
' Phần cuối: Elon Musk - Người lãnh đạo phức tạp '
Musk trong vai trò làm lãnh đạo như thế nào? Tôi đã nghe những lời khen ngợi về anh không ít, nhưng cũng có những ý kiến chỉ trích không phải dạng vừa, thậm chí cảm thấy buồn bã... Tuy nhiên, thường thì tôi gặp cả hai tình trạng đó ở một người.
Các nhà máy Tesla (ở phía bắc California) và SpaceX (phía nam California), ngoài quy mô lớn và ấn tượng, còn có nhiều điểm tương đồng với nhau.
Cả hai nhà máy đều trang trí lịch lãm, sáng sủa với tông màu sơn trắng và trần nhà cao. Cả hai đều có vẻ ngoài giống như các phòng thí nghiệm hơn là nhà máy truyền thống. Ở cả hai địa điểm, kỹ sư và công nhân kỹ thuật được sắp xếp làm việc chung trong cùng một khu vực để họ có thể hợp tác mạnh mẽ hơn, thuận tiện hơn cho việc giao tiếp. Musk tin rằng những người tạo ra máy cần phải làm việc gần chỗ sản xuất của chúng. Trong khi môi trường nhà máy truyền thống không phù hợp cho kỹ sư ngồi trước máy tính, hay môi trường văn phòng truyền thống không phù hợp cho nhân viên kỹ thuật làm việc tay chân, thì một phòng thí nghiệm trang nhã, hiện đại sẽ phù hợp cho cả hai. Ở cả hai nhà máy, hầu hết không có phòng làm việc riêng biệt, mọi người đều tiếp xúc gần gũi với nhau.
Nhà máy này trước đây là của GM và Toyota, sau đó được chuyển nhượng cho Tesla vào năm 2010. Ban đầu, chúng tôi thăm quan toàn bộ nhà máy, và tôi gặp một loạt robot màu đỏ đang sản xuất ô tô.
Ngoài ra, còn có nhiều điều thú vị khác, như một khu vực rộng lớn được sử dụng để sản xuất pin cho ô tô, và một khu khác chứa các cuộn nhôm nặng hàng chục tấn được cắt và hàn vào các xe.
Còn có một máy nén khổng lồ trị giá lên đến 50 triệu USD được sử dụng để nén kim loại với áp lực lên tới 4.500 tấn (tương đương với áp lực của 2.500 chiếc ô tô được đặt lên một điểm cố định).
Nhà máy Tesla đang cố gắng tăng năng suất từ 30.000 ô tô/năm lên 50.000, tương đương với 1.000 chiếc/tuần. Những chiếc ô tô được sản xuất nhanh chóng, vì vậy tôi thực sự kinh ngạc khi biết rằng khi họ mua lại nhà máy này từ Toyota, năng suất của nhà máy này chỉ là 1.000 ô tô/ngày.
Tôi đến thăm nhà máy sản xuất của Tesla và được chứng kiến quy trình tạo ra các mô hình ô tô tuyệt vời. Không thể chụp ảnh nhưng trải nghiệm này thật sự đáng nhớ.
Hôm sau, tôi thăm nhà máy SpaceX và khám phá những công nghệ vũ trụ đỉnh cao. Blogger không được phép chụp ảnh, nhưng kiến thức thu được vô cùng thú vị.
Sau mỗi chuyến viếng thăm, tôi có cơ hội gặp gỡ và trò chuyện với các kỹ sư và nhà thiết kế tài năng tại các công ty này. Mọi người đều thân thiện và thông minh.
Về Elon Musk như một ông chủ, có nhiều đánh giá trái chiều từ cộng đồng mạng.
Thông qua tìm hiểu trên Internet, tôi đã tìm thấy nhiều ý kiến về kinh nghiệm làm việc với Elon Musk trên trang Quora.
Một người cựu nhân viên của SpaceX chia sẻ về một ngày thất bại của việc phóng tên lửa. Elon xuất hiện và khích lệ tinh thần nhân viên, điều này được đánh giá cao.
Sau buổi nói chuyện của Elon, nhân viên cảm thấy như được nâng đỡ từ địa ngục trở về. Đó là sự lãnh đạo mạnh mẽ của Elon.
Một kĩ sư SpaceX nói rằng làm việc với Elon là một thử thách. Elon luôn yêu cầu cao và không dễ dàng hài lòng.
Tìm hiểu trên mạng và từ cuốn tiểu sử về Elon, tôi thấy nhiều ý kiến trái chiều về việc làm việc với ông. Nhưng phổ biến nhất là cảm giác hài lòng với công việc.
Các kỹ sư, nhà thiết kế của Musk cũng chia sẻ rằng Elon luôn muốn mọi thứ phát triển nhanh chóng và tốt đẹp hơn. Ông cũng rất quan tâm đến công bằng trong công việc.
Một người khác phàn nàn rằng họ đã thức khuya nhiều đêm, nhưng vẫn tin rằng làm việc ở đây thật hạnh phúc, hy vọng họ sẽ không bao giờ phải rời đi.
Một lãnh đạo cao cấp nói về việc gặp Musk như sau: “Mỗi cuộc trao đổi đều mang theo rủi ro lớn, vì ông ấy rất cứng đầu và có thể đào sâu vào vấn đề hơn bạn nghĩ, hoặc có kiến thức sâu rộng hơn về một đề tài nào đó.” Cũng chính vị này, từng làm việc tại một công ty công nghệ lớn, nói: “Musk là tỉ phú thực tế nhất mà tôi từng làm việc cùng.”
Nhưng sau đó, tôi nhận ra rằng, cả hai trạng thái cảm xúc ấy, cuối cùng đều gặp nhau ở một điểm là sự kính trọng dành cho Musk.Đa số những người tôi nói chuyện cũng tỏ ra kính trọng ông vì sự trung thực trong con người ông, thể hiện qua sự nhất quán của Musk. Trong những cuộc phỏng vấn suốt một thập kỷ qua, ông luôn nói về cùng một điều, thậm chí còn sử dụng lại chính xác những từ ông đã nói, dù đã trôi qua bao nhiêu năm. Ông nói những gì ông nghĩ, trong mọi tình huống. Một nhân viên thân cận với ông tiết lộ rằng thường sau mỗi cuộc họp hoặc thương thảo, khi còn hai người với nhau, ông thường hỏi ông ta về quan điểm thực sự của mình về những vấn đề được đề cập, và ông nghĩ gì. Mỗi lần đều như vậy, ông đều trả lời chán chường rằng: “Tôi nghĩ những gì tôi đã nói.”
Một số người tôi gặp còn cho biết Musk rất coi trọng sự thật và tính chính xác. Ông không ngần ngại, thậm chí khích lệ, những nhận xét không tích cực về mình, nếu ông cảm thấy nhận xét đó đúng. Nhưng khi báo chí nói sai về ông hoặc các công ty của ông, ông thường quyết định phải gọi họ ra để sửa sai. Ông không thích những lời nói mơ hồ như “Nghiên cứu đã chỉ ra rằng” hoặc “Giới khoa học không đồng ý”. Ông cũng rất kiêng nhẫn trong việc không quảng cáo cho Tesla, trong khi quảng cáo gần như là điều bắt buộc với hầu hết các công ty mới, vì ông coi quảng cáo là việc điều khiển người khác và không trung thực.
Trong những yêu cầu khắc nghiệt đối với nhân viên, Elon Musk không chỉ là một kẻ chuyên chế, mà còn là một người trung thực. Dù phải làm việc 80 tiếng mỗi tuần, nhưng nhân viên không phàn nàn bởi CEO của họ cũng làm việc tới 100 tiếng mỗi tuần.
Cuối cùng, trong cuộc trò chuyện với Elon Musk
Bữa trưa với Elon Musk
Sau khi ngồi xuống bàn ăn vài phút, tôi đã bắt đầu đặt câu hỏi đầu tiên, một câu hỏi xoay quanh vụ phóng tên lửa gần đây thất bại. Sự im lặng của Elon khiến tôi bàng hoàng. Tuy nhiên, sau khi tôi tỉnh táo lại, tôi không dám yêu cầu anh nhắc lại.
Sau cùng, tôi đã dũng cảm để thảo luận một cách nghiêm túc với anh, và cuộc trò chuyện kéo dài hai tiếng rất thú vị. Elon Musk quan tâm đến nhiều lĩnh vực khác nhau, từ xe điện đến trí tuệ nhân tạo, thay đổi khí hậu, v.v.
Một trong những điều thú vị mà tôi nhận ra là sự quan tâm của Elon Musk đối với trí tuệ nhân tạo. Anh cho rằng việc tạo ra trí tuệ nhân tạo có thể là một điều nguy hiểm, và an toàn khi sử dụng nó là một trong những vấn đề mà anh quan tâm hàng đầu.
Chúng tôi cũng đã thảo luận về nghịch lý Fermi và lập trình gene, nhưng điều mà tôi không đồng ý với anh là về bản chất của ý thức. Elon cho rằng con người giống như những chiếc máy tính yếu, và nếu có cái gì thông minh hơn con người, thì đó chỉ là một máy tính mạnh mẽ hơn mà thôi.
Chúng tôi cũng đã thảo luận về việc lập trình gene người, nhưng Elon cho rằng việc tái lập trình DNA của loài người là điều cần thiết để giải quyết một số vấn đề lớn của nhân loại.
Trong tất cả, cuộc trò chuyện với Elon Musk đã để lại cho tôi nhiều suy nghĩ và cảm xúc.
