Dù bạn có thông minh, can đảm hay siêng năng đến đâu, sẽ có lúc bạn cảm thấy quá tải. Hãy tìm nguồn gốc gây ra “stress” của bản thân để có giải pháp phù hợp giúp bạn nhanh chóng thoát khỏi tình trạng “stress”.
Những phản ứng của cơ thể khi gặp stress
Khi bạn cảm thấy “stress”, não của bạn sẽ bị lấp đầy bởi cảm xúc. Adrenaline và cortisol sẽ tăng cao, cùng với các chất dẫn truyền và hormone khác, nhằm bảo vệ bạn khỏi nguy cơ bị tấn công. Bộ não logic của bạn sẽ tạm thời ngừng hoạt động, khiến bạn mất khả năng nhìn nhận và giải quyết vấn đề một cách hợp lý.
Khi điều này xảy ra, bạn sẽ rất dễ bị tấn công về mặt cảm xúc. Điều này khiến bạn khó nhìn rõ mọi sự việc theo đúng bản chất của chúng. Cơ thể bạn sẽ tự động chuyển sang chế độ tự bảo vệ cho đến khi các nguồn gốc của “stress” dần tiêu tan. Thế nhưng, bạn vẫn sẽ gặp phải những phản ứng tự vệ như lo lắng, trầm cảm, mệt mỏi, cũng như các vấn đề khác về sức khỏe từ bệnh tim đến suy giảm hệ miễn dịch.
Trong các loại “stress”, “stress” liên quan đến công việc là yếu tố quan trọng nhất gần đây. Các nghiên cứu ước tính chỉ riêng ở Mỹ, “stress” đã gây thiệt hại hơn 300 tỷ USD mỗi năm cho nền kinh tế và là nguyên nhân của hơn 120,000 vụ tử vong mỗi năm. Do đó, đối phó với “stress” không chỉ là vấn đề sống còn mà còn ảnh hưởng đến hạnh phúc, sức khỏe và năng suất làm việc của chúng ta.
Chinh phục stress một cách hoàn toàn
“Stress” xuất hiện khắp mọi nơi và không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, cách chúng ta đối mặt với nó lại khác nhau. Khả năng kiểm soát tình hình căng thẳng phản ánh sự kiên cường của chúng ta. Để kiểm soát stress, hãy tự hỏi bạn sẽ phản ứng như thế nào khi đối mặt với áp lực:
- “Stress” ảnh hưởng đến sức khỏe của bạn như thế nào? (Ví dụ: cảm giác căng thẳng, đổ mồ hôi, đau dạ dày, đau đầu, v.v.)
- “Stress” ảnh hưởng đến tâm trạng của bạn như thế nào? (Ví dụ: mất kiểm soát?)
- Bạn giảm thiểu “stress” như thế nào? (Ví dụ: thiền, yoga, đọc sách, v.v.)
Xác định nguyên nhân kích hoạt “stress” là yếu tố quan trọng giúp bạn cải thiện cảm xúc và khả năng chịu đựng. Trí tuệ cảm xúc là khả năng hiểu và điều chỉnh cảm xúc của bản thân, nhận biết và thích ứng với cảm xúc để điều chỉnh hành vi. Trí tuệ cảm xúc quyết định cách bạn phản ứng với người khác, duy trì mối quan hệ, động lực, ra quyết định, kiểm soát cảm xúc, ảnh hưởng đến người khác, và nhiều hơn nữa. Càng mạnh mẽ cảm xúc, hành vi của bạn càng dễ bị chi phối.
Ví dụ, một ngày làm việc căng thẳng có thể bao gồm nhiều cuộc họp, thời hạn và áp lực khác. Hãy tưởng tượng một đồng nghiệp làm bạn bối rối khi thông báo rằng bạn đã bỏ lỡ một thời hạn quan trọng. Vai bạn nặng lên, bạn bắt đầu đổ mồ hôi, lòng bàn tay ẩm ướt và dạ dày căng ra. Trong ví dụ này, bạn đã bị kích hoạt stress khi thể hiện dấu hiệu bối rối. Nếu không cẩn thận, bạn có thể tác động xấu đến mọi thứ xung quanh suốt cả ngày làm việc còn lại.
Một số nguyên nhân phổ biến gây ra “stress” bao gồm:
- Công việc
- Con cái
- Tài chính
- Mối quan hệ
- Bệnh tật
- Làm việc quá sức
- Cô đơn
- Vấn đề gia đình
- Mất cân bằng giữa công việc và cuộc sống
Tuy nhiên, khi bạn nhận biết được nguyên nhân gây ra “stress”, bạn sẽ học được cách kiểm soát căng thẳng của mình. Sử dụng các câu hỏi sau để xác định nguồn gốc gây stress cho bạn:
- Tôi tức giận khi_________
- Tôi cảm thấy quá tải khi______
- Tôi bị xúc phạm khi__________
- Tôi cho rằng điều này không tôn trọng đối với__________
- Trong công việc, tôi mong muốn mọi người sẽ____________
- Tôi cảm thấy bực tức khi___________
- Tôi sẽ bực mình khi đi làm và____________
Về cơ bản, chúng ta thường đưa ra giả định về ý định của người khác và đổ lỗi cho hành động của họ. Khi họ thể hiện hành vi khiến chúng ta không hài lòng, chúng ta thường xem đó là một khuyết điểm cá nhân của họ. Nhưng chúng ta không nhận ra rằng khi ta đánh giá người khác, ta cũng đang tăng lên căng thẳng bên trong.
Do đó, khi ai đó làm gì đó hoặc nói điều gì đó gây ra stress cho bạn, hãy học cách hiểu và chấp nhận cảm xúc của mình. Tìm những suy nghĩ tích cực và giả định tốt đẹp hơn về hành vi của họ. Ví dụ, nếu một đồng nghiệp thông báo rằng bạn đã bỏ lỡ deadline, hãy tưởng tượng điều khác đi. Hãy giả định rằng họ chỉ đang cập nhật tình hình và không có ý gì khác. Chúng ta là con người và mắc phải lỗi lầm. Mọi thứ sẽ dễ chịu hơn nếu bạn suy nghĩ theo cách khác.
Khi bạn tập trung vào nhìn nhận mọi thứ tích cực, bạn sẽ thấy mọi thứ trở nên dễ dàng hơn rất nhiều. Điều này không chỉ giúp giảm căng thẳng mà còn làm tăng tính lạc quan của bạn. Bạn sẽ cảm thấy hạnh phúc hơn, làm việc hiệu quả hơn và quan trọng hơn là trở nên kiên cường hơn.
Để áp dụng điều này, hãy suy nghĩ về một nguyên nhân gây ra căng thẳng cho bạn và xử lý cảm xúc của mình bằng cách sử dụng các câu hỏi sau:
- Ảnh hưởng của điều này đến thể chất, cảm xúc và tâm lý của tôi như thế nào?
- Gì đã gây ra những phản ứng cảm xúc này?
- Tôi có thể làm gì để xử lý và kiểm soát những phản ứng cảm xúc của mình tốt hơn?
Khả năng chịu đựng là một bộ kỹ năng cần được rèn luyện thường xuyên. Mặc dù căng thẳng không thể tránh khỏi trong cuộc sống nhưng việc nhận biết nguyên nhân gây ra căng thẳng sẽ giúp bạn luôn kiểm soát được mình. Bạn sẽ cảm nhận mình trở nên kiên nhẫn hơn, ít căng thẳng hơn và dễ dàng kiểm soát mọi vấn đề. Bằng cách thực hành những kỹ năng này, bạn không chỉ giảm căng thẳng mà còn tăng cường trí tuệ cảm xúc và sự kiên nhẫn.
— Chuyên gia Nhân sự / Theo Harvard Business Review —
