Gà Mía

Gà Mía là giống gà bản địa của Việt Nam, có nguồn gốc từ xã Phùng Hưng, huyện Tùng Thiện, tỉnh Sơn Tây, hiện thuộc xã Đường Lâm, thị xã Sơn Tây, Hà Nội (Làng cổ Đường Lâm). Đây là đặc sản nổi tiếng của Hà Tây. Giống gà này có lịch sử lâu đời và tên gọi gà Mía gắn liền với những địa danh truyền thống của xứ Đoài như chợ Mía, chùa Mía. Ngoài việc được dùng trong các lễ hội làng, gà Mía còn được sử dụng trong các nghi lễ cưới hỏi.

Đặc điểm

Gà Mía có cơ thể lớn, trọng lượng nặng, với lông đỏ tươi, ngực và đùi nở nang, mào cờ đứng thẳng. Thịt gà thơm ngon, vị đậm đà và da giòn, săn chắc, ít mỡ. Gà Mía có khả năng tự tìm kiếm thức ăn tốt và có sức đề kháng cao nhờ vào hoạt động thể chất thường xuyên.

Khối lượng

Gà Mía là giống gà chuyên thịt với vóc dáng to lớn và cơ thể khá thô, có chân to và di chuyển chậm chạp. Khi mới nở, gà con nặng khoảng 32g. Ở tuổi 4 tháng, con trống đạt khoảng 1,8 kg, con mái 1,2 kg. Đến 6 tháng tuổi, con trống có thể nặng tới 2,5 kg, con mái khoảng 1,5 kg. Khi trưởng thành, gà nặng từ 2,5 đến 2,7 kg, con trống có thể đạt 3 kg, còn con mái nặng từ 1,5 đến 1,8 kg. Thời gian để gà đạt trọng lượng thịt là khoảng 5 tháng. Mỗi lứa, gà Mía đẻ hơn 10 quả trứng.

Màu sắc

Gà trống có bộ lông đỏ sẫm với những điểm đen ở đuôi, đùi và lườn, cùng với hai hàng lông cánh xanh biếc. Gà mái có lông màu vàng nhạt với các điểm đen trên cánh và đuôi, lông cổ có màu nâu. Gà Mía có mắt sâu, mào đơn, chân có ba hàng vảy, da đỏ với lông gà trống màu tía và lông gà mái màu nâu xám hoặc vàng. Màu lông của gà Mía khá đồng nhất và tốc độ mọc lông khá chậm, phải đến 15 tuần tuổi gà trống mới có bộ lông đầy đủ.

Đẻ trứng

Gà Mía bắt đầu đẻ trứng khá muộn, khoảng từ 7-8 tháng tuổi, với sản lượng trung bình từ 50 đến 55 quả trứng mỗi mái trong một năm. Trọng lượng mỗi quả trứng dao động từ 50 đến 55 g. Tỷ lệ trứng có phôi đạt 88%, tỷ lệ ấp nở 83%, và tỷ lệ gà con sống sót đến 8 tuần tuổi là 98%. Gà Mía có sản lượng trứng trung bình khoảng 70 quả mỗi mái mỗi năm, với tỷ lệ trứng có phôi và ấp nở đạt từ 70 đến 75%. Mặc dù chúng có sức khỏe tốt và phù hợp với việc chăn nuôi thả vườn, tuổi đẻ muộn và sản lượng trứng thấp đã khiến gà Mía hiện nay chủ yếu được nuôi để lấy thịt.

Thịt gà

Thịt gà Mía nổi bật với hương vị thơm ngon, da giòn, ít mỡ dưới da và vị ngọt đậm đà. Thịt gà mềm, chắc, màu trắng và da vàng, mang lại cảm giác giòn và đậm ngọt khi ăn. Ngoài albumin và chất béo, thịt gà Mía còn chứa nhiều vitamin A, B1, B2, C, E, axit, canxi, phốt pho và sắt. Hàm lượng protein và amino axit trong thịt gà có tác dụng tích cực đến não bộ, cải thiện huyết áp và nhịp tim. Theo Đông Y, thịt gà còn được dùng để chữa băng huyết, xích bạch đới, lỵ, ung nhọt, và là thực phẩm bổ âm cho tỳ vị, bổ khí, huyết và thận. Đặc biệt, thịt gà là món ăn bổ dưỡng cho người bệnh lâu ngày, dạ dày yếu, và giúp trừ phong.

Trên thị trường

Hiện nay, trên thị trường xuất hiện gà Trung Quốc được giả làm gà Mía. Với giá chỉ 130.000 đồng/con, người tiêu dùng có thể mua được gà Mía đã được luộc sẵn để thưởng thức. Tuy nhiên, nhiều người buôn gà có kinh nghiệm nghi ngờ rằng đây là gà nhập từ Trung Quốc, được bảo quản bằng nhiều loại hương liệu trước khi nhập về Việt Nam. Gà Mía Trung Quốc có giá từ 45.000 đến 50.000 đồng/kg. Loại gà này đã qua sơ chế và được bảo quản lâu trước khi được bán ra thị trường.

Gà công nghiệp thường có ít lông, nhiều mỡ, khi nấu ra nhiều nước và thịt thì bở, dễ dàng phân biệt với gà ta. Ngược lại, gà Mía Trung Quốc có da giòn, thịt dai và trọng lượng nhẹ, giống với gà ta, khiến người tiêu dùng khó phân biệt. Thịt gà Trung Quốc có da dai và giòn nhưng không thơm, nước nấu không ngọt. Gà Trung Quốc thường là gà già, nuôi nhốt lâu để lấy trứng nên lông xù xì, màu nâu, trọng lượng tương đối. Gà ta có lông vàng óng mượt và mào đỏ.

Chú thích

• Thông tin về Gà Mía có thể được tìm thấy tại Wikispecies