Buzz
VAR đang làm thay đổi bóng đá hiện đại và sẽ tiếp tục tồn tại lâu dài
Trong các trận đấu UEFA Euro 2024 diễn ra và sắp tới, công nghệ AI luôn theo dõi mọi động thái của cầu thủ qua hệ thống VAR, giúp trọng tài có cái nhìn rõ hơn về các tình huống trên sân
VAR đã gây tranh cãi từ khi được áp dụng chính thức, với cách sử dụng khác nhau của trọng tài và những quyết định gây tranh cãi
Trước khi vòng chung kết Euro 2024 diễn ra, Premier League đã bỏ phiếu quyết định tiếp tục áp dụng VAR trong tương lai, với sự ủng hộ mạnh mẽ từ phía các câu lạc bộ
Tại World Cup 2022 tại Qatar, VAR đã tích hợp thêm tính năng AI và chip theo dõi thời gian thực trong bóng để mang đến những quyết định chính xác nhất. Euro lần này, VAR tiếp tục được nâng cấp
Phóng viên Sumeet Kilkarni từ tạp chí khoa học Nature đã có cuộc phỏng vấn với chuyên gia vật lý thể thao John Eric Goff để thảo luận về Euro 2024, công nghệ AI và sự phát triển của VAR
AI quan sát một trận đấu bóng như thế nào?
Khi nhắc đến 'trí tuệ nhân tạo', nhiều người nghĩ đến một thực thể có tri giác làm việc cùng con người. Nhưng thực tế, đó chỉ là các thuật toán và máy móc có khả năng xử lý lượng lớn dữ liệu mà trọng tài không thể tiếp cận.
Trên sân bóng, 10 camera dưới mái vòm theo dõi 29 vị trí trên cơ thể của mỗi cầu thủ. Với 22 cầu thủ trên sân, sẽ có hơn 600 điểm đang chuyển động, dữ liệu này được xử lý với tốc độ 50 lần mỗi giây.
Các camera này cho phép xác định vị trí các cầu thủ, bóng và tốc độ di chuyển của chúng, cũng như các bộ phận cơ thể của các cầu thủ trong thời gian thực.
VAR sử dụng những thông tin gì từ quả bóng?
Bên trong quả bóng có một cảm biến nhỏ kết nối với lớp vỏ ngoài, ghi nhận vị trí và chuyển động của nó với tần số 500 hertz, nhanh hơn 10 lần so với camera trên sân.
Dữ liệu từ con chip trong quả bóng kết hợp với hình ảnh từ camera để xác định vị trí của bóng liên quan đến cơ thể của cầu thủ. Điều này rất quan trọng trong những tình huống tranh cãi như bàn thắng hay chạm tay.
Trường hợp nổi tiếng của Cristiano Ronaldo ghi bàn cho đội tuyển Bồ Đào Nha tại World Cup vừa qua là một ví dụ. Mặc dù anh có vẻ như đã đánh đầu vào lưới, nhưng con chip cho thấy quả bóng không chạm vào anh, vì vậy bàn thắng được ghi cho đồng đội của anh.
Trọng tài sử dụng thông tin này như thế nào?
Ứng dụng chính của công nghệ là phát hiện việt vị tự động. AI có thể tạo ra hình ảnh 3D từ 29 điểm dữ liệu thu thập được từ mỗi cầu thủ, giúp xác định rõ hơn phần cơ thể gây ra lỗi việt vị.
Đối với công nghệ goal-line, giúp xác định liệu bàn thắng đã được ghi hay chưa và có thể thấy những trường hợp mà camera không nhìn thấy. Hệ thống có thể xây dựng hình 3D của quả bóng để xác định xem nó đã vượt qua vạch vôi hay chưa.
AI có thể đưa ra các quyết định này nhanh chóng để trọng tài biết cầu thủ có việt vị hay ghi bàn hay không. Thời gian xử lý hiện tại chỉ còn dưới nửa phút, nhanh hơn nhiều so với phương pháp trước đây.
Con chip có ảnh hưởng đến đường bay của quả bóng không?
Không, con chip được đặt ở trung tâm quả bóng, không gây ra sự bất đối xứng trong khối lượng và không ảnh hưởng đến đường bay của bóng.
Về trọng lượng, luật chơi quy định quả bóng phải nặng từ 410 đến 450 gram khi bắt đầu trận đấu. Con chip chỉ nặng khoảng 14 gram và không ảnh hưởng đến nó. Quả bóng đã được kiểm tra cẩn thận với các cú sút và áp lực mà nó phải chịu.
Công nghệ mới có thể có lỗi không?
Thực tế, luôn có những khía cạnh cần làm rõ: liệu có đủ camera không? Mỗi camera có độ rộng để ghi lại từng chi tiết nhỏ nhất của hành động không?
Ngay cả khi sử dụng các thuật toán để tạo ra hình ảnh, vẫn có thể có một số lỗi; 29 điểm không thể đại diện cho tất cả các điểm trên cơ thể của cầu thủ, dẫn đến sai số nhỏ, dưới nửa centimet.
VAR làm thay đổi vai trò của trọng tài như thế nào?
Tôi nghĩ phần quan trọng của công nghệ VAR là từ “bán tự động”. Quyết định cuối cùng vẫn luôn có yếu tố con người. AI không thể biết được ý định của cầu thủ.
Nếu tay của một cầu thủ chạm vào bóng, VAR sẽ báo cho trọng tài biết. Tuy nhiên, nó không thể xác định chính xác đó là tay hay không. Do đó, trọng tài có thể xem lại video để quyết định liệu đó là tình huống cố ý hay không, để rồi quyết định trả thẻ vàng hay thẻ đỏ. Điều này vẫn mang tính chủ quan và sẽ luôn dẫn đến tranh cãi từ phía người hâm mộ.
Tương lai của trọng tài sẽ ra sao? Có thể tự động hóa toàn bộ công việc này không?
Tôi không nghĩ trong tương lai gần chúng ta sẽ thấy trọng tài robot. Các quyết định như xác định lỗi, phạt thẻ vàng hay thẻ đỏ vẫn cần sự can thiệp của con người.
Về tương lai, tôi nghe nói về các ý tưởng thú vị như kính áp tròng thực tế ảo mà trọng tài có thể sử dụng để hiển thị các dữ liệu do AI cung cấp trong thời gian thực. Điều này cho thấy sức mạnh tính toán ngày càng nhanh giúp xử lý các tập dữ liệu lớn và tạo ra dữ liệu một cách nhanh chóng.
