BOT (viết tắt của cụm từ tiếng Anh: Build-Operate-Transfer, nghĩa là: Xây dựng - Vận hành - Chuyển giao). Chính phủ có thể mời gọi các công ty tư nhân đầu tư xây dựng trước (build) qua đấu thầu, tiếp theo là khai thác và vận hành (operate) trong một khoảng thời gian, rồi cuối cùng chuyển giao (transfer) cho chính quyền địa phương.
Mô hình đầu tư này đã được áp dụng tại nhiều quốc gia như Pakistan, Thái Lan, Thổ Nhĩ Kỳ, Đài Loan, Bahrain, Ả Rập Xê Út, Israel, Ấn Độ, Iran, Croatia, Nhật Bản, Trung Quốc, Việt Nam, Malaysia, Philippines, Ai Cập, Myanmar và một số bang ở Hoa Kỳ (California, Florida, Indiana, Texas, và Virginia). Trong khi đó, ở một số quốc gia như Canada, Úc, New Zealand và Nepal, thuật ngữ này được thay đổi thành build–own–operate–transfer (BOOT).
Dự án BOT đầu tiên là China Hotel, do tập đoàn Hopewell Holdings Ltd có trụ sở tại Hồng Kông thực hiện vào năm 1979.
Phân loại
BOT bao gồm ba loại hình, tất cả đều dựa trên mô hình công ty tư nhân đầu tư và sau đó chuyển giao cho chính quyền. Điểm khác biệt nằm ở việc công ty có hoạt động thu phí hay không sau khi dự án được khởi công.
- Hợp đồng xây dựng - kinh doanh - chuyển giao (gọi tắt là hợp đồng BOT) là hình thức đầu tư giữa cơ quan nhà nước và nhà đầu tư nhằm xây dựng, kinh doanh công trình kết cấu hạ tầng trong một khoảng thời gian cụ thể. Sau khi hết thời hạn, nhà đầu tư sẽ tiếp tục kinh doanh công trình đó và cuối cùng chuyển giao nó cho cơ quan nhà nước mà không nhận lại bồi hoàn.
- Hợp đồng xây dựng - chuyển giao - kinh doanh (gọi tắt là hợp đồng BTO) là hình thức đầu tư giữa cơ quan nhà nước và nhà đầu tư để xây dựng công trình kết cấu hạ tầng. Sau khi công trình hoàn thành, nhà đầu tư sẽ chuyển giao công trình cho cơ quan nhà nước, và được phép kinh doanh công trình đó trong thời gian quy định để thu hồi vốn đầu tư và lợi nhuận.
- Hợp đồng xây dựng - chuyển giao (gọi tắt là hợp đồng BT) là hình thức đầu tư giữa cơ quan nhà nước và nhà đầu tư để xây dựng công trình kết cấu hạ tầng. Sau khi xây dựng xong, nhà đầu tư sẽ chuyển giao công trình cho cơ quan nhà nước. Chính phủ sẽ hỗ trợ nhà đầu tư trong việc thực hiện các dự án khác để thu hồi vốn đầu tư và lợi nhuận hoặc thanh toán theo thỏa thuận trong hợp đồng BT.
BOOT
BOOT (viết tắt của tiếng Anh: Build-Own-Operate-Transfer, có nghĩa là Xây dựng-Sở hữu-Vận hành-Chuyển giao) khác với BOT ở chỗ thực thể tư nhân sở hữu công trình trong suốt thời gian nhượng quyền. Trong khoảng thời gian này, công ty tư nhân sở hữu và vận hành cơ sở với mục tiêu thu hồi chi phí đầu tư và bảo trì, đồng thời đạt được tỷ suất lợi nhuận tối ưu cho dự án. BOOT thường được áp dụng cho các dự án như đường cao tốc, giao thông công cộng, vận tải đường sắt và phát điện.
BOO
BOO (viết tắt của tiếng Anh: Build-Own-Operate, có nghĩa là Xây dựng-Sở hữu-Vận hành) là một dạng hợp đồng giữa nhà nước có thẩm quyền và nhà đầu tư để xây dựng công trình kết cấu hạ tầng. Sau khi công trình hoàn tất, nhà đầu tư sẽ sở hữu và điều hành công trình trong thời gian nhất định. Nếu không hoàn thành đúng hạn theo hợp đồng, doanh nghiệp có thể bị thanh lý hợp đồng và mất một số quyền lợi đã thỏa thuận.
Khi hết thời hạn sử dụng của các công trình, nhà đầu tư và doanh nghiệp phải ngừng toàn bộ hoạt động của dự án theo quy định của pháp luật.
BTL
BTL (viết tắt của tiếng Anh: Build-Transfer-Lease, có nghĩa là Xây dựng - Chuyển giao - Thuê dịch vụ) là một loại hợp đồng giữa cơ quan nhà nước và nhà đầu tư để xây dựng công trình hạ tầng. Sau khi công trình hoàn thành, nhà đầu tư sẽ chuyển giao công trình cho cơ quan nhà nước và có quyền cung cấp dịch vụ vận hành và khai thác công trình trong thời gian quy định; cơ quan nhà nước sẽ thuê dịch vụ và thanh toán cho nhà đầu tư.
