Những nghiên cứu mới trên động vật và mô người đang đưa ra những giải thích ban đầu về lý do tại sao biến thể Omicron gây ra bệnh nhẹ hơn so với các biến thể khác của virus SARS-CoV-2.
Trong các thí nghiệm trên chuột và hamster, Omicron gây bệnh ít nghiêm trọng hơn, thường chỉ tác động đến đường hô hấp trên như mũi, cổ họng và khí quản. Biến thể này ít gây tổn thương cho phổi hơn so với các biến thể trước đây thường gây ra tổn thương phổi và chứng khó thở nghiêm trọng.
Vào tháng 11, khi lần đầu tiên báo cáo về biến thể Omicron xuất hiện ở Nam Phi, các nhà khoa học chỉ có thể dự đoán sự khác biệt trong cách hoạt động của nó so với các biến thể khác. Họ chỉ biết rằng Omicron là sự kết hợp đặc biệt và đáng chú ý của hơn 50 đột biến gen.
Trong thời gian gần đây, hàng chục nhóm nghiên cứu đã quan sát mầm bệnh mới trong phòng thí nghiệm, đưa Omicron vào tế bào trong đĩa petri và tiêm virus vào mũi động vật. Mặc dù số ca nhiễm tăng mạnh, số ca nhập viện tăng nhẹ.
Các nghiên cứu ban đầu trên bệnh nhân cho thấy Omicron ít gây ra bệnh nặng hơn các biến thể khác, đặc biệt là ở những người đã được tiêm vắc-xin. Tuy nhiên, những phát hiện này đi kèm với nhiều cảnh báo.

Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng biến thể Omicron gây bệnh nhẹ hơn so với các biến thể trước đó. Ảnh: Reuters
Thí nghiệm trên động vật có thể giải thích rõ hơn về lý do Omicron gây bệnh nhẹ hơn Delta vì nhà khoa học có cơ hội kiểm tra biến thể này trên những động vật giống nhau sống trong điều kiện tương tự.
Hơn nửa tá thí nghiệm mới đây đều kết luận rằng Omicron gây ra bệnh nhẹ hơn so với Delta và các biến thể trước đó của virus.
Ngày 29-12, một nhóm nhà khoa học từ Nhật Bản và Mỹ công bố báo cáo về thí nghiệm trên hamster và chuột nhiễm Omicron hoặc các biến thể trước đó. Theo nghiên cứu, những con nhiễm Omicron ít bị tổn thương phổi, ít sụt cân hơn và ít nguy cơ tử vong hơn.
Nhiều nghiên cứu khác cũng đưa ra kết luận tương tự và cần sự lý giải từ giải phẫu học về lý do Omicron gây bệnh nhẹ hơn.
Tiến sĩ Michael Diamond và nhóm nghiên cứu tại trường ĐH Washington (Mỹ) phát hiện nồng độ Omicron trong mũi của hamster tương tự như các biến thể trước đây, nhưng nồng độ trong phổi chỉ bằng 1/10 hoặc ít hơn.

Omicron khiến phổi ít bị tổn thương hơn so với các biến thể khác. Ảnh: AP
Nhà nghiên cứu tại trường ĐH Hồng Kông cũng phát hiện rằng Omicron phát triển chậm hơn Delta và các biến thể khác dựa trên nghiên cứu mẩu mô từ đường thở của con người.
Các phát hiện này cần được theo dõi thông qua các nghiên cứu chi tiết hơn, ví dụ như thí nghiệm trên khỉ hoặc kiểm tra đường hô hấp của người nhiễm Omicron. Kết quả này có thể giải thích tại sao người nhiễm Omicron ít phải nhập viện hơn so với người nhiễm Delta.
Nhiều tế bào trong phổi chứa protein TMPRSS2 trên bề mặt, có thể giúp virus xâm nhập vào tế bào. Tuy nhiên, tiến sĩ Ravindra Gupta và nhóm của ông tìm thấy rằng Omicron không tương tác tốt với TMPRSS2, làm chậm quá trình xâm nhập của virus vào tế bào phổi so với Delta.
Tiến sĩ Gupta cho rằng Omicron chuyển hướng phát triển thành biến thể chủ yếu tác động đến đường hô hấp trên, phát triển mạnh ở cổ họng và mũi. Nếu đúng, điều này có thể dễ dàng lây lan qua giọt bắn và tìm đường xâm nhập vào các vật chủ khác.
