Buzz
GM được cho là đang tiến triển chậm hơn các đối thủ trong cuộc đua xe điện.
Cách đây 5 năm, Mary Barra - CEO của General Motors - được đánh giá là một người dám dấn. Bà đã công bố kế hoạch chi 20 tỷ USD để phát triển một dòng xe điện gồm 20 mẫu vào năm 2023. Cam kết này được Barra đảm bảo dựa trên một loại pin mới mà GM gọi là Ultium.
Chỉ sau một đêm, các nhà đầu tư không còn xem GM là một câu chuyện kỳ diệu của thế kỷ 20 mà thay vào đó họ coi GM như một thách thức lớn với Tesla.
Tuy nhiên, trong khoảng thời gian đó, GM đã tụt lại so với các đối thủ chính. Ford Motor đã giới thiệu Mustang Mach-E vào năm 2019 và đầu năm nay, phiên bản xe bán tải F-150 chạy điện đã trở thành mẫu xe bán chạy nhất tại Mỹ.
Tập đoàn Hyundai Motor và Kia Corp. của Hàn Quốc đã mạnh tay với một cặp xe điện có giá chỉ hơn 40.000 USD. Và việc Volkswagen tung ra một loạt các mẫu xe đầy tham vọng với nền tảng EV chuyên dụng của riêng mình cũng đã bắt đầu với hai mẫu xe dành cho thị trường toàn cầu. Dĩ nhiên, Chevrolet đã ra mắt 1 mẫu xe điện có tên Bolt vào năm 2016 và một mẫu Hummer vào năm ngoái. Tuy nhiên, cho đến nay, Ultium vẫn chưa thể hiện được kết quả.
Những người trung thành với GM cho rằng điều này không sai, công ty đang theo đuổi một chiến lược có chủ ý hơn - rằng phần quan trọng của họ là một nền tảng xe điện chuyên dụng và các nhà máy đi kèm. Nhà máy pin Ultium đầu tiên của Barra đã được khai trương trong tháng này và nhà máy thứ hai sẽ được mở vào cuối năm sau.
Trong kế hoạch của bà, GM tập trung vào việc phát triển phiên bản điện của mẫu bán tải hàng đầu Chevy Silverado, sau đó là Equinox, một mẫu SUV cỡ nhỏ. GM dự định giá mẫu Equinox điện ở mức 30.000 USD, đẩy EV trở thành một phương tiện di chuyển dễ tiếp cận hơn. 'Tôi tự tin rằng chúng tôi đang dẫn đầu', Barra nói.
Theo GM, Ultium thực sự muốn thay đổi cách sản xuất ô tô. Công ty cho biết, phần lớn đối thủ đã điều chỉnh các mô hình hiện có để sản xuất xe điện, vì vậy họ sẽ tiếp thị nhanh hơn nhưng sẽ chậm hơn trong việc phát triển đội xe đầy đủ.
Với Ultium, GM nói rằng họ có thể tạo ra bất cứ thứ gì từ xe nhỏ gọn đến Hummer - và cho phép công ty giảm một nửa thời gian phát triển một mẫu xe mới. Các nhà dự báo như Bank of America và LMC Automotive kỳ vọng GM sẽ dẫn đầu về doanh số bán xe điện của Mỹ sớm nhất là vào năm 2025 và không muộn hơn năm 2028.
Nếu nhìn lại lịch sử, những nỗ lực trước đó của GM không mang lại nhiều thành công. GM bắt đầu thảo luận về một mẫu xe mới có tên là Bolt vào năm 2012 và đã ký hợp đồng với nhà sản xuất pin Hàn Quốc.
Tuy nhiên, các kỹ sư của GM đã không muốn thực thi việc này cho đến khi CEO Dan Akerson ra lệnh buộc họ tiến hành, chỉ định một người đang làm việc trong bộ phận nhân sự để giám sát: Chính là Mary Barra.
Barra yêu cầu hầu hết đội của bà tiến hành từ đầu. Steve Girsky, cựu phó chủ tịch GM, nhớ lại một cuộc họp để thảo luận về phạm vi mà Bolt sẽ cần. Một số kỹ sư cho rằng 150 dặm là đủ, nhưng Barra muốn nhiều hơn thế. Dù sao thì khi ấy Tesla cũng đang chuẩn bị giới thiệu Model S, với phạm vi hoạt động 265 dặm cho phiên bản mạnh nhất, vì vậy bất cứ điều gì dưới 200 dặm sẽ có nghĩa là “chúng ta sẽ tự làm xấu mình”, Girsky nhớ lại câu nói của mình. Chiếc Bolt đầu tiên được tung ra thị trường với phạm vi hoạt động gần 240 dặm.
Sự kiên nhẫn của Barra đã ấn tượng với Akerson và giúp bà tiến lên vị trí cao nhất vào năm 2014, trở thành người phụ nữ đầu tiên giữ vị trí CEO tại GM và cả ngành ô tô toàn cầu. Tuy nhiên, khi bà tiếp quản, GM gặp phải vụ thu hồi xe do lỗi công tắc đánh lửa khiến 120 người chết và hàng trăm người bị thương.
Sau khi giải quyết vụ việc đó, bà bắt đầu hợp lý hóa các hoạt động quốc tế thua lỗ của GM từ những năm 1920. Vào năm 2019, bà đã đóng cửa ba nhà máy ở quê nhà, gây ra cuộc đình công kéo dài 40 ngày của công nhân và vô số dòng tweet từ cựu Tổng thống Donald Trump.
Trong quá trình này, Barra đã phải đối mặt với những người quen với việc kiếm tiền từ việc bán các chiếc xe chạy xăng và những người đã chán nản với những nỗ lực thất bại trước đó với các xe chạy bằng pin.
'Khi mọi người nhìn vào General Motors và sự chuyển đổi xe điện mà chúng tôi đang trải qua, tôi không nghĩ rằng họ hiểu được sức mạnh của Ultium.' - CEO GM Mary Barra
Vào năm 1996, GM đã giới thiệu EV1, một chiếc xe điện đã gây ra khoản lỗ 2 tỷ USD. Chevy Volt, một chiếc plug-in hybrid ra đời vào năm 2010, không thành công.
Trong thời kỳ Barra đảm nhận, các kỹ sư và nhà thiết kế của GM đã làm việc để phát triển pin Ultium, cho biết nó có thể sử dụng trên 18 loại xe từ nhỏ đến sedan hạng sang và xe bán tải. Với Ultium, GM có kế hoạch đưa nhiều mẫu xe điện ra thị trường.
Vì chưa có xe sẵn sàng, một số người trong phòng đề xuất kéo dài thời gian để GM có thể tung ra nhiều mẫu xe hơn. Tuy nhiên, Giám đốc tiếp thị Alan Batey cảnh báo rằng họ nên thận trọng với các cam kết. Công ty có thể dễ dàng rút lui nếu doanh số bán không đạt kỳ vọng. Một ý tưởng là công bố 10 mẫu xe điện và plug-in trên toàn cầu vào năm 2022.
Cuối cuộc họp, Ray Wert, giám đốc quan hệ công chúng, lập luận rằng GM nên công bố nhiều mẫu xe tham vọng hơn và tuyên bố 'GM tin vào một tương lai hoàn toàn bằng điện'. Barra phản đối ý kiến này, và cuộc họp kết thúc mà không có kết quả.
Sau đó, trong khi Wert nói chuyện với Chủ tịch GM Mark Reuss, Barra ngưng lại và hỏi ông về niềm tin vào tương lai hoàn toàn bằng điện. Reuss, một vận động viên đua xe của GM, thể hiện sự ủng hộ: 'Thực sự có. Nếu bạn tham gia, tôi sẽ tham gia'.
Reuss đề xuất bắt đầu với một chiếc Hummer. Nhưng khi sản xuất Hummer bắt đầu, thiếu chip đã gây ra rắc rối cho ngành công nghiệp. GM chịu nhiều tổn thất, và kết quả là Toyota chiếm ngôi vương doanh số bán hàng tại Mỹ. Điều đó không có lợi cho nỗ lực xe điện của GM.
GM cuối cùng đã giải quyết vấn đề về pin và đạt được doanh số bán hàng cao hơn Toyota trong năm nay. Tuy nhiên, niềm tin đã giảm sút. Adam Jonas, một nhà phân tích của Morgan Stanley, đã hạ mức đánh giá cổ phiếu của GM, nói rằng rủi ro với kế hoạch Ultium là 'nhiều hơn những gì chúng tôi tin tưởng trước đây'.
Barra vẫn không chùn bước. Trong một buổi gặp gỡ với các nhà đầu tư gần đây, bà khẳng định thị trường chưa hiểu hết về chiến lược của mình. Bà tin rằng khi các mẫu xe Ultium xuất hiện tại showroom, mọi người sẽ hiểu sức mạnh của nó.
