Hãy chú ý đến những triệu chứng ở mắt, vì chúng có thể là dấu hiệu cho thấy một khối u đang âm thầm hình thành trong cơ thể bạn.

Ngoài việc phát hiện ung thư, các bác sĩ nhãn khoa còn được đào tạo để nhận diện nhiều bệnh lý nguy hiểm chỉ thông qua việc quan sát đôi mắt, bao gồm tiểu đường, bệnh đa xơ cứng, bệnh tim mạch, tình trạng nhược cơ, và bệnh tuyến giáp…

Khi Alfred Thigpen, một nhà văn sống tại Washington, đến phòng khám nhãn khoa để kiểm tra mắt định kỳ, bác sĩ đã bất ngờ khuyên ông nên thực hiện nội soi đại trực tràng. 'Cái gì cơ? Mắt tôi thì có liên quan gì đến ruột già?', Alfred Thigpen thốt lên trong sự ngạc nhiên, nghĩ rằng bác sĩ đã nhầm lẫn.

Tuy nhiên, ngồi trước ông là Neal Adams, Nguyên Trưởng khoa Sinh lý học thị giác tại Viện Mắt Wilmer, Đại học Johns Hopkins, một trong những chuyên gia hàng đầu thế giới về nhãn khoa và là tổng biên tập của tạp chí nhãn khoa Eye Reports. Ông có đủ kiến thức và lý do để đưa ra lời khuyên như vậy.

Chỉ cần nhìn vào võng mạc của Thigpen bằng mắt thường, Adams đã phát hiện một vết tàn nhang đáng nghi ngờ.

'Khi tàn nhang có hình dạng nhất định và xuất hiện với số lượng nhất định trên võng mạc, điều đó cho thấy nó có liên quan mật thiết đến một hội chứng cụ thể của polyp đại tràng.' bác sĩ Adams cho biết.

Điều này có nghĩa là Thigpen có nguy cơ mắc ung thư, dù tỷ lệ không quá cao, nhưng việc phòng ngừa luôn tốt hơn chữa trị. Nếu polyp đại trực tràng được phát hiện và cắt bỏ kịp thời, có thể ngăn chặn ung thư phát triển.

Buổi khám mắt này có thể đã cứu sống Alfred Thigpen, ngăn nước Mỹ mất đi một nhà văn tài năng.

Tại sao chỉ cần nhìn vào mắt, bạn có thể biết mình có nguy cơ mắc ung thư?

Việc một bác sĩ nhãn khoa chỉ định nội soi đại trực tràng có thể có vẻ kỳ lạ với bạn. Nhưng đối với các bác sĩ chuyên khoa được đào tạo, điều này không phải là hiếm gặp.

Ngay từ năm 1935, một bác sĩ tại Bệnh viện Đa khoa Massachusetts, Richard Cabot, đã báo cáo những ca ung thư đại trực tràng đầu tiên có liên quan đến vết tàn nhang trên võng mạc.

'Tài liệu y khoa chủ yếu không đề cập đến mối liên hệ này cho đến năm 1980, khi bác sĩ Norman Blair và Clement Trempe mô tả mối liên hệ giữa polyp đại tràng và ung thư đại tràng, cùng với hiện tượng tàn nhang ở phía sau mắt.' bác sĩ Adams cho biết.

Họ đã đặt tên cho vết tàn nhang này là CHRPE (viết tắt của phì đại bẩm sinh của biểu mô sắc tố võng mạc).

Một nghiên cứu sau đó chỉ ra rằng CHRPE có mối liên hệ mạnh mẽ với một dạng polyp đại tràng di truyền, được gọi là bệnh polyp tuyến gia đình (FAP). Có thể rằng tàn nhang phát sinh từ cùng một đột biến gen tạo ra polyp. Nghiên cứu năm 2010 trên Tạp chí Tiêu hóa Hoa Kỳ đã kết luận rằng những bệnh nhân có tàn nhang võng mạc như vậy nên thực hiện nội soi đại trực tràng càng sớm càng tốt.

Bác sĩ Adams cho biết không chỉ ung thư trực tràng mà nhiều căn bệnh nguy hiểm khác cũng có thể được phát hiện bất ngờ khi bạn đi khám mắt. Ông từng chẩn đoán ung thư máu bạch cầu giai đoạn đầu ở một người khỏe mạnh chỉ bằng cách nhận diện các đốm máu trong võng mạc.

Võng mạc bị viêm nghi ngờ của một bệnh nhân khác đã khiến ông thực hiện một xét nghiệm gọi là điện võng mạc đồ, từ đó phát hiện một bất thường liên quan đến khối u ác tính. Ông đã chuyển bệnh nhân đến một bác sĩ chuyên khoa ung thư, người đã chẩn đoán ung thư buồng trứng.

'Khi chúng ta quan sát phía sau mắt ở võng mạc, chúng ta có thể tìm ra những dấu hiệu giúp xác định nhiều rối loạn - từ huyết áp cao, tiểu đường đến các rối loạn di truyền hiếm gặp và thậm chí là những bệnh ung thư đe dọa tính mạng.' bác sĩ Adams cho biết.

Ông cũng nói rằng, thông qua việc nhìn vào mắt của một người, các bác sĩ nhãn khoa có thể đưa ra chẩn đoán cho nhiều loại ung thư như phổi, vú, tuyến tụy, não, u lympho và bệnh đa u tủy.

Những triệu chứng nào ở mắt có thể cảnh báo bệnh ung thư?

Các nghiên cứu nhãn khoa chỉ ra rằng có ba loại bệnh ung thư thường biểu hiện rõ ràng ở mắt nhất. Đầu tiên là ung thư mắt.

Ung thư mắt có thể phát triển âm thầm, với các triệu chứng ban đầu như mờ mắt, nhìn thấy tia sáng, đường ngoằn ngoèo hoặc đốm trôi nổi trong tầm nhìn, và sự xuất hiện của một đốm đen trong mống mắt ngày càng lớn. Đặc biệt, khi khối u trong mắt phát triển lớn, hai mắt có thể mất đối xứng, một bên có thể lồi ra hoặc lệch.

Điều quan trọng là tất cả các triệu chứng này có thể diễn ra âm thầm trong khi bạn không hề cảm thấy đau.

Bệnh ung thư thứ hai thường được phát hiện sớm tại phòng khám mắt là ung thư máu. Chảy máu trong mắt có thể là dấu hiệu của ung thư máu, với một mảng đỏ có thể xuất hiện dưới bề mặt mắt.

Nguyên nhân ung thư máu thường biểu hiện ở mắt trước hết vì đây là khu vực chứa nhiều mạch máu nhỏ. Sự gia tăng bất thường của bạch cầu có thể dẫn đến xuất huyết ở các mao mạch võng mạc, gây mờ mắt và giảm thị lực.

Bệnh ung thư thứ ba có thể được phát hiện sớm thông qua việc khám mắt định kỳ là ung thư não. Khi một khối u phát triển bên trong não, nó có thể chèn ép các vùng não và dây thần kinh thị giác, dẫn đến các triệu chứng như giảm thị lực, mờ mắt, nhìn đôi và mất trường thị.

Một số khối u lớn chèn ép lên mắt có thể gây ra hiện tượng nháy mắt, giật mắt không tự chủ. Sụp mí, rung giật nhãn cầu cũng có thể xuất hiện, kèm theo cơn đau đầu. Bệnh nhân cũng có thể trở nên nhạy cảm với ánh sáng mạnh.

Nếu bạn gặp phải các triệu chứng bất thường này trong mắt, cùng với những cơn đau đầu vào buổi sáng gây buồn nôn, hãy đi khám ngay, vì rất có thể bạn đang có khối u trong não.

Ngoài ra, một số khối u ung thư ở xa cũng có thể ảnh hưởng đến mắt. Chẳng hạn, ung thư phổi có thể dẫn đến mờ mắt, giảm thị lực, đau mắt và hiện tượng ruồi bay.

Một nghiên cứu về ung thư đại trực tràng chỉ ra rằng bệnh nhân bị di căn hốc mắt thường có triệu chứng đau mắt, lồi mắt, giảm thị lực và nhìn đôi, thường xuất hiện khoảng 2 tháng trước khi được chẩn đoán.

Nhiều nghiên cứu khác cũng cho thấy nhạy cảm với ánh sáng và nhìn đôi là những triệu chứng sớm của ung thư ruột kết. Các vấn đề về thị lực cũng liên quan đến những bệnh ung thư phổ biến khác như ung thư vú.

Bệnh nhân thường có biểu hiện như đau mắt đỏ, ngứa hoặc nóng rát, chảy nước mắt liên tục do viêm lòng trắng mắt, mắt hồng, nhìn mờ, nhìn đôi, có hiện tượng ruồi bay hoặc đốm đen trong tầm nhìn.

Ý nghĩa của việc kiểm tra mắt thường xuyên

Việc phát hiện một căn bệnh ung thư nghiêm trọng bởi bác sĩ nhãn khoa làm nổi bật thực tế đáng buồn là ngày nay, chúng ta thường không có thói quen khám mắt định kỳ. Thông thường, chỉ khi mắt có vấn đề như cận thị, loạn thị hoặc viễn thị, chúng ta mới tìm đến bác sĩ nhãn khoa.

Alfred Thigpen, nhà văn có vết tàn nhang trong mắt được nhắc đến ở đầu bài viết, cũng thừa nhận rằng ông sẽ không thường xuyên đi khám mắt nếu không có một tai nạn xảy ra cách đây 25 năm.

Trong khi chơi bóng rổ, Thigpen đã vô tình chọc móng tay vào mắt, gây rách giác mạc. Mặc dù vết rách đã lành, nhưng bác sĩ nhãn khoa đã khuyên ông cần phải kiểm tra mắt định kỳ hàng năm.

Cuối cùng, điều này đã dẫn Thigpen đến gặp bác sĩ Neal Adams, và giờ đây, ông đang chuẩn bị cho một cuộc nội soi đại trực tràng.

Dự đoán của bác sĩ Adams về vết tàn nhang trong mắt của Thigpen đã liên quan đến tình trạng polyp trực tràng của ông. Mặc dù Thigpen chưa bị ung thư, nhưng các bác sĩ nội soi đã phát hiện 3 polyp trong ruột già của ông, trong đó hai là lành tính, nhưng một polyp chứa các tế bào tiền ung thư.

Thigpen sau đó đã trải qua phẫu thuật để loại bỏ polyp này. 'Lời khuyên của bác sĩ Adams là hoàn toàn chính xác vì ung thư đại tràng thường bắt đầu từ một polyp ác tính. Việc cắt bỏ nó giúp tôi giảm thiểu nguy cơ ung thư', ông chia sẻ.

Ngoài ung thư, bác sĩ nhãn khoa cũng được trang bị kiến thức để phát hiện nhiều bệnh lý nghiêm trọng chỉ qua việc quan sát đôi mắt của bạn, như tiểu đường, bệnh đa xơ cứng, bệnh tim, tình trạng nhược cơ và bệnh tuyến giáp…

Vì vậy, việc khám mắt định kỳ mang lại rất nhiều lợi ích mà bạn có thể đã bỏ lỡ. Hãy lên lịch khám tại phòng khám nhãn khoa ít nhất mỗi năm một lần. Bằng cách này, bạn có thể tạo cơ hội để tự bảo vệ mình khi bác sĩ có thể phát hiện một căn bệnh nguy hiểm qua đôi mắt của bạn.