Đâu là điểm yếu nhất của Internet toàn cầu?

Ở nơi có lưu lượng Internet lớn nhất, đó cũng là nơi dễ bị tấn công. Do sự tập trung của hàng loạt tuyến cáp quốc tế, Biển Đỏ trở thành điểm yếu ướt nhất của Internet toàn cầu.

Tuyến cáp quang biển quốc tế Asia Africa Europe 1 (AAE-1) với chiều dài 25.000 km dưới đáy biển, kết nối Hong Kong và Marseille, cung cấp kết nối Internet cho hơn một chục quốc gia và vùng lãnh thổ, từ Ấn Độ đến Hy Lạp (trong đó có Việt Nam). Sự cố đứt cáp nghiêm trọng vào ngày 7/6 ở Biển Đỏ đã gây ra tình trạng mạng chập chờn và mất kết nối hoàn toàn cho hàng triệu người.

'Việc đứt cáp gây ra tác động ngay lập tức', theo CEO của SAEx International Management, Rosalind Thomas. 'Ít nhất 7 quốc gia và hàng loạt dịch vụ quan trọng bị ảnh hưởng nghiêm trọng'.

Ethiopia mất 90% kết nối, Somalia bị ảnh hưởng 85%. Các dịch vụ đám mây của Google, Amazon và Microsoft bị gián đoạn, gây ra nhiều khó khăn cho doanh nghiệp và người dùng cá nhân.

Mặc dù kết nối đã được khôi phục vài giờ sau đó, nhưng sự cố như của AAE-1 đang chỉ ra sự mong manh của hơn 550 tuyến cáp Internet dưới biển. Chúng đóng vai trò quan trọng trong hạ tầng Internet, truyền dẫn phần lớn dữ liệu trên toàn cầu và kết nối nhiều mạng lưới khác nhau như mạng di động và Wi-Fi.

Tuy nhiên, điều quan trọng hơn là nhiều trong số các tuyến cáp, như AAE-1, hiện đang đi qua khu vực Biển Đỏ thuộc lãnh thổ của Ai Cập.

Điểm nhạy cảm nhất của Internet toàn cầu: Biển Đỏ

Điểm nhạy cảm nhất nằm tại khu vực Biển Đỏ ở Trung Đông, giữa Ai Cập và Ả Rập Saudi, nơi giao thoa của 16 tuyến cáp quang biển lớn đi qua từ biển Địa Trung Hải, kết nối châu Âu với châu Á. Trong hai thập kỷ vừa qua, khu vực này đã trở thành một trong những điểm kết nối Internet lớn nhất thế giới, nhưng cũng là điểm dễ bị tấn công nhất. Thường xuyên gặp sự cố do neo tàu kéo qua hoặc động đất.

“Nơi lưu lượng Internet lớn nhất, đó cũng là điểm dễ bị tấn công nhất. Với sự tập trung của nhiều tuyến cáp quốc tế, Biển Đỏ trở thành điểm yếu nhất của Internet toàn cầu”, Phó giáo sư Nicole Starosielski của Đại học New York nhận định.

Vùng Biển Đỏ gần đây cũng nhận được sự chú ý từ Nghị viện Châu Âu. Trong một báo cáo tháng 6, cơ quan này nhấn mạnh khu vực này có nguy cơ gây ra gián đoạn Internet diện rộng. 'Điểm nghẽn nguy hiểm nhất đối với EU liên quan đến tuyến đường từ Ấn Độ Dương đến Địa Trung Hải qua Biển Đỏ, vì các kết nối cốt lõi đến châu Á đều qua tuyến này', báo cáo nêu, đồng thời lo ngại nó có thể bị tấn công từ những người theo chủ nghĩa cực đoan, khủng bố hoặc cướp biển.

Bản đồ tuyến cáp quang biển chạy qua Ai Cập cho thấy rõ vì sao các chuyên gia Internet đã quan tâm đến khu vực này trong nhiều năm qua. Với 16 tuyến cáp tập trung và đi qua Biển Đỏ, khu vực này đóng vai trò quan trọng trong việc truyền dẫn 17% lưu lượng truy cập Internet toàn cầu năm ngoái, tương đương 178 triệu Mb/giây. So với tốc độ truy cập Internet trung bình ở Mỹ hiện tại là 167 Mb/giây.

Doug Madory, một chuyên gia phân tích Internet tại công ty giám sát Kentik, tiết lộ rằng Ai Cập đang trở thành một trong những 'điểm nghẽn' của Internet vì một số lý do. Quốc gia này có vị trí địa lý quan trọng, là lối đi ngắn nhất từ châu Âu sang châu Á. 'Mỗi khi ai đó cố gắng xây dựng một tuyến đường thay thế, họ phải đi qua Syria, Iraq, Iran hoặc Afghanistan, những nơi đều đầy rủi ro', Madory nói.

Các dự án bảo vệ

Cáp dẫn dưới biển cho Internet hiện nay được đánh giá là khá yếu ớt và dễ bị hỏng. Hàng năm, có hơn 100 vụ đứt cáp xảy ra, chủ yếu do va chạm với tàu thuyền, ảnh hưởng của môi trường hoặc thậm chí là do hành động phá hoại.

Bất chấp những nguy cơ đó, Internet được xây dựng dựa trên khả năng tự phục hồi. Nếu một cáp bị hỏng, lưu lượng sẽ được định tuyến sang các cáp khác. Đó cũng là lý do các công ty lớn như Google, Facebook và Microsoft đã chi hàng trăm triệu USD để xây dựng các tuyến cáp dẫn dưới biển Internet riêng của họ trong những năm gần đây.

Một số giải pháp đã được đề xuất để giảm sự phụ thuộc vào cáp quang biển, như Internet vệ tinh Starlink của Elon Musk. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng hình thức này chỉ nên áp dụng ở các khu vực nông thôn, vùng sâu vùng xa hoặc sử dụng trong các trường hợp dự phòng.

“Chúng không thể đảm nhận hàng trăm terabit dữ liệu truyền qua các lục địa. Chỉ có cáp dẫn dưới biển mới có thể làm được điều này”, Alan Mauldin, Giám đốc Nghiên cứu tại TeleGeography nhấn mạnh.

Vì vậy, các tổ chức cần áp dụng các biện pháp bảo vệ cho các tuyến cáp đi qua lãnh thổ Ai Cập. Nhiều trạm trên đất liền đã được xây dựng dọc theo bờ biển của Ai Cập để cho phép cáp quang đi qua. Các công ty viễn thông trong nước cũng đang tiến hành triển khai các tuyến cáp trên đất liền theo con đường của Kênh đào Suez, sử dụng ống dẫn bằng bê tông để bảo vệ dây cáp Internet.

Vào tháng 7 năm ngoái, Google đã công bố việc triển khai tuyến cáp ngầm Blue-Raman kết nối Ấn Độ với Pháp thông qua Biển Đỏ. Dây cáp này đi qua Biển Đỏ, nhưng thay vì đi qua đất liền của Ai Cập, nó chạy tới Địa Trung Hải qua Israel. Google đã phân chia dự án thành hai phần riêng biệt: Blue đi qua Israel và kết nối với châu Âu, trong khi Raman kết nối với Ả Rập Saudi trước khi đi dọc theo Ấn Độ.

Cuối cùng, Ai Cập sẽ mãi là trung tâm của các kết nối Internet giữa Châu Âu và Châu Á. Điều này là do vị trí địa lý không thể thay đổi. Cần phải thực hiện nhiều biện pháp hơn để bảo vệ cáp quang biển, bởi mọi người đều phụ thuộc vào chúng. Giữ cho chúng luôn hoạt động là vô cùng quan trọng đối với an ninh quốc gia và kinh tế của mỗi quốc gia, ông Mauldin nhấn mạnh.

Tham khảo: Wired