thiết bị chip. Tôi đặt câu hỏi: Sau khi học về chip, ai sẽ thuê chúng ta về thiết kế chip? ' - câu hỏi thẳng thắn từ ông Lê Minh Quốc, kỹ sư MK Group, có 42 năm kinh nghiệm trong ngành bán dẫn, tại một sự kiện ở Hà Nội. Ông Quốc cùng MK Group đã đóng góp vào việc đưa hàng triệu căn cước công dân gắn chip đến tay người Việt Nam.
Ông Quốc đặt câu hỏi này với các trường đại học và cơ sở đào tạo, nhấn mạnh rằng nếu không có đầu ra cho nhân lực ngành bán dẫn, người học thiết kế chip có thể trở thành 'lái xe công nghệ'.
Để đảm bảo đầu ra cho nguồn nhân lực chất lượng, ông Quốc nhấn mạnh sự quan trọng của định hướng trong giáo dục và cần phải đảm bảo đối tác có nhu cầu cho sinh viên.
Theo ông, trong ít nhất 20 năm tới, ngành bán dẫn sẽ phụ thuộc mạnh vào khoa học cơ bản như Toán, Lý, Hóa. Tuy nhiên, hiện nay xã hội đang xem nhẹ khoa học cơ bản và chỉ tập trung vào 'công nghệ ăn xổi', chạy theo thị trường.
Điều này làm tiếc vì sản phẩm công nghệ phụ thuộc vào vòng đời và tính thương mại hóa. Nếu sản phẩm không bán được, chắc chắn sẽ bị thay thế. Nếu không có nền tảng khoa học cơ bản, mọi công nghệ sẽ chỉ là 'lâu đài trên cát'.
Ông Nguyễn Việt Hải, Giám đốc Công nghệ của Công ty SNS, nhấn mạnh rằng Việt Nam có tiềm năng lớn để thâm nhập vào ngành công nghiệp bán dẫn, nhờ vào nguồn nhân lực trẻ và nền tảng STEM mạnh mẽ. Tuy nhiên, chúng ta cần nhận ra thế mạnh của mình và định hướng rõ ràng để tránh việc 'thấy người ăn khoai cũng vác mai đi đào'.

Về câu hỏi về cơ hội cho người trẻ Việt Nam trong thị trường bán dẫn hiện nay, ông Phùng Việt Thắng, Giám đốc Intel Việt Nam, nhấn mạnh rằng chúng ta cần chấp nhận rằng không có sự phù hợp 100% giữa cung và cầu trong đào tạo nhân lực bán dẫn, đặc biệt trong một ngành cực kỳ mới như vậy. Tuy nhiên, người trẻ cần phát triển mạnh mẽ trên nền tảng công nghệ, kỹ thuật, bởi ngành bán dẫn rất rộng lớn và có sự phân biệt mạnh mẽ, và miễn là có năng lực thì sẽ có cơ hội.
Ông Thắng cũng nhấn mạnh vai trò cốt yếu của khoa học cơ bản trong việc đào tạo nhân lực. 'Trong 10-15 năm tới, giá trị của ngành khoa học cơ bản sẽ trở nên quan trọng hơn rất nhiều', ông chia sẻ và nhấn mạnh rằng thách thức của việc không đầu tư đúng mức vào các lĩnh vực này ngày càng lớn với mọi quốc gia, không chỉ Việt Nam.
Đồng ý với quan điểm này, ông Hải, là một người trực tiếp làm việc trong ngành sản xuất các thiết bị điện tử, cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của khoa học cơ bản, mặc dù ông cũng nhắc nhở rằng đây là những ngành học khó, tỷ lệ loại bỏ cao và đòi hỏi nhiều nỗ lực.
