Buzz
Gặp một quán cà phê mới khai trương, nhân viên đưa menu cho bạn để chọn. Cà phê, trà, đá xay, nước uống...
Gặp một quán cà phê mới khai trương, nhân viên đưa menu để chọn. Cà phê, trà, đá xay, nước uống theo mùa… hàng chục loại thức uống khác nhau khiến bạn phải suy nghĩ. Cảm giác khó chịu khi phải cân nhắc giữa tất cả sự lựa chọn. Cuối cùng, bạn chọn ly cà phê sữa vì quen thuộc.
Hiện tượng này được gọi là Nghịch lý Lựa chọn và đang được quan tâm nhiều hơn trong xã hội ngày nay, khi sự lựa chọn trở nên dễ dàng hơn. Nghịch lý Lựa chọn nói rằng, mặc dù có nhiều lựa chọn nhưng chúng ta vẫn cảm thấy khó khăn và không hài lòng với quyết định của mình.
“Học cách lựa chọn thật khó. Học cách lựa chọn tốt còn khó hơn. Và học cách lựa chọn tốt trong một thế giới có những khả năng không giới hạn còn khó hơn, có lẽ là quá khó” — Barry Schwartz
Nghịch lý Lựa chọn
Nghịch lý Lựa chọn (Paradox of Choice) trở nên phổ biến qua cuốn sách Nghịch lý Lựa chọn: Tại sao Càng nhiều lại Càng ít (2004) của tác giả Barry Schwartz. Ông là một nhà tâm lý học người Mỹ, nghiên cứu về mối quan hệ giữa kinh tế và tâm lý học, quan tâm đến cách các lựa chọn ảnh hưởng đến hạnh phúc của người dân phương Tây. Schwartz cho rằng, mặc dù có nhiều lựa chọn hơn, sự hài lòng không tăng như mong đợi.
Lựa chọn thường được coi là biểu tượng của tự do, càng nhiều lựa chọn, càng nhiều tự do. Nhưng khi có quá nhiều lựa chọn, người ta thường gặp khó khăn và chọn lựa không hiệu quả. Sự thoải mái trong việc lựa chọn một phần tử phù hợp nhất với nhu cầu cá nhân của bản thân.
Tuy nhiên, Schwartz nhận thấy rằng việc có quá nhiều lựa chọn trong thế giới hiện đại thực sự làm giảm sự hài lòng của mọi người với quyết định của họ. Thay vì tăng sự hài lòng, quá nhiều lựa chọn khiến mọi người cảm thấy ít hạnh phúc hơn. Ông giải thích rằng tự do không được kiểm soát có thể dẫn đến cảm giác bị tê liệt.
