1. Tại sao chế độ dinh dưỡng cho người suy thận lại quan trọng?
- Suy thận hoặc tổn thương thận là tình trạng mà thận giảm chức năng hoạt động. Tình trạng này có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của người mắc.

Bệnh suy thận đặc biệt nguy hiểm
+ Đối với các trường hợp suy thận cấp tính, người bệnh có thể hoàn toàn hoặc một phần phục hồi chức năng thận nếu được điều trị kịp thời và đúng cách.
+ Đối với những trường hợp suy thận mạn tính, khả năng phục hồi chức năng thận gần như là không có. Tất cả các phương pháp điều trị chỉ giúp ngăn chặn sự tiến triển của bệnh và phòng tránh nguy cơ biến chứng. Đặc biệt, ở những trường hợp suy thận nặng, khi chức năng thận giảm đến 90% hoặc hoàn toàn mất chức năng, có thể dẫn đến tử vong.
- Trong quá trình điều trị, chế độ dinh dưỡng cho người suy thận được đánh giá là rất quan trọng.
+ Một chế độ ăn khoa học và phù hợp sẽ có ảnh hưởng tích cực đến quá trình thải độc của thận, hỗ trợ thận sản xuất ra những hormone có ích cho cơ thể. Điều này giúp kiểm soát bệnh, ngăn chặn sự tiến triển của bệnh và kéo dài thời gian không cần phải thực hiện chạy thận nhân tạo.
+ Ngược lại, một chế độ ăn không phù hợp có thể gây áp lực lớn lên thận, làm suy giảm hoạt động của thận, tích tụ độc tố trong cơ thể và gây ra những vấn đề nghiêm trọng về sức khỏe.
2. Nguyên tắc về chế độ dinh dưỡng cho người mắc bệnh suy thận
Tùy vào giai đoạn bệnh, các bác sĩ sẽ hướng dẫn bệnh nhân đặt ra thực đơn phù hợp. Tuy nhiên, cần nắm rõ nguyên tắc về chế độ dinh dưỡng cho người mắc bệnh suy thận như sau:
- Cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cho cơ thể: Người mắc bệnh suy thận cần cân đối để có các bữa ăn đủ năng lượng. Không nên ăn quá nhiều để tránh tăng áp lực lên thận. Trong quá trình ăn uống, cần ăn chậm và nhai kỹ.
Trước khi chế biến, người mắc bệnh cần kiểm tra thông tin dinh dưỡng trên bao bì thực phẩm và điều chỉnh lượng thực phẩm phù hợp với tình trạng sức khỏe. Cũng nên tham khảo ý kiến của các chuyên gia dinh dưỡng để nhận được lời khuyên chi tiết và chính xác.

Người bệnh cần giảm lượng muối trong chế độ ăn
- Giảm muối: Khi tiêu thụ quá nhiều muối, thận sẽ hoạt động cực độ, dẫn đến tình trạng suy thận tiến triển nhanh chóng hơn. Do đó, việc giảm muối trong chế độ ăn là biện pháp bảo vệ sức khỏe của người bệnh.
Thay thế muối bằng các loại gia vị tự nhiên hơn, tăng cường tiêu thụ rau củ tươi. Đồng thời, hạn chế ăn các thực phẩm chế biến sẵn, đồ hộp, rau dưa muối, cá khô,...
- Hạn chế bổ sung Phốt pho và Canxi: Đây là những khoáng chất quan trọng cho cơ thể nhưng trong trường hợp suy thận, việc bổ sung quá nhiều có thể gây dư thừa và tích tụ trong máu, gây ra nhiều vấn đề sức khỏe như cường giáp, xơ vữa mạch máu, loãng xương,…
- Giảm hấp thụ Kali: Người mắc bệnh suy thận cần duy trì cân bằng lượng kali trong cơ thể. Sử dụng quá nhiều Kali có thể gây nguy hiểm. Trong các trường hợp suy thận độ 3 và 4, bác sĩ có thể kê đơn một số loại thuốc giúp loại bỏ kali dư thừa.
Có những thực phẩm chứa ít kali mà bệnh nhân có thể sử dụng như táo, việt quất, súp lơ, rau chân vịt, khoai tây,...

Người bệnh cần uống đủ nước
- Uống đủ nước: Người mắc bệnh suy thận chỉ nên uống đủ lượng nước cần thiết. Uống quá nhiều nước có thể tạo áp lực thêm lên thận khi thải chất lỏng, gây ra vấn đề về huyết áp và tăng nguy cơ suy tim. Ngoài ra, việc uống nhiều nước cũng có thể gây tác động tiêu cực như tích tụ nước trong phổi và gây khó thở.
Các bác sĩ sẽ chỉ định cụ thể về lượng nước cần giảm mỗi ngày cho từng bệnh nhân dựa trên giai đoạn và phương pháp điều trị bệnh. Người bệnh nên uống nước theo từng ngụm để dễ dàng kiểm soát lượng nước tiêu thụ và hạn chế ăn những thực phẩm lỏng như kem, súp, cháo, thạch,...
- Protein: Lượng protein cần giảm sẽ phụ thuộc vào số lần lọc máu. Khi tần suất chạy thận tăng, cần giảm lượng protein nhiều hơn. Ngoài ra, nhu cầu protein cũng tùy thuộc vào trọng lượng cơ thể.
- Chất béo: Nếu tiêu thụ quá nhiều chất béo từ thực phẩm như dầu mỡ, đồ chiên xào,... có thể tạo áp lực lớn cho thận, làm suy thận trở nên nghiêm trọng hơn. Nên chọn các loại chất béo lành mạnh như dầu oliu,...
3. Gợi ý thực đơn phù hợp với bệnh nhân suy thận
Bệnh nhân suy thận nặng khoảng 60kg và chưa lọc thận cần bổ sung khoảng 2100 calo mỗi ngày, protein 10%, tinh bột 65% và lipid 25%. Dưới đây là thực đơn tham khảo:
- Sáng nay, bạn có thể thưởng thức một bữa ăn miến heo ngon lành. Đó sẽ bao gồm 60g miến và 50g thịt heo.
- Cho bữa trưa của bạn:
+ Hãy thưởng thức một bát cơm gạo tẻ nhẹ nhàng, được nấu từ 50g gạo.
+ Đề xuất cho bạn một món gà kho gừng, với 50g gà và 2g gừng.
+ Một tô canh cải xanh sẽ là sự kết hợp hoàn hảo, với 50g cải xanh tươi mát.
+ 5ml dầu ăn và một chút muối, không quá 3g.

Táo là một lựa chọn tốt cho những người bị suy thận
+ 150g táo.
+ 100ml nước.
- Bữa phụ: Có thể ăn khoảng 100g xoài.
- Bữa tối: Súp bí đỏ từ 100g bí đỏ.
Suy thận cần được kiểm soát kỹ lưỡng. Ngoài việc sử dụng thuốc và phương pháp điều trị theo chỉ định của bác sĩ, chế độ dinh dưỡng cũng rất quan trọng. Thực phẩm bổ sung có tác động trực tiếp đến sức khỏe của người bệnh. Vì vậy, họ cần duy trì chế độ ăn uống lành mạnh, duy trì cân nặng ổn định, tập thể dục nhẹ nhàng và có thời gian nghỉ ngơi hợp lý để giảm thiểu nguy cơ phát triển các biến chứng bệnh.
