Tác Giả
Tác Giả: Đoàn Giỏi
1. Tiểu Sử
- Đoàn Giỏi (1925 - 1989) sinh ở quê tại xã Tân Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Mỹ Tho (ngày nay là thị trấn Tân Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang). Ông sinh ra trong một gia đình địa chủ lớn.
- Trong những năm Việt Nam chống Pháp, Đoàn Giỏi đã làm việc trong ngành an ninh, sau đó chuyển sang làm công tác thông tin, văn nghệ. Ông từng giữ chức Phó trưởng Ty thông tin Rạch Giá (1949).
- Sau năm 1954, ông tập trung vào hoạt động tại miền Bắc và từ năm 1955, ông chuyển sang hoạt động sáng tác và biên tập sách báo, làm việc tại Đài Tiếng nói Việt Nam và Hội Văn nghệ Việt Nam. Ông cũng là thành viên Ban chấp hành Hội Nhà văn Việt Nam các khóa I, II, III và là Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam. Đoàn Giỏi còn sử dụng các bút danh khác như Nguyễn Hoài, Nguyễn Phú Lễ, Huyền Tư.
- Ông qua đời vào ngày 2 tháng 4 năm 1989 tại Thành phố Hồ Chí Minh vì bệnh ung thư. Vào ngày 7 tháng 4 năm 2000, Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh quyết định đặt tên ông cho một con đường tại Quận Tân Phú.
2. Sự Nghiệp Sáng Tác
Một số tác phẩm đáng chú ý
- Các truyện dài
+ Đường về quê hương (1948)
+ Cá bống mú (1956)
+ Đất rừng phương Nam (1957)
+ Truy tầm kho vũ khí (1962)
- Những câu chuyện ngắn
+ Hoa hướng dương (1960)
- Nhật ký
+ Ngọn tầm vông (1956)
+ Trần Văn Ơn (1955)
+ Sông nước Cà Mau
- Nhật ký
+ Khí hùng đất nước (1948)
+ Những dòng chữ máu Nam Kỳ 1976 (1975)
- Tragedy poetry
+ Người Nam thà chết không hàng (1947)
+ Chiến sĩ Tháp Mười (1949)
Poetry
Bến nước mười hai
Story of Thằng Cồi
Maintain Faith (1954)
Compilation
Strange Stories about Fish (1981)
Rhinoceros in the Green Forest (1982)
- Phong cách nghệ thuật: Đơn giản, gần gũi
Tác phẩm
Đất rừng phương Nam
I. Khái quát
1. Thể loại: Tiểu thuyết
2. Nguồn gốc và bối cảnh sáng tạo: Truyện được tạo ra vào năm 1957, đoạn trích được lấy từ chương 9 của tác phẩm.
3. Phong cách trình bày: Tự thuật
4. Người kể chuyện: Góc nhìn thứ nhất
5. Tóm tắt:
Trích đoạn kể về một ngày đi lấy mật ong của An, Cò và tía nuôi của An. Trong chuyến đi đó, An đã chứng kiến quá trình tía nuôi và thằng Cò đi 'ăn ong'. An được biết cách dẫn ong về kèo để xây tổ và chứng kiến cách lấy mật ong. Không gian rừng U Minh và quá trình lấy mật ong đã khiến An ngạc nhiên và ngưỡng mộ. An cũng thầm ngưỡng mộ cách nuôi ong của người dân nơi đó.
6. Cấu trúc:
- Bắt đầu ... dưới bóng cây: chuẩn bị đi hái mật ong
- Kế tiếp ... trên đường đi im lặng: hành trình đến khu vực lấy mật
- Trên con đường lấy mật ... trở về: quá trình lấy mật ong
- Phần còn lại: trên đường trở về nhà
7. Ý nghĩa của nội dung:
- Tường thuật lại quá trình hái mật ong của người dân ở rừng U Minh
- Khen ngợi vẻ đẹp của thiên nhiên ở vùng đất rừng U Minh
8. Giá trị về nghệ thuật:
- Nghệ thuật mô tả tinh tế
- Nghệ thuật mô tả tâm trạng của nhân vật
II. Thông tin chi tiết
1. Nhân vật An
- An là một người có tình yêu thiên nhiên sâu sắc. Trong hành trình tìm kiếm mật ong, An cảm nhận được vẻ đẹp của rừng U Minh với không khí trong lành, mát mẻ và yên bình.
+ Không khí mát mẻ
+ Bầu không khí trong lành của dòng sông len lỏi vào lòng đất, thoáng ra từ bình minh
+ Ánh sáng trong trẻo nằm trên những cành hoa tràm
+ Khi thấy tổ ong, An liền quên hết những lo âu trong lòng
→ Là một cậu bé nhạy bén trong việc quan sát và trải nghiệm.
- An là người say mê học hỏi, sáng dạ
+ An thắc mắc về cách làm tổ cho ong và ghi nhớ từng lời má nói khi má nuôi
+ An nhìn thấy cò đốt ong, liền đưa mồi cho tía để tía cưỡng chế ong
+ An am hiểu về việc người ta khắp nơi nuôi ong
→ An là đứa trẻ sẵn lòng học hỏi và có kiến thức
- An là cậu bé tự tin, không muốn hỏi Cò về “sân chim” vì sợ bị Cò chê cười
2. Nhân vật Cò
- Cò là một cậu bé khỏe mạnh
+ Đùi dài như đùi nai, luôn phiêu lưu khắp rừng
+ Dù An mệt mỏi và muốn nghỉ, Cò vẫn tiếp tục bước đi
→ Cò là biểu tượng của sự dũng cảm và khám phá trong cậu bé từ rừng
- Cò hiểu biết về khu rừng U Minh
+ Cò nhắc An về bài học của má về cách làm tổ cho ong
+ Chỉ cần lắng nghe, Cò có thể phát hiện chỗ mà ong chuẩn bị bay tới
+ Cò giúp tía lấy mật ong
→ Là cậu bé thích mê với vẻ đẹp của khu rừng
