Đình (Khu vực Á Đông)

Đình (Chữ Hán: 亭; bính âm: tíng) là một cấu trúc truyền thống của Trung Quốc, không có tường bao quanh, thường có hình dạng vuông, chữ nhật, lục giác, bát giác hoặc tròn. Một số đình có thiết kế độc đáo, chẳng hạn như đình Song Hoàn Vạn Thọ tại Thiên Đàn ở Bắc Kinh.

Thông thường, đình được sử dụng để che nắng, mưa hoặc làm nơi nghỉ ngơi tại các khu vực công cộng như công viên, vườn, đền, chùa... Những công trình tương tự dựng trên mặt nước hoặc gần nước gọi là thủy đình hoặc thủy tạ. Vọng đình là những chòi dùng để quan sát.

Trung Quốc

Đình được cho là đã được xây dựng từ thời kỳ nhà Chu (1046–256 TCN), tuy nhiên hiện nay không còn dấu tích của những đình từ thời kỳ này. Sử dụng chữ Hán để ghi lại âm đình đã có từ thời Xuân Thu (722–481 TCN) và Chiến Quốc (403–221 TCN). Vào thời kỳ nhà Hán (202 TCN–220), đình đã được dùng làm tháp canh cũng như văn phòng chính quyền địa phương. Những công trình này thường có ít nhất một tầng không có tường để quan sát toàn cảnh xung quanh.

Trong thời kỳ nhà Tùy (581–618) và nhà Đường (618–907), các quan lại và học giả giàu có đã xây dựng đình, tạ trong vườn của nhà riêng. Vào thời kỳ này, chức năng của đình và tạ chuyển từ thực tiễn sang thẩm mỹ. Chúng không chỉ là nơi nghỉ ngơi và ngắm cảnh mà còn trở thành phần của cảnh quan, vì bản thân chúng cũng là công trình có sức hấp dẫn. Nhiều bức tranh phong cảnh thủy mặc thời nhà Tống (960–1279) vẽ các đình, tạ cô độc của các học giả ẩn cư trong núi non. Với ảnh hưởng của phong cách sống giản dị của các học giả, các vật liệu như tre, cỏ và gỗ được sử dụng thay vì đá như trước đây.

Việt Nam

Tại Việt Nam cũng có những công trình mang đặc điểm tương tự. Ví dụ, tại khu vực Đền Đô có thủy đình dùng để thưởng thức múa rối nước và hát quan họ.

Một số tài liệu cho rằng đình truyền thống tại Việt Nam xuất hiện ở Bắc Bộ từ thời nhà Trần, ban đầu được sử dụng chủ yếu làm nơi nghỉ ngơi cho vua trong các chuyến thị sát. Sau đó, đình được dùng làm nơi thờ cúng thành hoàng và tổ chức các sự kiện làng xã, dần trở thành một công trình đặc trưng riêng của Việt Nam.

Hình ảnh

• Đình, công trình kiến trúc đặc trưng của Việt Nam có mặt tại các thôn và làng.

• Gao Zhenming, Tan Li. Những Di Sản Cổ Trung Quốc. Bắc Kinh: Nhà Xuất Bản Công Nghiệp Xây Dựng Trung Quốc, 2005.
• Li Qinlang. Minh Họa Kiến Trúc Cổ Đài Loan. Đài Bắc: Yuanliu, 2003.