Bệnh lao đầy rủi ro, có thể lây lan trong cộng đồng và nếu không phát hiện kịp thời, thời gian điều trị sẽ kéo dài và mang đến nhiều khó khăn. Do đó, việc nhận diện sớm các triệu chứng lao phổi sẽ giúp kiểm soát tốt hơn và ngăn chặn sự lây lan trong cộng đồng.

Lao phổi là bệnh truyền nhiễm qua đường hô hấp do vi khuẩn lao M. Tuberculosis gây ra. Vi khuẩn này có thể ủ bệnh trong vài tuần đến vài năm, tùy thuộc vào tình trạng sức khỏe của người bệnh. Nó thường tập trung ở môi trường giàu oxy như phổi, chủ yếu trong các hang lao có phế quản thông. Những người có nguy cơ mắc bệnh lao bao gồm những người suy giảm miễn dịch, sử dụng ma tuý, bị bệnh bụi phổi silic, suy thận, đái tháo đường, cắt dạ dày, ghép tạng, dùng corticoid hoặc thuốc ức chế miễn dịch kéo dài, và bệnh nhân ung thư.

Triệu chứng lao phổi giai đoạn đầu có thể khó nhận diện, dẫn đến việc bệnh nhân không nhận ra và điều trị kịp thời, gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng hơn. Để nhận diện triệu chứng lao phổi, cần lưu ý đến những biểu hiện sau:

• Ho kéo dài trên 3 tuần không phải do viêm phổi, viêm phế quản, giãn phế quản hay ung thư phổi và không phản ứng với kháng sinh;
• Khạc đờm không giảm sau khi sử dụng kháng sinh trong trường hợp bệnh nhân ho kéo dài trên 3 tuần;
• Ho ra máu: một triệu chứng tổn thương và chảy máu trong đường hô hấp;
• Đau ngực, khó thở: là tình trạng phổ biến nhất, gây ức chế phế quản, khó thở, đau ngực và khó khăn trong trao đổi khí;
• Gầy, sụt cân: thường gặp ở bệnh nhân mắc lao phổi;
• Sốt cao, thất thường, sốt nhẹ hoặc gai lạnh về chiều nghĩ tới lao phổi khi kết hợp với các triệu chứng khác;
• Ra mồ hôi nhiều do rối loạn thần kinh thực vật cũng là một biểu hiện thường thấy ở người mắc lao phổi;
• Chán ăn, mệt mỏi: không đặc hiệu nhưng có thể theo dõi như một chỉ báo để tránh bỏ sót bệnh lao phổi.

Khi nghi ngờ mắc bệnh lao, người bệnh sẽ được thực hiện các phương pháp chẩn đoán như xét nghiệm Mantoux, xét nghiệm máu, và chụp X-quang phổi.

Nếu có dấu hiệu nghi ngờ về lao giai đoạn đầu, việc người bệnh đến cơ sở y tế chuyên khoa để kiểm tra và điều trị đầy đủ là cách hiệu quả nhất, giúp ngăn chặn sự lây lan trong gia đình và cộng đồng. Trong thời gian điều trị, cần duy trì chế độ ăn uống cân đối, đủ dưỡng chất, nghỉ ngơi và tránh sử dụng các chất kích thích, bia rượu, thuốc lá để tối ưu hóa hiệu quả điều trị và giảm tác dụng phụ của thuốc.

Để tránh lây nhiễm cho người xung quanh, người bệnh cần hạn chế tiếp xúc với người khác trong vài tuần đầu điều trị, đeo khẩu trang khi ra khỏi nhà, sử dụng vải che miệng mỗi khi cười, nói, hoặc hắt hơi, sau đó bảo quản miếng vải trong túi, buộc kín và vứt vào thùng rác. Quan trọng nhất, tuân thủ đầy đủ liệu pháp điều trị để đạt được kết quả tích cực và ngăn chặn sự lây lan.

Phòng tránh lao phổi hiệu quả nhất là tiêm vắc-xin BCG ngừa lao, kết hợp với lối sống lành mạnh, tuân thủ vệ sinh và an toàn như sau:

• Sử dụng khẩu trang khi ra khỏi nhà hoặc tiếp xúc với người mắc lao phổi;
• Che miệng khi hắt hơi, thường xuyên rửa tay sạch sẽ;
• Không sử dụng chung đồ dùng cá nhân;
• Vệ sinh nơi sống và làm việc thường xuyên;
• Thực hiện kiểm tra sức khỏe định kỳ;
• Không ngủ chung phòng với người mắc bệnh và tránh những nơi đông người.

Summarily, lao phổi là một bệnh rất nguy hiểm nếu không phát hiện kịp thời để điều trị. Vì vậy, việc nhận diện sớm các triệu chứng lao phổi giúp kiểm soát tốt hơn và ngăn chặn sự lây lan trong cộng đồng.

• Trẻ 4 tháng tuổi nổi hạch ở nách trái có được dùng nước muối sinh lý rửa vết mủ đã vỡ không?
• Xét nghiệm đờm AFB âm tính có cần điều trị không?
• Công dụng thuốc Isoniazid 150mg