Buzz
Kiểm tra thị lực định kỳ là rất quan trọng vì nếu phát hiện sớm, nhiều vấn đề về mắt có thể điều trị được. Đặc biệt, với một số trường hợp đặc biệt, nếu không điều trị kịp thời, có thể gây mất thị lực và mù lòa. Bài viết dưới đây của Mytour sẽ giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về những vấn đề liên quan đến mắt cũng như thời điểm cần thiết cho việc kiểm tra mắt của trẻ.
Khi nào cần kiểm tra thị lực cho trẻ? Nguồn: Asian Retina
Tầm soát thị lực là gì?
Khi đến 3 tuổi, việc kiểm tra thị lực của trẻ là rất quan trọng. Trước đó, bạn có thể quan sát thói quen nhìn nhìn của trẻ và xem xét về mắt của cha mẹ.
Các giai đoạn quan trọng trong phát triển thị giác của trẻ nhỏ bao gồm:
- Trong khoảng thời gian từ 2 đến 6 tuần sau khi sinh, bé có thể nhìn một vật cho tới giữa đường.
- Trong 1 đến 3 tháng, bé có thể theo dõi vật qua đường chính giữa.
- Trong khoảng thời gian từ 3 đến 5 tháng bé có thể theo dõi đồ vật trong phạm vi 180 độ.
Nếu bé không đạt được các mốc phát triển trên đúng thời gian, hãy đưa bé đến gặp bác sĩ nhi khoa để được tư vấn.
Những vấn đề phổ biến về mắt
Bác sĩ chuyên khoa nhi sẽ đánh giá tình trạng thị lực của bé thông qua các điều kiện sau:
- Lác mắt: Tình trạng mắt bé bị lệch sang hai bên. Vấn đề này xảy ra với khoảng 4% trẻ em trên toàn cầu. Lác mắt thường được mô tả dựa trên hướng lệch, có thể là hướng vào trong, ra ngoài, lên trên hoặc xuống dưới. Thực tế, bé cũng có thể chỉ bị lệch một mắt nếu một mắt bị che hoặc khi bé mệt mỏi hoặc ốm.
- Nhược thị: Đây là tình trạng giảm thị lực ở một mắt, có thể xảy ra sau khi bé bị lác, đục thủy tinh thể bẩm sinh, hoặc khi có dị tật (như khúc xạ không đều giữa hai mắt, ví dụ như độ viễn thị khác nhau giữa hai mắt),...
- Các vấn đề về khúc xạ: Bao gồm cận thị và viễn thị.
Mắt bé bị lác. Nguồn: TheBump.com
Đối với trẻ nhỏ hơn, việc đánh giá thị lực sẽ bao gồm:
- Đánh giá phản xạ màu đỏ: Kiểm tra trong suốt của thủy tinh thể và cấu trúc của võng mạc.
- Đánh giá tính kết nối (mắt lệch có thể là biểu hiện của mắt lác) và hoạt động của mắt.
Một số dấu hiệu cho thấy vấn đề liên quan đến mắt
Ngoài các mô tả về khó khăn của trẻ sơ sinh trong việc theo dõi vật thể bằng mắt, còn có một số biểu hiện khác có thể chỉ ra các vấn đề về mắt. Chúng sẽ trở nên rõ ràng hơn khi trẻ phát triển.
Trẻ có thể mắc các bệnh về mắt nếu thấy các dấu hiệu sau:
- Mắt thường hay nhắm chặt.
- Thường xuyên cảm thấy đau đầu.
- Không thể đọc được bảng ở trường.
- ...
Trẻ thường xuyên phải đối mặt với cảm giác đau đầu. Nguồn: Your Kid’s Urgent Care
Một điều quan trọng cần nhớ là trẻ nhỏ thường không nói với cha mẹ về các vấn đề liên quan đến thị lực của mình. Điều này đặc biệt đúng khi vấn đề chỉ xảy ra với một mắt, trong khi mắt còn lại vẫn hoạt động bình thường.
Đánh giá thị lực cho trẻ
Cha mẹ nên đưa trẻ đi kiểm tra thị lực khi chúng đủ 3 tuổi, mặc dù trẻ 2 tuổi có thể được kiểm tra thông qua các hình ảnh. Biểu đồ Allen cung cấp các hình ảnh dễ nhận biết như chim, điện thoại hoặc bàn tay,... Khi trẻ lớn hơn, có thể áp dụng nhiều phương pháp kiểm tra thị lực khác nhau.
Biểu đồ E xoay
Biểu đồ E xoay (trò chơi “E”) là một biểu đồ có hình chữ E theo kích thước và các hướng khác nhau (trái, phải, lên, xuống). Bài kiểm tra này thường được áp dụng cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi. Chúng sẽ được kiểm tra bằng cách hỏi hướng của chữ E qua từng cỡ chữ.
Để chuẩn bị cho bài kiểm tra này, bạn có thể cho trẻ thử chơi trò chơi con trỏ chuột từ trang web phòng chống mù lòa của Mỹ. Họ cũng có bản sao của bài kiểm tra tầm nhìn xa cho trẻ nhỏ với biểu đồ E. Vì vậy, cha mẹ có thể hoàn toàn tự thử cho trẻ ở nhà.
Hệ thống HOTV
Hệ thống HOTV được áp dụng với trẻ đã có thể nhận biết một số chữ cái. Trong đó, các chữ cái “H”, “O”, “T” và “V” sẽ được hiển thị với các kích thước khác nhau trên biểu đồ.
Trong bài kiểm tra này, trẻ sẽ được cho một bảng có chứa các chữ cái lớn hơn. Sau đó, họ sẽ được hướng dẫn chỉ vào chữ cái trên bảng sao cho phù hợp với chữ cái trên biểu đồ.
Biểu đồ thị lực Snellen
Trẻ lớn hơn có thể được kiểm tra thị lực bằng cách sử dụng bảng mắt Snellen, loại bảng thông thường được sử dụng cho người lớn. Thực tế, đây là phương pháp chính xác và được ưu tiên sử dụng ngay khi có cơ hội.
Kiểm tra thị lực qua biểu đồ mắt Snellen. Nguồn: Fado
Phản xạ ánh sáng trên giác mạc
Ngoài các phương pháp khác, thị lực của trẻ cũng có thể được kiểm tra thông qua phản xạ ánh sáng trên giác mạc. Tại bài kiểm tra này, ánh sáng sẽ được chiếu thẳng vào đầu nối của mắt. Phản xạ ánh sáng được kiểm tra để đảm bảo nó đối xứng và chiếu vào điểm cố định trên cả hai mắt. Nếu phản xạ không đối xứng ở cả hai mắt hoặc bị lệch, điều này có thể chỉ ra sự lệch của mắt.
Điều này rất hữu ích trong việc phân biệt lác giả (tình trạng mắt lệch do nếp gấp hoặc đầu nối mắt rộng) và lác thực sự. Và tất nhiên, tình trạng lác giả ở trẻ không cần phải được điều trị.
Thử nghiệm che một mắt
Thử nghiệm che một mắt có thể được thực hiện để xác định xem trẻ sơ sinh hoặc trẻ nhỏ có thể nhìn theo vật thể khi một mắt bị che hay không. Ví dụ, bác sĩ nhi khoa có thể kiểm tra xem con của bạn có thể cố định và theo dõi một món đồ chơi bằng cả hai mắt hay không. Sau đó, họ sẽ che mắt trái và xem liệu trẻ có tiếp tục theo dõi đồ chơi đó bằng mắt phải hay không.
Nếu trẻ khóc hoặc từ chối nhìn vật khi một mắt bị che, có thể cho thấy tầm nhìn mắt còn lại bị giảm.
Với trẻ lớn hơn, thử nghiệm che một mắt cũng rất hữu ích để kiểm tra lác mắt. Khi trẻ nhìn vật ở xa, che một mắt. Nếu mắt còn lại di chuyển vào trong hay ra ngoài, có thể cho thấy mắt của trẻ bị lệch và chúng bị lác. Bài kiểm tra sẽ tiếp tục với mắt còn lại.
Tiêu chuẩn tổng quan về thị giác
Sau khi kiểm tra mắt, bác sĩ sẽ xác định xem trẻ có đạt tiêu chuẩn hay không. Trẻ mầm non không cần phải có thị lực 20/20 để vượt qua kiểm tra. Học viện Nhi khoa Hoa Kỳ đã đưa ra một số tiêu chuẩn về thị lực ở các độ tuổi khác nhau:
- Trẻ 3-4 tuổi: 20/40.
- Trẻ lớn hơn: 20/30.
- Trẻ đi học: 20/20.
So sánh hai mắt cũng quan trọng như thị lực. Ở mọi lứa tuổi, nếu hai mắt khác nhau, có thể bạn mắc phải vấn đề thị lực nghiêm trọng (ví dụ: một mắt 20/20, mắt còn lại 20/40).
Khi nào cần đưa trẻ đi kiểm tra thị lực?
Nếu con bạn không hợp tác hoặc không thể làm các bài kiểm tra thị lực tại phòng khám Nhi khoa nhiều lần, điều tốt nhất là đưa trẻ đến gặp bác sĩ Nhãn khoa, đặc biệt là trong các trường hợp sau:
- Mắt trẻ lệch sau 6 tháng tuổi.
- Mí mắt trên sụp xuống (Ptosis).
- Mắt trẻ cố định, hạn chế cử động (thoáng qua là bình thường nếu trẻ nhỏ hoặc mắt giao nhau).
- Mắt trẻ bị nhiễm trùng từ khi mới sinh.
- Trẻ sinh non vì có nguy cơ cao gặp vấn đề về mắt.
- Trẻ mắc hội chứng Down, hội chứng JRA, Sturge Weber, Marfan, u xơ thần kinh hoặc tiểu đường
- Gia đình có tiền sử lệch hoặc triệu chứng mắt ở thời thơ ấu.
Nếu bác sĩ Nhi khoa không kiểm tra thị lực cho trẻ dưới 3 tuổi, cha mẹ có thể đưa con đến bác sĩ Nhãn khoa.
Trẻ sinh non thường có nguy cơ cao mắc các bệnh liên quan đến mắt. Nguồn: Medical Xpress
Qua bài viết này, Mytour hy vọng rằng các phụ huynh có thể hiểu được những thông tin quan trọng về sức khỏe thị lực của trẻ, giúp trẻ phát triển với đôi mắt khỏe mạnh nhất.
Lan Anh tổng hợp từ Very Well Family
