Giám đốc chiến lược sản phẩm VinAI (thuộc Vingroup): Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo tại châu Á.

Tại Việt Nam, khi ai đó so sánh sản phẩm trong nước với tiêu chuẩn quốc tế, nhiều người lại cho rằng đó chỉ là sự “nổ” hoặc “chưa chắc đã thành công”. Tuy nhiên, Giám đốc chiến lược sản phẩm VinAI, Phạm Kim Cương, nhận định rằng những hoài nghi này là dễ hiểu và chính nó là động lực để các công ty công nghệ như VinAI nỗ lực phát triển sản phẩm đạt tiêu chuẩn quốc tế.

Công nghệ điều chỉnh gương tự động, phát hiện người lái say rượu và dấu ấn của Việt Nam tại sự kiện công nghệ lớn nhất thế giới

Đầu tháng 1/2024, tại Las Vegas, MirrorSense - công nghệ điều chỉnh gương tự động dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI) đầu tiên trên thế giới, được phát triển với sự hợp tác của VinAI - đã vinh dự nhận giải thưởng Innovation Award Honoree tại sự kiện công nghệ lớn nhất CES 2024.

MirrorSense không phải là giải pháp duy nhất mà VinAI, công ty công nghệ trong hệ sinh thái của Tập đoàn Vingroup, đã ghi dấu ấn trên thị trường quốc tế. Ông Phạm Kim Cương - Giám đốc chiến lược sản phẩm VinAI - cho biết sau 5 năm nỗ lực, VinAI đã nhận được nhiều sự công nhận từ cộng đồng quốc tế.

* Còn những điều gì về VinAI mà chúng ta chưa biết?

Chúng tôi luôn theo kịp các xu hướng AI - gần đây nhất là Trí tuệ Nhân tạo Tạo sinh, hay Generative AI. Cụ thể, VinAI đang tập trung phát triển những mô hình và giải pháp AI tạo sinh dễ tiếp cận, hiệu quả cao cho cả cá nhân và doanh nghiệp.

Ví dụ, PhoGPT có khả năng hiểu và viết bằng tiếng Việt một cách tự nhiên. Khác với (GPT--turbo) là mã nguồn đóng, PhoGPT là mã nguồn mở, cho phép các tổ chức và doanh nghiệp Việt Nam tự tạo ra mô hình ngôn ngữ lớn riêng của mình. Mô hình chuyển đổi văn bản thành hình ảnh tức thì - SwiftBrush có thể tạo hình ảnh chỉ với một bước, vừa tối ưu hóa công suất tính toán, vừa đảm bảo chất lượng hình ảnh.

Ngoài ra, VinAI cũng đang phát triển một nền tảng AI tạo sinh riêng cho doanh nghiệp. Nền tảng này giúp doanh nghiệp dễ dàng ứng dụng AI để nâng cao hiệu suất làm việc và bảo vệ thông tin khỏi rủi ro rò rỉ dữ liệu nội bộ.

VinAI đã mang ra thị trường quốc tế nhiều giải pháp AI trong lĩnh vực di chuyển thông minh, bao gồm InteriorSense - Hệ thống Giám sát Người lái và Người ngồi trong xe, cùng với SurroundSense - Hệ thống quan sát toàn cảnh 360 độ. Ngoài ra, còn có nhiều tính năng đột phá như: Công nghệ chỉnh gương tự động MirrorSense, Công nghệ phát hiện người lái say rượu DrunkSense, và Công nghệ đỗ xe tự động chỉ với một chạm Touch2Park... Những công nghệ này được phát triển nhằm hỗ trợ lái xe an toàn và nâng cao trải nghiệm lái, góp phần định hình tương lai của các phương tiện thông minh.

* Ở Việt Nam, khi ai đó so sánh sản phẩm trong nước với tiêu chuẩn thế giới, thường bị cho là “nổ” hoặc “chưa chắc đã thành công”. Các anh có gặp phải những phản ứng như vậy không? Các anh xử lý ra sao với những hoài nghi này?

Theo tôi, sự hoài nghi đó là điều dễ hiểu. Trong nhận thức của nhiều người, chúng ta đang chậm hơn so với nhiều quốc gia khác trong phát triển công nghệ. Tuy nhiên, tôi tin rằng đây là động lực để những công ty công nghệ như VinAI cố gắng phát triển những sản phẩm và tính năng tiên tiến đạt tiêu chuẩn quốc tế.

Sau nhiều nỗ lực, VinAI đã vinh dự nhận được nhiều sự công nhận từ cộng đồng quốc tế. Trong lĩnh vực nghiên cứu, với sự nỗ lực liên tục trong 5 năm qua, VinAI đã đóng góp hàng trăm công trình nghiên cứu cho lĩnh vực AI toàn cầu, tất cả đều được công nhận bởi các hội nghị hàng đầu thế giới như CVPR, NeurIPS, và EMNLP.

Giải pháp của VinAI cũng đã nhận được sự đón nhận tích cực từ khách hàng ở Âu Mỹ và giành được nhiều giải thưởng quốc tế, chẳng hạn như công nghệ chỉnh gương tự động bằng AI MirrorSense mà tôi đã đề cập trước đó.

Khát vọng khẳng định vị thế người Việt trong lĩnh vực AI: Cách thu hút nhân tài từ Apple, Google

* Hiện nay, AI trở thành chủ đề hot. Anh nghĩ Việt Nam đang ở đâu trên bản đồ AI thế giới?

Tôi tin rằng Việt Nam hoàn toàn có khả năng cạnh tranh cao trong lĩnh vực phát triển AI trên trường quốc tế. Năm 2022, VinAI đã trở thành công ty nghiên cứu AI đầu tiên của Việt Nam lọt vào Top 20 công ty nghiên cứu và phát triển AI hàng đầu do Thundermark Capital bình chọn.

Đây là một dấu mốc quan trọng, chính thức khẳng định năng lực phát triển AI của chúng ta trên bản đồ toàn cầu. Hiện tại, Việt Nam vẫn duy trì vị trí ấn tượng trong top 30 thế giới về nghiên cứu AI. Rõ ràng, Việt Nam đang vươn lên với những đóng góp đáng kể, đặc biệt trong nghiên cứu và ứng dụng AI. Các sản phẩm và dự án AI từ các công ty như VinAI cũng được công nhận và sử dụng rộng rãi.

* Một lãnh đạo của Meta đã nhận xét rằng Việt Nam có tiềm năng trở thành “Con rồng AI của Châu Á”. Anh nghĩ sao về nhận định này và công nghệ AI tại Việt Nam sẽ thay đổi ra sao trong 5 năm tới?

Tôi tin Việt Nam có khả năng và tiềm năng để tỏa sáng trong phát triển và ứng dụng AI toàn cầu. Để hiện thực hóa điều đó trong 5 năm tới, chúng ta cần ưu tiên bài toán nhân sự. Thế hệ trẻ của chúng ta dám nghĩ dám làm và có tư duy nhạy bén trong toán học, tin học và công nghệ. Tôi đã thấy nhiều học sinh Việt Nam xuất sắc trong các kỳ thi quốc tế.

Tuy nhiên, không phải ai cũng có cơ hội nâng cao kỹ năng trong nghiên cứu và ứng dụng AI. May mắn là có nhiều tổ chức chú trọng đến việc phát triển tài năng AI tương lai. Tại VinAI, chúng tôi đã thành công với chương trình AI Residency đầu tiên tại Việt Nam, tập trung vào việc đào tạo và phát triển thế hệ trẻ. Đã đến lúc cần chú ý hơn đến việc xây dựng cộng đồng và phát triển nguồn nhân lực cho hệ sinh thái AI của Việt Nam.

* Anh cho rằng để phát triển AI, vấn đề nhân sự cần được ưu tiên hàng đầu. Vậy tại VinAI, các anh đang “giải” bài toán nhân sự ra sao?

VinAI đã thu hút được rất nhiều chuyên gia và kỹ sư AI, đặc biệt là các tài năng Việt Nam từ nhiều tập đoàn công nghệ lớn quay trở lại Việt Nam để cùng phát triển ngành trí tuệ nhân tạo trong nước. Đội ngũ của chúng tôi bao gồm nhiều giáo sư, phó giáo sư, tiến sĩ và kỹ sư với nhiều công trình nghiên cứu và phát triển AI có tầm quốc gia và quốc tế.

Theo tôi, điều thu hút nhất ở VinAI chính là cam kết và khát vọng. Tất cả chúng tôi đều tin rằng có thể đưa AI Việt Nam ra thế giới, khẳng định vị thế của người Việt trong lĩnh vực này. Với khát khao tạo ra các giải pháp AI mang tính đột phá không chỉ phục vụ thị trường trong nước mà còn góp phần thay đổi thế giới, VinAI không ngừng nỗ lực phát triển những dự án có tầm ảnh hưởng trong khu vực.

Việt Nam đang đứng trước cơ hội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của Châu Á

* Là một người làm nghiên cứu và phát triển các sản phẩm AI, anh nhận thấy việc nghiên cứu và ứng dụng AI tại Việt Nam đang gặp những thuận lợi và thách thức nào?

Việt Nam hiện đang ở vị thế khá thuận lợi để nghiên cứu và ứng dụng trí tuệ nhân tạo. Chỉ trong năm 2023, hơn 1 tỷ USD đã được đầu tư vào các startup công nghệ tại Việt Nam, tương đương với mức đầu tư vào con rồng công nghệ Singapore. Điều này cho thấy tiềm năng của chúng ta là không thể phủ nhận. Tôi tin rằng Việt Nam đang đứng trước cơ hội trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của Châu Á.

Các doanh nghiệp trong nước ngày càng chủ động trong việc đưa ra các sáng kiến đổi mới sáng tạo. Nhiều dự án đang được triển khai và hứa hẹn sẽ ra mắt trong thời gian tới. Các tập đoàn và công ty cũng đã sẵn sàng đầu tư dài hạn vào AI trong nhiều lĩnh vực thiết yếu như y tế, giao thông thông minh, an ninh, thương mại điện tử và dịch vụ công. Cơ sở hạ tầng trong nước cũng đang được cải thiện nhanh chóng và hiệu quả để theo kịp sự phát triển của AI.

Tuy nhiên, chúng ta cần chú trọng nâng cao chất lượng dữ liệu để huấn luyện AI. AI cần phải học hỏi để ngày càng thông minh hơn, và quá trình học này phụ thuộc nhiều vào dữ liệu đầu vào. Bên cạnh đó, việc áp dụng AI cũng phải gắn liền với việc bảo đảm an toàn thông tin và quản lý dữ liệu cá nhân. Cần có sự đầu tư vào đào tạo và phát triển nguồn nhân lực chất lượng trong lĩnh vực AI để đảm bảo sự phát triển bền vững và tích cực của công nghệ này tại Việt Nam.

* Được biết anh là một trong những thành viên hội đồng thẩm định của giải thưởng BetterChoice Awards năm nay. Một trong những mục tiêu cốt lõi của cuộc thi là tìm kiếm các sản phẩm và dịch vụ mang lại giá trị thiết thực cho người tiêu dùng. Theo anh, AI hiện đang có những ứng dụng nào trong tiêu dùng và người tiêu dùng đang được hưởng lợi gì từ AI? Có hay không việc các doanh nghiệp lợi dụng thuật ngữ AI như một chiến lược Marketing thay vì tập trung vào giá trị thực của sản phẩm?

AI hiện đang có ảnh hưởng lớn đến lĩnh vực tiêu dùng, đây là lĩnh vực có giá trị kinh tế cao và không thể thiếu trong cuộc sống. Ví dụ, trong thương mại điện tử, nhiều ứng dụng đang sử dụng AI để phân tích hành vi của khách hàng và từ đó đưa ra các đề xuất sản phẩm phù hợp với sở thích của từng cá nhân.

Nhiều ứng dụng AI cũng cho phép trải nghiệm sản phẩm ảo thông qua công nghệ thực tế ảo tăng cường (VR) và thực tế ảo (AR). Theo tôi, lợi ích lớn nhất dành cho người tiêu dùng chính là sự tiện lợi và trải nghiệm mua sắm trở nên thú vị và cá nhân hóa hơn.

Về việc một số doanh nghiệp sử dụng AI như một chiêu trò tiếp thị, tôi nghĩ là có. Khái niệm này được gọi là AI washing. Tuy nhiên, tôi tin rằng đây chỉ là một phần nhỏ, còn lại có nhiều doanh nghiệp chân chính, các startup và những người trẻ đang đầu tư thực sự vào AI với mục tiêu mang lại giá trị cốt lõi cho sản phẩm và tạo ra ảnh hưởng tích cực cho người tiêu dùng cũng như xã hội.

Bằng chứng là có rất nhiều ý tưởng khởi nghiệp sáng tạo và có ý nghĩa thực tiễn tham gia BetterChoice Awards. Những ý tưởng và dự án như vậy xứng đáng nhận được sự hỗ trợ để phát triển.

* Xin cảm ơn anh!