(Mytour) Không phải ai cũng nắm rõ dĩ hòa vi quý, thực tế đây là một câu có ý nghĩa tốt đẹp và nhân văn, nhưng lại bị hiểu sai, dẫn đến việc tráo đổi nội hàm khó lường.
Khám phá khái niệm Dĩ hòa vi quý
Cổ nhân từng nói: “Dĩ hòa vi quý” để chỉ dẫn cách thức ứng xử trong giao tiếp. Vậy dĩ hòa vi quý thực chất là gì? Nó có nghĩa là mọi chuyện đều nên lấy hòa hợp, hòa khí, hài hòa làm mục tiêu tối thượng. Tức là trong mọi tình huống, mọi người nên coi trọng hòa khí và đối xử với nhau bằng sự chân thành, thân ái.
+ Hòa với chính mình: nghĩa là đủ thấu hiểu để bao dung, không để cảm xúc làm mình tức giận, mà thay vào đó là sự bình tĩnh, nhẹ nhàng và biết lắng nghe.
Chứng kiến bao nhiêu vui buồn, thăng trầm trong cuộc sống, nếu bạn biết kiểm soát lý trí trước cảm xúc, giữ cho nội tâm bình yên, không để những cảm xúc thái quá bộc phát.
Bài học về sự chịu đựng cho thấy rằng để mọi việc tốt đẹp hơn, bạn có thể nhẫn nhịn để cho mọi chuyện qua đi, đó cũng là một điều nên làm. Chúng ta cần biết cư xử hòa nhã và biết tiết chế “cái tôi” của mình để không làm mất hòa khí, duy trì thái độ cầu thị và ứng xử lịch thiệp.
Chứng kiến bao nhiêu vui buồn, thăng trầm trong cuộc sống, nếu bạn biết kiểm soát lý trí trước cảm xúc, giữ cho nội tâm bình yên, không để những cảm xúc thái quá bộc phát.
Bài học về sự chịu đựng cho thấy rằng để mọi việc tốt đẹp hơn, bạn có thể nhẫn nhịn để cho mọi chuyện qua đi, đó cũng là một điều nên làm. Chúng ta cần biết cư xử hòa nhã và biết tiết chế “cái tôi” của mình để không làm mất hòa khí, duy trì thái độ cầu thị và ứng xử lịch thiệp.
+ Hòa giữa người với người và với xã hội: nghĩa là mọi người nỗ lực sống hòa hợp, chấp nhận sự khác biệt lẫn nhau. Từ đó, ta sử dụng cái tâm bình hòa để ứng xử với tất cả. Khi đặt mình vào vị trí của người khác, ta không áp đặt họ làm theo cách của mình, mà cần xem xét vấn đề một cách thấu đáo và rõ ràng.
Chẳng hạn, bạn không cần phải tranh cãi với người có tầm nhìn khác biệt, vì mỗi người có một kiến thức riêng, chỉ nên tập trung vào những điểm chung để cuộc sống hài hòa; còn những khác biệt thì tốt nhất nên im lặng, vì tranh luận không mang lại điều gì tốt đẹp hơn khi ai cũng nghĩ mình đúng.
Chẳng hạn, bạn không cần phải tranh cãi với người có tầm nhìn khác biệt, vì mỗi người có một kiến thức riêng, chỉ nên tập trung vào những điểm chung để cuộc sống hài hòa; còn những khác biệt thì tốt nhất nên im lặng, vì tranh luận không mang lại điều gì tốt đẹp hơn khi ai cũng nghĩ mình đúng.
Tuy nhiên, sự hòa hợp này cũng cần phải có nguyên tắc, không phải mọi điều người khác nói đều đúng, và không nên vô tình tán đồng với những quan điểm sai trái.
+ Hòa với thiên nhiên: con người cần sống hòa hợp với thiên nhiên, không nên tự cho mình quyền thay đổi nó. Bởi vì “Người thuận theo đất, đất thuận theo trời, trời thuận theo đạo, đạo thuận theo tự nhiên”, chỉ khi đó, môi trường sống, tự nhiên và xã hội mới trở nên hài hòa, bền vững và trong lành.
Thờ ơ, cả nể, không dám lên tiếng.Có gì sai khi tranh cãi với mục đích hướng tới HÒA?
hạnh phúc hơn
Vì vậy, đừng để sự hiểu lầm về ý nghĩa của Dĩ hòa vi quý làm cuộc sống của bạn đi lệch hướng. Đừng quá nể nang hay níu giữ một mối quan hệ mà phải cam chịu, không dám lên tiếng trước những điều sai trái hoặc vô tình tiếp tay cho hành vi phi đạo đức. Theo quy luật nhân quả, nếu không ngăn chặn việc xấu, bạn cũng đang gieo nhân xấu cho chính mình.
Thực tế có những người ngại tranh luận và va chạm, họ luôn giữ thái độ trung dung, không muốn làm mất lòng ai, nhường nhịn một cách thái quá, điều này có thể khiến họ trở nên mờ nhạt và dần đánh mất bản sắc của mình.
Vậy trong giao tiếp giữa người với người, làm thế nào để duy trì hòa khí?
Trong cuộc sống, mỗi người có cá tính riêng, mỗi gia đình có văn hóa đặc trưng, và mỗi làng hay đất nước lại có phong tục riêng, do đó những điều 'không khớp' có thể dẫn đến tranh luận, mâu thuẫn.
Nhưng khi chúng ta đặt HÒA lên hàng đầu, nếu chúng ta nói về quan điểm cá nhân với thái độ xây dựng và thấu hiểu, thì không có gì sai cả.
Chỉ cần lấy HÒA làm gốc, dù tranh cãi hay im lặng cũng đều hướng tới mục đích tốt đẹp, từ đó ta có thể tự điều chỉnh hành vi theo hướng tích cực hơn.
Mạnh Tử từng nói: “Thiên thời không bằng địa lợi, địa lợi không bằng nhân hòa”. Nhân hòa chính là sự đồng lòng của con người, là sự kết nối giữa mọi người với nhau.
Chúng ta có thể thấy rằng dĩ hòa vi quý, được xây dựng trên nền tảng đạo đức và lễ nghĩa, đã bị hiểu lầm thành sự xuề xòa hay thỏa hiệp với điều xấu. Tuy nhiên, bạn đã nhận thức được rằng, hòa vi quý trong văn hóa truyền thống phương Đông không phải là không phân biệt giữa tốt xấu và đúng sai. Ngược lại, đó là sự hòa thuận chân chính, dựa trên đức hạnh và lễ nghĩa.
