Liệt kê các điểm tương đồng và khác biệt giữa việc sử dụng biện pháp điệp từ, điệp ngữ so với việc lặp lại cấu trúc, cùng đưa ra ví dụ minh họa cho mỗi trường hợp.
Bài 1
Trả lời Câu hỏi 1 trang 53 trong sách bài tập Văn lớp 11 Chân trời sáng tạo
Liệt kê các điểm tương đồng và khác biệt giữa việc sử dụng biện pháp điệp từ, điệp ngữ so với việc lặp lại cấu trúc, cùng đưa ra ví dụ minh họa cho mỗi trường hợp.
|
|
Biện pháp điệp từ, điệp ngữ |
Biện pháp lặp cấu trúc |
|
Điểm giống nhau |
|
|
|
Điểm khác nhau |
|
|
|
Ví dụ |
|
|
Phương pháp giải:
Đọc lại kiến thức về biện pháp điệp từ, điệp ngữ cùng với biện pháp lặp cấu trúc
Lời giải chi tiết:
|
|
Biện pháp điệp từ, điệp ngữ |
Biện pháp lặp cấu trúc |
|
Điểm giống nhau |
- Đều là những biện pháp tu từ làm tăng biểu cảm cho sự diễn đạt. Đều sử dụng lặp lại những yếu tố ngôn ngữ để nhấn mạnh, khẳng định một nội dung nào đó.
|
|
|
Điểm khác nhau |
Lặp lại 1 từ hoặc 1 cụm từ trong câu, trong đoạn |
Lặp lại một kết cấu ngữ pháp trong vế câu, trong câu, trong đoạn |
|
Ví dụ |
Chuyện kể từ nỗi nhớ sâu xa Thương em, thương em, thương em biết mấy.
|
Cô đi đi. Cô lại lại. Cô uốn éo. Cô thướt tha. |
Bài 2
Trả lời Câu hỏi 2 trang 53 trong sách bài tập Văn lớp 11 Chân trời sáng tạo
Phân tích những cấu trúc lặp lại trong bài thơ Gai (Mai Văn Phấn) và đánh giá tác dụng của chúng.
Phương pháp giải:
Nhớ lại kiến thức về biện pháp tu từ lặp cấu trúc
Đọc kỹ bài thơ Gai (Mai Văn Phấn)
Lời giải chi tiết:
- Phép lặp đầu tiên: Bình minh /Hoa hồng nở sớm/Chiều tà / Gai đâm mộng mị.
- Phép lặp thứ hai: Vết sẹo/ Xanh biếc lên thế/ Gai/ Trong hồn hoa đơn.
→ Ý nghĩa: Sắp xếp cấu trúc thơ kép nhấn mạnh sự song song và đối lập giữa cái đẹp và nỗi đau, thành quả sáng tạo và những tổn thương phải trải qua để đạt được thành quả đó.
Câu 3
Trả lời Câu hỏi 3 trang 53 SBT Văn 11 Chân trời sáng tạo
Chỉ ra biện pháp tu từ lặp cấu trúc trong những ví dụ dưới đây, trong đó, hãy xác định phép lặp đối
(Tác giả: Nam Cao, từ truyện Bài học quét nhà)
b.Anh em đừng nghĩ Tết tôi nghèo,
Tiền bạc trong kho chưa lĩnh tiêu.
Rượu cúc nhận đem, hàng biếng quẩy,
Sen vẫn thắm, giá cứ ngẩng cao.
Bánh chưng sắp gói, lòng rung động.
Giò lụa chưa xong, sợ hỏng rày.
Thế thì thôi, Tết khác làm sao?
Anh em đừng nghĩ Tết này tôi cơ cực.
(Trần Tế Xương, Tết vui)
Chiến lược giải:
Đọc và ghi nhớ kiến thức về biện pháp tu từ lặp cấu trúc
Chăm chỉ đọc 2 đoạn văn
Lời giải chi tiết:
a. Sự lặp cấu trúc: “Nói một mình, mắng! Vấp ngã, mắng! Đi chậm, mắng! Bữa ăn không có thức ăn, ngả ngốn không ăn được, mắng!...” → Đẩy mạnh sự lặp đi lặp lại và leo thang của việc la mắng phi lý từ người mẹ.
b. Trong bài thơ này, việc sử dụng lặp lại cấu trúc ngữ pháp tạo ra một sự tương phản về từ ngữ và thanh điệu, tạo nên sự đối lập. Đây là sự đối lập giữa hai dòng thơ 7 chữ:
- Rượu cúc nhận đem, hàng biếng quẩy,/Trà sen mượn hỏi, giá còn kiêu.
- Bánh chưng sắp gói, e nồm chảy/Giò lụa toan làm, sợ nắng thiu.
→ Tác dụng: Nhấn mạnh nguyên nhân của việc thiếu thốn các món ngon trong ngày tết (do những yếu tố về mặt khách quan chứ không phải là do nghèo) để tạo ra tiếng cười hài hước.
