1. Khó thở là dấu hiệu của gì?
1.1. Khó thở là gì?
Khó thở là khi cảm thấy ngực nặng nề, đau nhức và không thoải mái khi hít thở. Điều này có thể xảy ra khi tập thể dục, làm việc cường độ cao, hoặc khi môi trường không khí ô nhiễm. Khó thở cũng có thể là biểu hiện của nhiều bệnh lý khác nhau, và cần phải tìm ra nguyên nhân để điều trị kịp thời để tránh các biến chứng có hại cho sức khỏe.
1.2. Nguyên nhân gây khó thở là gì?
- Bệnh về tim mạch
Các bệnh như nhồi máu cơ tim cấp, thông liên nhĩ, hẹp 2 lá, động mạch vành, suy tim,... thường gây ra triệu chứng khó thở. Đặc biệt, suy tim có thể gây khó thở qua 2 cơ chế: tạo phù hoặc làm giảm lượng oxy trong máu, kích thích receptor ở phổi.
- Bệnh về thần kinh cơ
Bệnh nhân mắc các bệnh như xơ cứng cột sống, nhược cơ, loạn dưỡng cơ,... thường Bị khó thở. Ngoài ra, các rối loạn về thần kinh cơ cũng khiến cho hệ thần kinh trung ương cần tín hiệu để kích hoạt các cơ yếu, dẫn đến việc tăng cường hô hấp nên bệnh nhân thường xuyên gặp tình trạng khó thở.

Vấn đề về tim mạch thường khiến bệnh nhân cảm thấy khó thở
- Sự thiếu hụt máu
Khi lượng hemoglobin giảm xuống dưới mức 8 - 10g/dl, cơ thể sẽ phát triển cơ chế bù trừ để đối phó với việc máu không có đủ oxy. Điều này có thể được giải thích cụ thể như sau: để đáp ứng với tình trạng máu không đủ oxy, cơ thể sẽ tăng nhịp tim và tạo áp lực lên tâm thất trái.
- Bệnh hen suyễn
Hen được xem là một trong những nguyên nhân gây ra tình trạng khó thở do liên quan đến sự tăng cường cảm giác gắng sức và kích thích từ receptor đường hô hấp trong phổi. Sự tăng công thở là do sự phù nề trong đường hô hấp và co thắt phế quản dẫn đến khó thở. Ngoài ra, khi khí trong phổi bị kẹt, điều này sẽ thay đổi hình dạng của cơ hoành. Điều này ảnh hưởng đến khả năng căng giãn của cơ hoành, làm giảm khả năng co lại của phổi, tăng cường tải cơ học dẫn đến kích thích tín hiệu thần kinh động cơ hô hấp và nhiều người cảm thấy khó thở.
- Bệnh thận
Bệnh lý ở thận có thể dẫn đến tình trạng khó thở do gắn liền với tình trạng quá tải thể tích, thiếu máu và chuyển hóa.
- Rối loạn nội tiết
Rối loạn nội tiết, đặc biệt là cường giáp thường đi kèm với khó thở do sự tăng hoạt động của tuyến giáp. Khó thở cũng có thể xuất hiện cùng với suy tim ở giai đoạn muộn của bệnh.
- Nhiễm trùng máu
Trong giai đoạn ban đầu của nhiễm trùng máu thường đi kèm với tăng thông khí và khó thở. Điều này xảy ra do tác động trực tiếp của chất trung gian lên cơ thể, ảnh hưởng đến các động mạch cảnh và trung tâm hô hấp trong não; thiếu máu trong mô; nhiễm toan.
2. Giải pháp xử lý tình trạng khó thở
2.1. Đặt chẩn đoán cho khó thở
Để xác định nguyên nhân của khó thở, bác sĩ thường yêu cầu thực hiện các kiểm tra sau đây:

Việc chụp X-quang tim phổi có thể giúp xác định nguyên nhân gây khó thở
- Xét nghiệm: huyết thanh máu, chức năng gan - thận (thực hiện khi các kiểm tra khác không đưa ra kết quả cần thiết cho việc chẩn đoán).
- ECG, đo hô hấp.
- Chụp X-quang tim phổi.
- CT lồng ngực.
- Siêu âm tim.
2.2. Phương pháp điều trị
Cách điều trị được quyết định bởi bác sĩ dựa trên nguyên nhân gây ra tình trạng khó thở ở mỗi bệnh nhân. Ví dụ như:
- Sử dụng thuốc kháng sinh cho các trường hợp nhiễm trùng.
- Điều trị bằng oxy cho các trường hợp bệnh phổi mạn hoặc hen.
- Sử dụng các loại thuốc như beta-blocker, ACE inhibitor, digoxin; thuốc lợi tiểu,...
2.3. Xử lý tại nhà
Bằng cách thực hiện một số biện pháp sau tại nhà, có thể cải thiện tình trạng khó thở:
- Thực hiện hít thở sâu
Nằm phẳng trên một bề mặt, đặt hai tay lên bụng và hít thở sâu bằng mũi để bụng nở ra. Hành động này giúp phổi lấp đầy không khí. Sau đó, nín thở trong vài giây trước khi thở ra từ từ qua miệng cho đến khi không khí trong phổi được thải hết ra ngoài. Thực hiện chuỗi động tác này trong khoảng 5 - 10 phút sẽ giúp cải thiện tình trạng khó thở.

Bài tập hít thở sâu tại nhà có thể giúp cải thiện tình trạng khó thở
- Hít thở nhẹ nhàng
Thả lỏng cơ thể, đặc biệt là phần cổ và vai, sau đó đặt một tay lên bụng, hít thở sâu qua mũi. Sau đó, thở ra qua mũi để đẩy không khí ra ngoài, nếu cảm thấy bụng thụt lại là đúng. Biện pháp này giúp kiểm soát hơi thở và loại bỏ tác nhân gây hại hoặc không khí kẹt trong phổi.
- Hít hơi nước
Đầu tiên, chuẩn bị một bát nước nóng, cho vài giọt tinh dầu khuynh diệp hoặc bạc hà vào. Sau đó, đặt một khăn sạch trên đầu, cúi mặt gần bát nước, hít hơi nước từ bát và thở ra sâu. Lặp lại cho đến khi không còn hơi nước nữa. Hành động này giúp mũi thông thoáng hơn.
- Uống trà gừng
Rửa sạch gừng và thái lát mỏng cho vào cốc nước sôi, đậy kín trong 10 phút rồi uống vào buổi sáng. Có thể thêm mật ong để dễ uống hơn. Trà gừng được coi là biện pháp cải thiện hơi thở hiệu quả.
